ผลของสารสกัดใบหูกวางต่อการยับยั้งเชื้อราสกุล Collectotrichum sp.

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ปณิสรา ดวงกำเนิด, กรพินธุ์ วรรณธะสุข, ชลศรัณย์ จีสะอาด

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

จิรวัฒน์ วโรภาษ

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย เชียงราย

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

โรคพืช เป็นปัญหาสำคัญในการทำการเกษตรเก็บเกี่ยวพืชผลโดยโรคพืชชนิดนี้ส่งผลให้พืชผลมีลักษณะ ที่ไม่สมบูรณ์แบบไม่สามารถสร้างกำไรแก่เกษตกรได้ โดยเฉพาะโรคพืชที่มีสาเหตุเกิดจากเชื้อรา จากข้อมูล ปริมาณและมูลค่าการนำเข้าวัตถุอันตรายทางการเกษตร ปีพ.ศ. 2559 – 2563 พบว่ามูลค่าการนำเข้าสารกำจัดวัชพืช สารกำจัดแมลง สารป้องกันและกำจัดโรคพืช สารควบคุมการเจริญเติบโตของพืช โดยในปีพ.ศ. 2563 มีภาพรวมปริมาณการนำเข้า 98,449 ตัน มูลค่ารวม 29,741 ล้านบาท ซึ่งเป็นส่วนสารป้องกันและกำจัด โรคพืช 4,960 ล้านบาท (สำนักงานเศรษกกิจการเกษตร จากปริมาณการนำเข้าวัตถุอันตรายทางการเกษตรที่ มีอย่างต่อเนื่องแสดงให้เห็นถึงปริมาณการใช้และผลกระทบ ที่จะเกิดขึ้น ในระบบการผลิตทางการเกษตร เช่น ปริมาณสารตกค้างในระบบนิเวศ ความต้านทานต่อสารเคมีของแมลงและเชื้อ สาเหตุโรคพืช รวมถึงต้นทุนการ ผลิตที่ เพิ่มสูงขึ้น ดังนั้นผู้วิจัยจึงต้องการศึกษาประสิทธิภาพของสารสกัดจากพืชในการควบคุมก จัดเชื้อรา สาเหตุโรค เป็นแนวทางหนึ่งในการช่วยลดต้นทุนและผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการใช้สารเคมีทางการเกษตรที่มี ผลเสียต่อสุขภาพทำให้เกิดการเจ็บป่วยและถ้าสะสมเป็นระยะเวลานานอาจทำให้เป็นโรคมะเร็งได้ นอกจากนี้ยังส่งผล กระทบต่อสิ่งแวดล้อมถ้าปนเปื้อนในแหล่งน้ำอาจทำให้สัตว์น้ำตายได้ หูกวาง (Terminalia catappa L. เป็นพืชยืนต้นคนส่วนใหญ่ใช้ประโยชน์แค่เพียงการให้ร่มเงาเป็นไม้ตกแต่งพบเห็นได้ทั่วไป แต่ ความจริงแล้วใบของต้นหูกวางมีประโยชน์ในการใช้เป็นยาสมุนไพรรักษาโรคได้ส านักงานพัฒนาการวิจัย การเกษตร (องค์การมหาชาติ มีข้อมูลพบว่าใบของต้นหูกวางมีองค์ประกอบทางเคมีหลายชนิด เช่น เซลลูโลส ลิกนิน เพนโทซาน อัลคาลอยด์และ แทนนิน เป็นต้น จากข้อมูลงานวิจัยพบว่าสารสกัดจากใบหูกวางยังสามารถ ยับยั้งเชื้อแบคทีเรีย 7 ชนิด ที่แยกได้จากปลากัดและสามารถได้แก่น้ำและแอลกอฮอล์ซึ่งให้ผลในการต้านทานเชื้อ Staphylococcus aureus, Shigella flexneri และ Bacillus subtilis ดีกว่าการสกัดด้วยอีเธอร์และ คลอโรฟอร์ม สำหรับการใช้ประโยชน์จากใบหูกวาง ทางการเกษตรนั้นมีงานวิจัยที่ศึกษาฤทธิ์ของสารสกัดจาก ใบหูกวางต่อเชื้อแบคทีเรียสาเหตุโรคพืช 8 สายพันธุ์ที่เข้าทำลาย พืช 7 ชนิด พบว่าสามารถยับยั้งการเจริญของ เชื้อทั้งหมดได้และสารสกัดจากใบหูกวางยังสามารถลดการเกิดโรคเหี่ยวแบคทีเรียของมะเขือเทศที่เกิดจากเชื้อ Ralstonia solanacearum