การเปรียบเทียบประสิทธิภาพการยับยั้งเชื้อรา Alternaria alternata และ Geotrichum candidum ที่ทำให้ผลไม้ตระกูลส้มเกิดการเน่าเสีย โดยใช้ฟิล์มคาร์บอกซีเมทิลเซลลูโลสจากฟางข้าวผสมไมโครแคปซูลน้ำมันหอมระเหยจากอบเชย ว่านเต่าเกียด และกานพลู

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

แพรววนิต ยืนศักดิ์, ชิศนุพงค์ เพชรสุนทรพจน์, ณัฐธิดา มะโนวงค์

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

จิรวัฒน์ วโรภาษ

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย เชียงราย

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

ส้มมีความสำคัญทางเศรษฐกิจในแง่ของการเกษตร เป็นพืชที่ให้ผลตอบแทนต่อไร่สูง ซึ่งเป็นผลไม้ตระกูลส้ม และมีปัญหาหลังการเก็บเกี่ยวคือ โรคผลเน่า มีเชื้อราสาเหตุคือ Alternaria alternata และ Geotrichum candidum ป้องกันได้โดยการเคลือบด้วยสารคาร์เบนดาซิม ซึ่งเป็นสารเคมีที่อาจทำให้ตกค้างในผลผลิต ซึ่งส่งผลกระทบต่อผู้บริโภค ผู้ผลิต และสิ่งแวดล้อม ดังนั้นน้ำมันหอมระเหยซึ่งมีฤทธิ์ต้านเชื้อจุลินทรีย์ จึงเป็นทางเลือกในการลดการใช้สารเคมีและนำมาประยุกต์เพื่อป้องกันโรคหลังการเก็บเกี่ยว

โครงงานนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบประสิทธิภาพน้ำมันหอมระเหยจากกานพลู ว่านเต่าเกียด และอบเชย ต่อการยับยั้งเชื้อรา Alternaria alternata และ Geotrichum candidum ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคผลเน่าในผลไม้ตระกูลส้ม โดยสกัดน้ำมันหอมระเหยจากกานพลู ว่านเต่าเกียด และอบเชย นำไปทดสอบการยับยั้งการเจริญของเชื้อรา โดยวิธี Agar disc diffusion แล้วเลือกน้ำมันหอมระเหยที่สามารถยับยั้งการเจริญของเชื้อราได้ดีที่สุดมาหาความเข้มข้นต่ำสุดในการยับยั้งการเจริญของเชื้อรา และทำการเอนแคปซูเลชัน เพื่อป้องกันการเสื่อมสภาพของสารจากสภาวะแวดล้อมภายนอก จากนั้นทำการสกัดคาร์บอกซีเมทิลเซลลูโลสจากฟางข้าว ซึ่งเป็นสารให้ความคงตัว มาเป็นสารเคลือบ โดยมีการผสมระหว่างน้ำมันหอมระเหยที่เอนแคปซูเลชันกับสารเคลือบ นำไปเคลือบผลส้มหลังการเก็บเกี่ยว เพื่อยืดอายุการเก็บรักษา