การศึกษาประสิทธิภาพของสมุนไพรในท้องถิ่นตามภูมิปัญญาชาวบ้านที่มีผลต่อการลดกรดไหลย้อนในแบบจำลองกระเพาะอาหารเสมือนจริง

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ปุญนารา วัชรพันธุ์, วรันธร มนุษย์พันธุ์, ณฐนนท์ ลือวิฑูรเวชกิจ

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

จันทร์จิรา ชัยอินทรีอาจ

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนมงฟอร์ตวิทยาลัย แผนกมัธยม

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2564

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

โรคกรดไหลย้อน (Gastroesophageal reflux disease) คือภาวะที่มีกรดหรือน้ำย่อยในกระเพาะ อาหารไหลย้อนขึ้นมาบริเวณหลอดอาหารเป็นอวัยวะที่ไม่ทนต่อกรด จึงทำให้เกิดการอักเสบของหลอดอาหารเป็นปัญหาสุขภาพที่พบได้บ่อยในปัจจุบัน กลไกการเกิดโรคกรดไหลย้อนมีหลายปัจจัยร่วมกันทั้งพันธุกรรมและปัจจัยภายนอก เช่น การรับประทานรสจัด รับประทานอาหารไม่ตรงเวลา รับประทานยาแก้ปวดชนิดกัดกระเพาะในเวลาท้องว่าง การสูบบุหรี่ ดื่มกาแฟหรือนได้อัดลม นอกจากนี้อาจเกิดจากการมีความเครียดสะสม หรือวิตกกังวลเป็นประจำ โดยจะมีอาการแสบร้อนอก เรอเปรียว หลอดอาหารมีแผลหรือหลอดอาหารตีบ ทำให้กลืนอาหารได้ลำบาก ซึ่งเกิดจากการย้อนขึ้นมา (Reflux) ของน้ำย่อยจากในกะเพราะอาหารอย่างผิดปกติ สู่หลอดอาหาร โดยอาจจะมีหรือไม่มีการทำลายบุหลอดอาหารก็ได้ และสามารถทำให้เกิดอาการทั้งในระบบทางเดินอาหารและนอกระบบทางเดินอาหารได้ (สุขประเสริฐ จุฑากอเกียรติ, 2551) การรักษาในเบื้องต้น แพทย์จะใช้ยาลดกรด (Antacids) หรือยาลดการผลิตกรด (H2-BLOCKERS) ซึ่งจะช่วยทำให้กรดไม่ไหลย้อน เข้าหลอดอาหาร

กลุ่มผู้ทำวิจัยมีความสนใจในการนำพืชสมุนไพรในท้องถิ่นที่เป็นภูมิปัญญาชาวบ้านที่นำมาใช้ในการรักษาอาการกรดไหลย้อน ได้แก่ ขมิ้นชัน กล้วยน้ำว้าดิบ กระเจี๊ยบเขียว และกลอยจีน มาทดสอบประสิทธิภาพ และศึกษากลไกการลดกรดของสมุนไพรดังกล่าว โดยทำการทดลองในแบบจำลองกระเพาะอาหารเสมือนจริงที่พัฒนาขึ้น ซึ่งแบบจำลองที่พัฒนาขึ้นนั้นสามารถศึกษาการกำจัดกรดที่ท้นขึ้นมาที่หลอดอาหาร (Esophageal acid clearance) โดยเลียนแบบการบีบตัวของหลอดอาหาร (peristalsis) และแรงดึงดูดของโลก (gravity) ที่ผลักดันให้อาหาร น้ำ หรือสารที่ท้นขึ้นมาลงสู่หลอดอาหารส่วนล่าง ทำการตรวจวัดสภาพกรดเบสในแบบจำลองเพื่อศึกษาผลของการลดกรดไหลย้อนจากพืชสมุนไพรเปรียบเทียบกับยาลดกรดไหลย้อนที่มีขายตามท้องตลาด