ผลิตภัณฑ์ครีมบำรุงผิวจากข้าวก่ำดอยสะเก็ดที่มีฤทธิ์การต้านอนุมูลอิสระ

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ปริยากร ชื่นสุวรรณกุล, ปริยากุล ชื่นสุวรรณกุล

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

นาฏญา อภิชาติโยธิน

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยเชียงใหม่

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2564

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

ข้าวเป็นอาหารหลักของคนไทยโดยมีสรรพคุณและคุณค่าทางโภชนาการที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย โดยมีงานวิจัยพบว่าข้าวที่มีสีนิลมีสารพฤกษ์ศาสตร์เคมีที่สำคัญได้แก่ แอนโทไซยานิน ซึ่งสารสำคัญนี้มีฤทธิ์ในการต้านอนุมูลอิสระซึ่งเป็นสาเหตุของความเสียหายต่อผิวต่อสารเคลือบเซลล์ หาก สารเคลือบเซลล์ ได้รับความเสียหายส่งผลให้ผิวหย่อนคล้อย เกิดริ้วรอยอย่างเห็นได้ชัด รูขุมขนกว้างขึ้น เกิดอาการ epidermal atrophy หรือ dermal atrophy ข้าวที่มีสีนิลที่สนใจศึกษาได้แก่ ข้าวก่ำดอยสะเก็ดหรือข้าวก่ำล้านนา ซึ่งเป็นข้าวเหนียวดำ ปลูกพื้นที่ภาคเหนือตอนบน 8 จังหวัด คือ จังหวัดเชียงใหม่ เชียงราย ลำปาง ลำพูน แพร่ น่าน พะเยา และแม่ฮ่องสอน เมื่อสกัดสารสำคัญแอนโทไซยานินจากจมูกและรำข้าวโดยใช้ 50% EtOH และ Sat – Butanol ได้ผลการสกัดข้าวก่ำดอยสะเก็ดมี % yield 2.6172 เมื่อวัดปริมาณสารสำคัญ พบว่ามีปริมาณ Anthocyanin, Total Phenolic compounds และ Total Flavonoid compounds ในข้าวก่ำดอยสะเก็ด 27.33 ± 2.22, 115.25± 10.55 และ 68.23± 6.84 mg/g extract ตามลำดับ นอกจากนี้เมื่อตรวจดูฤทธิ์การต้านอนุมูลอิสระพบว่า ค่าความเข้มข้นที่มีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระชนิด DPPH ได้ 50% (IC50) ข้าวก่ำดอยสะเก็ด 81 ± 1.41 µg/ml ดังนั้นจึงมีความสนใจที่จะนำข้าวก่ำดอยสะเก็ดมาพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ครีมบำรุงผิว นอกจากนี้ยังเป็นการกระตุ้นให้สนับสนุนเกษตรกรให้ปลูกข้าวสีนิลเพื่อไว้ขายเพิ่มมากขึ้น และเพื่อเพิ่มหลักฐานข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ของข้าวก่ำดอยสะเก็ดในด้านปริมาณสารสำคัญและฤทธิ์ทางชีวภาพอีกด้วย