แทนนินจากแก่นไม้ฝางยับยั้งการเจริญเติบโตเชื้อ E.coli
- ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์
ณัฏฐคณา ลือชา, อัญมณี สิทธิแปง, สุทธาศิณี สุรินแก้วภัทร
- อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์
เอนก ไชยบุตร
- โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์
- ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์
บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์
ฝาง เป็นพืชสมุนไพร มีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า Caesalpinia sappan Linn ฝางจัดได้ว่าเป็นพืชสมุนไพรชนิดหนึ่ง เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง แก่นและเนื้อไม้มีสีแดงเข้ม รสขมหวาน เนื้อไม้ฝางเป็นแหล่งผลิตสารสีแดงที่สำคัญ เปลือกลำต้นและเนื้อไม้มีสารแทนนินที่สามารถยับยั้งการเจริญเติบโตของแบคทีเรีย ใช้เป็นยารักษาวัณโรค ท้องเสีย เป็นยาฝาดสมาน เมล็ดเป็นยาระบาย ส่วนองค์ประกอบทางเคมีในแก่นพบ phellandrene, ocimene, brazilin, brasilein, sappanin, tanninและยังไม่มีรายงานการใช้สารสกัดแทนนินจากฝางในการยับยั้งเชื้อ Escherichia coli ( คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี , 2557)
Escherichia coli หรือเรียกโดยย่อว่า E.coli เป็นแบคทีเรียในกลุ่มโคลิฟอร์ม เป็นตัวชี้การปนเปื้อนของอุจจาระในน้ำ มีอยู่ตามธรรมชาติในลำไส้ใหญ่ของสัตว์และมนุษย์ แบคทีเรียชนิดนี้ทำให้เกิดอาการท้องเสียบ่อยที่สุด ทั้งในเด็กและผู้ใหญ่ ทำให้ถ่ายอุจจาระเหลว หรือเป็นน้ำ แต่อาการมักไม่รุนแรง เพราะทั้งเด็ก และผู้ใหญ่มักมีภูมิต้านทานอยู่บ้างแล้ว เนื่องจาก ได้รับเชื้อนี้เข้าไปทีละน้อยอยู่เรื่อยๆ เชื้อนี้มักปนเปื้อนมากับอาหาร น้ำ หรือ มือของผู้ประกอบอาหาร ปกติเชื้อเหล่านี้อาจพบในอุจจาระได้อยู่แล้วแม้จะไม่มีอาการอะไร ถูกค้นพบโดย Theodur Escherich มีลักษณะเป็นรูปท่อน ติดสีแดง เป็นแกรมลบ เป็น Facultative aerobe (สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข,2557)
สารแทนนินเป็นสารพบมากในพืชที่มีรสฝาด มีฤทธิ์ในการบรรเทาอาการท้องเสีย และป้องกันการทำลายของเชื้อรา หรือเชื้อแบคทีเรียบางชนิด และปัจจุบันมีการยับยั้งเเชื้อ E.coli ที่ก่อให้เกิดอาการท้องร่วงท้องเสียด้วยสนามไฟฟ้าพัลส์,การใช้แสง ultraviolet A และการใช้ความร้อนซึ่งเป็นวิธีทางกายภาพ และกลุ่มของข้าพเจ้าจึงสนใจที่จะนำสารสกัดแทนนินมาใช้ในการยับยั้งเชื้อ E.coli ซึ่งเป็นวิธีการเชิงเคมีเพื่อเป็นตัวเลือกในการยับยั้งเชื้อดังกล่าวได้