การศึกษาการตอบสนองต่อแสงของพลานาเรียในรูปแบบแสงที่แตกต่างกัน

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

กรนิกา พวยไพบูลย์, วิจิตตา ริ้วงาม

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ณัฐพล กลิ่นพุฒ

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย เพชรบุรี

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2562

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

พลานาเรียเป็นสัตว์จำพวกแรกที่เริ่มมีระบบประสาทส่วนกลางและมีการตอบสนองต่อแสงแบบมีทิศทาง คณะผู้จัดทำจึงต้องการศึกษาพฤติกรรมการตอบสนองต่อแสงของพลานาเรียสายพันธุ์ Dugesia tigrina ซึ่งออกแบบให้แสงมีรูปแบบที่แตกต่างกัน ใช้จานเพาะเชื้อในการทดลองโดยแบ่งเป็น 4 จตุภาควางบนกระดาษกราฟ วางพลานาเรียที่จุด (0,0) จากสังเกตการณ์ตอบสนองของพลานาเรียในรูปแบบแสงที่แตกต่างกัน 3 รูปแบบ การทดลองสังเกตพฤติกรรมการเคลื่อนที่เริ่มต้นของพลานาเรีย โดยแบ่งแสงออกเป็น 3 พื้นที่ที่มีความเข้มแสงจากมากที่สุด เป็นพื้นที่ A,B และ C ตามความเข้มข้นแสงจากมากไปน้อย วางพลานาเรียที่พื้นที่ A และสังเกตการณ์เคลื่อนที่เริ่มต้น สุดท้ายศึกษาการพลิกตัวของพลานาเรีย โดยวางพลานาเรียให้หงายท้องลงในถาดหลุม ผลการทดลองพบว่า พลานาเรียมีการเคลื่อนที่หนีแสงไปที่จตุภาคที่ 4 มากที่สุด รองลงมาเป็นจตุภาคที่ 1 3 และ 2 ที่ร้อยละ 31 21 21 และ 17 ตามลำดับ จากจำนวนพลานาเรียทั้งหมดที่ทำการทดลอง ซึ่งพลานาเรียมีการเคลื่อนที่หนีแสง อีกทั้งพลานาเรียเริ่มต้นการเคลื่อนที่โดยหันซ้ายก่อนร้อยละ 60 เริ่มเคลื่อนที่โดยหันขวาก่อนร้อยละ 20 และหันซ้ายและขวาเท่ากันร้อยละ 20 จากจำนวนพลานาเรียทั้งหมดที่ทำการทดลอง จากผลการทดลองสรุปได้ว่า พลานาเรียมีการเคลื่อนที่หนีแสงอย่างมีทิศทางที่ไม่แน่นอน โดยจะเคลื่อนที่ไปที่จตุภาคที่สี่มากที่สุด และค้นพบว่าพลานาเรียสายพันธุ์ Dugesia tigrina มีการถนัดข้างใดข้างหนึ่งได้เหมื่อนกับสัตว์มีกระดูกสันหลังที่มีวิวัฒนาการสูง