การศึกษาเปรียบอัตราส่วนน้ำยาฟอกฆ่าเชื้อจากสารเคมีและสูตรอาหารที่เหมาะสมต่อการเพราะเลี้ยงเนื้อเยื่อเมล็ดยางนา

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

จิณห์นิภา ผิวเณร, ฐปนรรฆ์ หลงเทพอรชุน

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ชนกฐิยะพร ฉัพพรรณธนกูร

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย บุรีรัมย์

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

ยางนา หรือ ต้นยางนา นับเป็นพันธุ์ไม้มากคุณค่า มีทั้งคุณประโยชน์ทางยาและเป็นพันธุ์ไม้มากมูลค่าทางด้านเศรษฐกิจ ยางนานับเป็นหนึ่งในพันธุ์ไม้ที่อยู่คู่ประเทศไทยมาอย่างยาวนาน สามารถพบเห็นต้นยางนาได้ทั่วทุกภูมิภาคของประเทศไทย ไม่ว่าจะเป็นภาคเหนือ ภาคกลาง ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (ภาคอีสาน) และภาคใต้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเขตป่าดิบชื้นป่าดงดิบ และป่าผลัดใบ ปัจจุบันต้นยางนาในประเทศไทยมีจำนวนลดน้อยลงอย่างมาก เพราะการสร้างถิ่นที่อยู่อาศัย ประกอบกับการขยายอาณาเขตแหล่งเพาะปลูกทางการเกษตร จึงทำให้ต้นยางนาจำนวนถูกโค่นล้มลงเป็นจำนวนมาก จนอาจส่งผลกระทบให้เกิดการสูญพันธุ์ไปจากประเทศไทย

การเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ เป็นวิทยาการที่เหมาะสำหรับการอนุรักษ์และการเก็บรักษาพันธุกรรมพืช ที่มีการพัฒนาเทคนิคในการขยายพันธุ์แบบใหม่ เพื่อให้ได้ต้นพืชปริมาณมาก ใช้ระยะเวลาอันสั้น และมีลักษณะทาง พันธุกรรมตรงตามแม่พันธ์ุทุกประการ ซึ่งวิธีนี้จะสามารถเก็บพืชได้เป็นเวลานานโดยไม่มีการกลายพันธ์ุ หรือ อาจใช้ในการเก็บรวบรวมพันธุ์พืชโดยชะลอการเจริญเติบโตให้พืชโตช้าๆ ในขวดแก้วเล็กๆ ซึ่งการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชเช่นนี้จะใช้พื้นที่น้อยกว่าการเก็บพันธุ์ภพืชที่ผลิตเป็นต้นพืชโดยตรง อีกทั้งยังเป็นประโยชน์มหาศาลในการปรับปรุงพันธุ์พืชให้พืชต้านทานโรคและแมลงศัตรูพืชได้ดีขึ้นหรือให้ผลผลิตมากขึ้น เป็นการนำเอาส่วนใดส่วนหนึ่งของพืช มาเพาะเลี้ยงในอาหารวิทยาศาสตร์ที่ ประกอบด้วย แร่ธาตุ น้ำตาล วิตามิน และสารควบคุมการเจริญเติบโต ภายใต้สภาพปลอดเชื้อจุลินทรีย์ อยู่ในสภาวะควบคุมอุณหภูมิ แสง และความชื้น โดยชิ้นส่วนของพืชที่นำมาเลี้ยงนี้จะสามารถเจริญเติบโตและพัฒนาได้หลายรูปแบบ ไม่ว่าจะพัฒนาเป็นส่วนอวัยวะหรือเกิดเป็นกลุ่มเซลล์ที่เรียกว่า แคลลัส หรือ คัพภะ (ต้นอ่อนขนาดเล็ก) ที่เรียกว่า เอ็มบริโอ ซึ่งสามารถชักนำส่วนต่างๆ เจริญไปเป็นต้นพืชที่มีรากที่สมบูรณ์ สำหรับการนำไปปลูกลงดินต่อไปได้

ดังนั้นวัตถุประสงค์ของการวิจัยในครั้งนี้เพื่ออนุรักษ์และขยายพันธุ์ต้นยางนาโดยทำการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อเพื่อเพิ่มจำนวนของต้นยางนา และศึกษาเปรียบเทียบอัตราส่วนน้ำยาฟอกฆ่าเชื้อจากสารเคมีในเมล็ดยางนาโดยจะทำการศึกษาจากอัตราส่วนของสารโซเดียมไฮคลอไรด์(Sodium Hypochloride) หรือ คลอรอกซ์(Clorox) ในอัตราส่วน 8 % , 9 % และ 10 % จากนั้นนำเมล็ดยางนาที่ฟอกฆ่าเชื้อแล้วไปเพาะเลี้ยงบนอาหารที่ปราศจากสารควบคุมการเจริญเติบโต เพื่อชักนำให้เกิดการเจริญเติบโตเป็นยอดและแคลลัส รวมทั้งศึกษาสูตรอาหารที่เหมาะสมต่อการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อเมล็ดยางนา โดยการนำแคลลัสมาเพาะเลี้ยงในอาหารที่มีสูตรสำเร็จต่างชนิดกัน ได้แก่ Muraxhige and Skoog (MS) , Gamborg B-5 และ Woody Plant Medium (WPM) ทำการบันทึกข้อมูลการเจริญเติบโตของชิ้นส่วนที่เพาะเลี้ยงในสูตรอาหารต่างๆ และทำการวิเคราะห์ผลทางสถิติ