การศึกกษาการแปลงทางเรขาคณิตร่􏰅มกับโปรแกรม GSP เพื่อออกแบบลายผ้าทอป่าแดง

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

สุภนิชา ศรีโสภา, ปทิตตา แดนสีแก้ว

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

วรารัตน์ ศรีอ๊อด

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย พิษณุโลก

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2565

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

วิชาคณิตศาสตร์เป็นวิชาทีว่าด้วยเหตุผลกระบวนการคิดและการแก้ปัญหา คณิตศาสตร์จึงมี บทบาทสำาคัญต่อการพัฒนาความคิดมนุยย์ทาให้มีความคิดสร้างสรรค์ คิดมีเหตุผล เป็นระบบแบบ แผน สามารถวิเคราะห์ปัญหาหรือสถานการณ์ได้อย่างถี่ถ้วนรอบคอบ ช่วยให้คาดการณ์ วางแผน ตัดสินใจ แก้ปัญหา และนำไปใช้ในชีวิตประจำวันอย่างถูกต้องเหมาะสม นอกจากนี้ยังเป็นเครื่องมือ สำคัญในการศึกษาทางด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและศาสตร์อื่นๆ (สำานักงานวิชาการและมาตรฐาน การศึกษา, 2551) แต่ปัจจุบันการจัดการเรียนการสอนคณิตศาสตร์ยังประสบปัญหา ดังจะเห็นได้จาก รายงานวิจัยสภาพปัญหาและแนวทางแก้ปัญหาการจัดการเรียนการสอนทีส่งผลต่อการพัฒนา คุณภาพผู้เรียนในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน พบว่าสถานศึกษาบางแห่งมีกิจกรรมการเรียนการสอนที่ ไม่ได้ฝึกฝนให้ได้ศึกษาค้นคว้าจากแหล่งข้อมูลทีหลากหลายหรือข้อมูลที่มาจากชีวิตและประสบการณ์ จริง และเนื้อหาและกิจกรรมการเรียนการสอนที่ไม่เชื่อมโยงกับชีวิตจริง โครงงานคณิตศาสตร์จึงเป็น อีกแนวทางหนึ่งให้ผู้เรียนได้สะสมองค์ความรู้ และสร้างสรรค์ผลงานได้ด้วยตนเอง (ลัดดา, 2554) ซึ่ง สอดคล้องกับงานวิจัยของพัทธดนย์ (2557) ได้ทาการศึกษาผลการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ เรื่องสถิติ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ที่มีการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนด้วยการทาโครงงาน คณิตศาสตร์ พบว่าผลการเรียนรู้วิชาคณิตศาสตร์เรื่องสถิติหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนรู้ (สถิตย์ ,2556)

กล่าวว่าภูมิปัญญาท้องถิ่นเป็นองค์ความรู้ที่เกิดจากการสั่งสมประบการณ์การพัฒนาและ การศึกษาอย่างเป็นระบบและต่อเนื่องถ้าส่งเสริมให้เด็กและเยาวชนเป็นผู้สืบทอดภูมิปัญญาจากผู้รู้ ชุมชน จะทาให้การอนุรักษ์และสืบสานศิลปหัตถกรรมของไทยให้ดำรงอยูสืบไป ซึ่งอำเภอตะพานหิน เป็นอาเภอหนึ่งในจังหวัดพิจิตรที่มีแหล่งการเรียนรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นที่หลากหลาย ดังนั้นผู้จัดทา จึง ศึกษาผลการทากิจกรรมโครงงานคณิตศาสตร์บูรณาการกับภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อศึกษาผลสัมฤทธิ์ ทางการเรียนที่ได้จากการทาโครงงานคณิตศาสตร์ ทักษะกระบวนการทางคณิตศาสตร์และมีความพึง พอใจต่อการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ นอกจากนี้ยังเป็นแนวทางในการปรับปรุงเพื่อพัฒนากิจกรรมการ เรียนการสอนวิชาคณิตศาสตร์ให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้นต่อไป

ผ้าทอป่าแดงเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นซึ่งเป็นผ้าทอพื้นเมืองบ้านป่าแดงเป็นการทอผ้าด้วยกี่กระตุก อันเป็นเอกลักษณ์ เน้นความประณีต สวยงาม มีลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์ มีความคงทน สรไม่ตก เนื้อผ้าไม่หดตัว ทั้งยังมีราคาที่ถูกกว่าผ้าทอมือของที่อื่น ผ้าทอป่าแดงเป็นผ้าที่มีความยาวมากกว่าผ้า ทอปกติ สามารถนาไปตัดเป็นชุดเพื่อนาไปสวมใส่ในวาระสำาคัญต่าง ๆ โดยมีลวดลายที่ทากันมาตั้งแต่บรรพบุรุษ เช่นลายเครือเถา ลายเรขาคณิต ลายดอกไม้ ลายสัตว์ นอกจากนี้ยังมีประเภทพิเศษที่มี ตัวอักษรตามที่ลูกค้าต้องการ

ดังที่กล่าวมาข้างต้น คณะผู้จัดจึงเกิดแนวความคิดที่จะนาเอาความรู้เรื่องการแปลงทาง เรขาคณิตร่วมกับโปรแกรม GSP มาใช้ในการออกแบบลายผ้าทอป่าแดงเพื่อเป็นการสร้างสรรค์ ลวดลายผ้าแบบใหม่และช่วยเพิ่มมูลค่าผ้าทอป่าแดงภูมิปัญญาท้องถิ่นให้สามารถสร้างรายได้ให้กับคน ในชุมชน