ผลของปริมาณธาตุอาหารหลักต่อปริมาณโปรตีนในผำ (Wolffia globosa (Roxb.) Hartog & Plas)
- ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์
ณภัทรธมนต์ พิเศษกุล, ฐานิตา ฤกษ์ธนะขจร, ธมล เตชาทวีวรรณ
- อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์
จิโรจน์ แสงรัตนประเสริฐ, พัสวีพิชญ์ รุ่งโรจน์ตระกูล
- โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์
- ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์
บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์
ผำ (Wolffia globosa (Roxb.) Hartog & Plas) เป็นพืชดอกที่มีขนาดเล็กที่สุด จัดอยู่ในวงศ์ Lemnaceae อาศัยอยู่บนผิวน้ำจืดที่สะอาด อาจลอยอยู่เพียงชนิดเดียว หรือลอยปนกับพืชชนิดอื่น เช่น แหนเป็ด แหนแดง มีรูปร่างค่อนข้างกลม มีขนาดยาวประมาณ 1 มิลลิเมตร แต่ละต้นมีสีเขียว ไม่มีราก ไม่มีใบ ต้นประกอบด้วยเซลล์ชนิดพาเรงคิมาเป็นส่วนใหญ่ มีช่องอากาศแทรกอยู่ระหว่างเซลล์ ทำให้เห็นเป็นฟองน้ำ และช่วยให้มีการลอยตัวอยู่ในน้ำได้ ไม่มีเนื้อเยื่อที่ทำหน้าที่ลำเลียงน้ำและอาหาร มีช่องให้อากาศเข้าออกได้อยู่ทางลำเลียงบนของต้น
ปัจจุบันผำเป็นพืชเศรษฐกิจขนาดเล็กที่มีความต้องการของตลาดสูง เนื่องจากเป็นแหล่งโปรตีนราคาถูก (มัจฉาเกื้อ, 2556) มีปริมาณโปรตีนสูงถึง 40% (เจริญจิต, 2562) สามารถเพาะเลี้ยงได้ง่าย มีต้นทุนการลงทุนและการจัดการที่ไม่มากนัก ผำจึงเป็นโปรตีนทางเลือก (Alternative Protein) ที่ดีสำหรับผู้ที่ต้องการบริโภคอาหารจากพืชเป็นหลัก (Plant-Based Diet) หรือในกลุ่มคนที่เป็นมังสวิรัติ
นอกจากนี้ ปัจจัยภายนอกต่าง ๆ เช่น การเลี้ยงดู คุณภาพน้ำ มีผลต่อปริมาณโปรตีนในผำ (Chantiratikul, et al., 2010) คณะผู้จัดทำโครงงานจึงเลือกศึกษาปริมาณธาตุอาหารหลัก ได้แก่ ไนโตรเจน ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม เนื่องจากเล็งเห็นว่าเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อปริมาณโปรตีนในผำ (สมบูรณ์, 2557) เป็นอย่างมาก โดยศึกษาหาปริมาณธาตุอาหารหลักทั้งสามในอัตราส่วนที่เหมาะสม ให้ได้ปริมาณโปรตีนในผำสูงสุด เพื่อให้ผู้บริโภคได้รับคุณค่าทางโภชนาการมากขึ้น