เปรียบเทียบประสิทธิภาพการเพาะเลี้ยงเห็ดฟางจากหยวกกล้วยและผักตบชวา

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ดนุภา ธัญภักดิโชติ, ธัญญารัตน์ เยี่ยมพานิช, อิสรีย์ สังขพันธ์

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

เอมวิกา จิตโสภา

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนหาดใหญ่วิทยาลัย

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2564

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

โครงงานเปรียบเทียบประสิทธิภาพการเพาะเลี้ยงเห็ดฟางจากหยวกกล้วยและผักตบชวา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวัสดุเพาะเลี้ยงที่ใช้ในการเพาะเห็ดฟาง เพื่อศึกษาปริมาณและน้ำหนักของเห็ดฟางในแต่ละวัสดุเพาะเลี้ยง เพื่อศึกษาการเจริญเติบโตของเห็ดฟาง การเพาะเลี้ยงเห็ดฟางนิยมใช้วัสดุเพาะเลี้ยงจาก “ฟางข้าว” กันอย่างแพร่หลาย แต่ในปัจจุบันเกษตรกรมักเผาทำลายฟางข้าว ตอซังข้าว และเศษวัสดุเหลือใช้ในนา เพื่อเตรียมพื้นที่เพาะปลูกฤดูกาลใหม่ อีกทั้งยังนำฟางข้าวไปเป็นอาหารสัตว์ ส่งผลให้ฟางข้าวหาได้ยากและไม่เพียงพอต่อความต้องการของเกษตรกรในการเพาะเลี้ยงเห็ดฟาง จึงทำให้ราคาต้นทุนการผลิตเห็ดฟางและราคาขายสูงขึ้นตามไปด้วย รวมถึงฟางข้าวมีสารตกค้างจากการที่เกษตรกรใช้สารเคมีในการฆ่าแมลงและปุ๋ยเคมีในการบำรุงข้าว นอกจากเห็ดฟางจะไม่เจริญเติบโตเท่าควรแล้ว สารพิษที่ตกค้างอยู่ในฟางข้าวยังซึมผ่านเส้นใย เมื่อเราบริโภคเห็ดฟางก็จะรับสารพิษไปด้วย

คณะผู้จัดทำจึงได้มีแนวคิดในการหาวัสดุเพาะเลี้ยงอื่นๆ เพื่อนำมาเป็นวัสดุเพาะเลี้ยงทดแทน โดยมีการริเริ่มนำหยวกกล้วย และผักตบชวาซึ่งสามารถหาได้ง่ายในท้องถิ่น มีคุณสมบัติและสารอาหารใกล้เคียงกับฟางข้าว มาทดลองเพาะเลี้ยงเห็ดฟาง โดยจะนำเอาหยวกกล้วยและผักตบชวาไปตากแดดให้แห้ง เพื่อทำลายสารแทนนินที่จะไปยับยั้งการเจริญเติบโตของดอกเห็ด และมีชุดการทดลองควบคุม คือ ฟางข้าว โดยไม่มีการใส่อาหารเสริมหรือวัสดุเติมแต่งใดๆลงไป โดยทำการเพาะเลี้ยงเห็ดฟางจนไม่มีเห็ดเกิดขึ้นอีก จากการทดลองพบว่า วัสดุเพาะเลี้ยงจากผักตบชวา จะให้จำนวนผลผลิตเห็ดฟางมากที่สุด และวัสดุเพาะเลี้ยงจากหยวกกล้วยน้ำหนักเฉลี่ยของดอกเห็ดมากที่สุด ซึ่งมากกว่าการใช้วัสดุเพาะเลี้ยงจากฟางข้าว โดยในการทดลองครั้งนี้จะชี้ให้เห็นถึงประสิทธิภาพของการนำหยวกกล้วยและผักตบชวาที่สามารถนำมาเพาะเลี้ยงเห็ดฟางทดแทนฟางข้าวได้