การศึกษาจุลินทรีย์โพรไบโอติกในคีเฟอร์นมควายและการแปรรูปเป็นไอศกรีมเพื่อเป็นทางเลือกในการป้องกันโรคลำไส้แปรปรวน

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ณัฐชูรีพร ทิพย์โสภาพร, กนกวรรณ บุญมี

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ปิยะมาศ เจริญชัย

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย พิษณุโลก

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

โรคลำไส้แปรปรวน (IBS : Irritable syndrome) เป็นโรคใกล้ตัวท่ีสามารถพบได้กับบุคคลท่ัวไป มีลักษณะอาการท่ีสำคัญ คือ ท้องผูก ท้องเสีย หรือท้องผูกและท้องเสียสลับกันไปเป็นประจำ อาการปวดมักหายไปหลังการขับถ่าย ซึ่งแนวทางในการรักษาไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ ต้องรักษาโดยการรับประทาน ยาตามอาการ ซึ่งการใช้ยาในระยะยาวจะทำให้ผู้ป่วยได้รับยาสะสม ส่งผลให้ลำไส้ทำงานผิดปกติไปด้วย ถ้าเกิดเราเลือกรับประทานอาหารท่ีมีประโยชน์และอาหารท่ีช่วยทำให้ลำไส้ทำงานได้ปกติ จากการศึกษางานวิจัยพบว่าอาหารพวกกลุ่มจุลินทรีย์โพรไบโอติกจะส่งผลต่อลำไส้ให้ทำงานได้ปกติ ซึ่งพบอยู่ในกลุ่มอาหารหมักดองและอาหารกลุ่มพวกนมเปรี้ยว โยเกิร์ต และคีเฟอร์ แต่จากงานวิจัยพบว่าคีเฟอร์มีคุณสมบัติช่วยในการย่อยอาหาร ช่วยยับยั้งการเจริญเติบโตของจุลินทรีย์ท่ีทำให้เกิดโรค (pathogen) มีฤทธ์ิต้านเชื้อแบคทีเรีย ช่วยปรับสมดุลลำไส้และระบบภูมิคุ้มกัน ซึ่งความหลากหลายของจุลินทรีย์หรือองค์ประกอบทางโภชนาการของคีเฟอร์น้ันแตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับชนิดของนมท่ีใช้หมัก จากการศึกษาพบว่านมท่ีให้องค์ประกอบทางโภชนาการสูงท่ีสุด คือ นมควาย แต่ข้อจำกัดของคีเฟอร์ คือ มีปัญหาในเรื่องของกลิ่นและรสชาติอันไม่พึงประสงค์ จึงส่งผลให้รับประทานได้ยากและไม่เป็นที่นิยมอย่างแพร่หลาย ดังน้ันทางคณะผู้จัดทำจึงมีแนวคิดท่ีจะศึกษาจุลินทรีย์โพรไบโอติกในคีเฟอร์นมควายและแปรรูปเป็นไอศกรีม เพื่อนำไปสู่การเป็นแนวทางในการป้องกันโรคลำไส้เแปรปรวนต่อไปในอนาคต

โดยกระบวนการหรือขั้นตอนการทำมีด้วยกัน 3 ขั้นตอน ได้แก่ ตอนที่ 1 การศึกษาคุณสมบัติบางประการและจุลินทรีย์ในกลุ่มโพรไบโอติกของคีเฟอร์นมควายในอัตราส่วนผสมที่แตกต่างกัน ตอนที่ 2 การศึกษาการแปรรูปคีเฟอร์นมควายเป็นไอศกรีม และตอนที่ 3 การทดสอบประสิทธิภาพทางอาหารของไอศกรีมคีเฟอร์นมควาย