การสกัดแทนนิน จากพืชรสฝาด เพื่อทดแทนเอนไซม์ Horseradish Peroxidase (HRP) ในการตรวจแอนติบอดีด้วยเทคนิค Enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA)

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ฐิตารีย์ คำเขียว, จิราพร สุบรรณรัตน์, ปัญธิคมน์ บวรธนะสินธ์

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ศิราณี โชติงาม

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย รังสิต

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

โรคที่เกิดจากไวรัส แบคทีเรีย หรือโรคติดเชื้อทางจุลชีพต่าง ๆ ต้องใช้วิธีการตรวจหาเชื้อจุลชีพโดยตรวจหาแอนติเจน และแอนติบอดี ซึ่งวิธีที่นิยมมากวิธีหนึ่งคือ วิธีการทดสอบทางอิมมูน (immun) (เนื่องจากวัดได้ทั้งเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ) ที่นิยมมากที่สุด คือ Enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) โดยในเทคนิคนี้มีการใช้เอนไซม์ Horseradish peroxidase (HRP) เพื่อตรวจจับโปรตีนจำเพาะ อย่างไรก็ตาม แม้ว่าการทดสอบด้วยเทคนิคดังกล่าวข้างต้นสามารถวินิจฉัยโรคได้อย่างแม่นยำ แต่มีข้อจำกัดด้านต้นทุนที่สูง ดังนั้นทีมผู้พัฒนาจึงได้นำแนวคิดสรรพคุณของพืชที่มีสารแทนนิน (Tannins) มาใช้ทดแทนเอนไซม์ Horseradish peroxidase (HRP) เนื่องจากแทนนิน (Tannins) มีฤทธิ์คล้ายเปอร์ออกซิเดส มีสารกลุ่ม Catechol หรือ Polyphenol สามารถยึดเกาะกับพื้นผิวต่างๆได้ดี จึงทำให้ยึดเกาะโปรตีน (แอนติบอดี) ในจุลชีพและแผ่นไมโครไทเทอร์ในการทดสอบได้ ซึ่งหมายความว่าสารแทนนิน (Tannins) สามารถกระตุ้นปฏิกิริยาที่คล้ายคลึงกับ Horseradish peroxidase (HRP) แต่มีต้นทุนที่ต่ำลง ไม่เป็นพิษ และมีความปลอดภัยมากกว่า ในการศึกษาพบว่าพืชรสฝาด ได้แก่ ชา กาแฟ โกโก้ เนื่องจากเป็นพืชที่นิยมปลูกมากทางภาคเหนือและภาคใต้ คาดว่าจะเป็นพืชเศรษฐกิจตัวใหม่ของไทยในอนาคต ที่สำคัญเป็นพืชที่มีสารแทนนินอยู่มาก จุลชีพที่ผู้พัฒนาใช้ในการตรวจสอบประสิทธิภาพการใช้แทนนิน (Tannins) ทดแทนเอนไซม์ Horseradish peroxidase (HRP) คือ เชื้อซัลโมเนลลา (Salmonella) เนื่องจาก เป็นเชื้อจุลชีพที่สามารถเป็นแอนติเจนได้ และสามารถชักนำให้ร่างกายสร้างแอนติบอดีและลิมโฟไซต์ (lymphocyte) ที่จำเพาะ และทำปฏิกิริยาได้อย่างจำเพาะกับแอนติบอดี ทางผู้พัฒนาจึงเลือกสกัดแทนนิน (Tannins) จากพืชรสฝาด เพื่อใช้ทดแทนเอนไซม์ Horseradish peroxidase (HRP) เพื่อที่ช่วยลดต้นทุน และเพิ่มความปลอดภัยในการตรวจสอบหรือวินิจฉัยโรคด้วยเทคนิค Enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA)