ประสิทธิภาพสารสกัดหยาบจากพืชวงศ์ขิง(Zingiberaceae)ผสมเจลาตินจากเกล็ดปลานิลที่มีฤทธิ์ในการยับยั้งเชื้อราสกุล Colletotrichum และโรคแอนแทรคโนสในกล้วยหอมทองหลังการเก็บเกี่ยว
- ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์
นภัสวรรณ ดอนหงษ์ไพร, จิรวรรณ ก้อนทอง, ธยานิษฐ์ ลึกล้ำ
- อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์
เยาวลักษณ์ วงศ์สิงห์, ฐิตารีย์ ทองเทียนชัย
- โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์
- ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์
บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์
กล้วยหอมทองเป็นกล้วยการค้าในประเทศไทยที่สำคัญ ที่คนทั่วโลกนิยมรับประทาน และสามารถปลูกได้ในทุกพื้นที่ของประเทศและกล้วยหอมนั้นยังเป็นพืชทางเศรษฐกิจที่สามารถส่งออกผลผลิตได้ตลอดทั้งปี แต่กล้วยเป็นผลไม้ที่มีอายุการเก็บรักษาได้ไม่นานและมีปัญหาเกี่ยวกับกล้วยเน่าหลังการเก็บเกี่ยว ทำให้คุณภาพของกล้วยที่ได้นั้นลดลง ในปัจจุบันมีการใช้สารเคมีในการยืดอายุการเก็บรักษาผลไม้ ทำให้มีสารพิษตกค้างที่ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและเป็นอันตรายต่อผู้บริโภค ดังนั้นผู้วิจัยจึงได้ทำการศึกษาประสิทธิภาพสารสกัดหยาบจากพืชวงศ์ขิงทั้ง 3 ชนิด ได้แก่ ขิง ข่า และกระชาย โดยวิธีการสกัดหยาบจากพืช ด้วยตัวทำละลายเอทิลแอลกอฮอลล์ 95% จากการศึกษาพบว่าสารสกัดหยาบจากกพืชวงศ์ขิง ให้ผลดีในการยับยั้งเชื้อรา Collectotrichum จากการคัดเลือกสารทดสอบที่มีประสิทธิภาพดี และมีความเหมาะสมต่อการยับยั้งการเจริญของเส้นใย แล้วนำมาทดสอบการควบคุมโรคแอนแทรคโนสบนผลกล้วยหอมทองหลังการเก็บเกี่ยว จากนั้นทดสอบประสิทธิภาพของสารสกัดจากพืชวงศ์ขิงทั้ง 3 ชนิด ที่ระดับความเข้มข้น 10,000, 30,000 และ 50,000 ppm ตามลำดับ โดยนำสารเคลือบที่ได้มาเคลือบผิวกล้วยด้วยวิธีการจุ่ม (dip coating) ทำการเก็บข้อมูล ลักษณะการเปลี่ยนแปลงของสีผิว การสูญเสียน้ำหนัก ความแน่นเนื้อ โดยบันทึกข้อมูลที่ 1, 3, 5 และ 7 วันหลังการเคลือบผิว พบว่า กระชาย ความเข้มข้น 30,000 ppm และเมื่อศึกษาคุณสมบัติของกล้วยหอมทองที่เคลือบโดยใช้สารเคลือบผิว ทำให้ความแน่นเนื้อของกล้วยเปลี่ยนแปลงเพียง 12.6±11.42 N และสามารถลดการสูญเสียการสูญเสียน้ำหนักได้ 5.61±2.51% นอกจากนี้สารเคลือบผิวกระชายช่วยชะลอการที่กล้วยเปลี่ยนจากแป้งเป็นน้ำตาลได้ถึง 19.9±4.85 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ดังนั้นการยืดอายุการเก็บรักษากล้วยหอมทองหลังการเก็บเกี่ยวโดยใช้สารสกัดหยาบจากกระชายที่ความเข้มข้น 30,000 ppm สามารถยืดอายุการเก็บรักษากล้วยหอมทองให้นานขึ้น และเป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการประยุกต์ใช้ในการยืดอายุพืชผลทางการเกษตรอื่น แทนการใช้สารเคมีที่ทำให้มีความปลอดภัยและไม่เป็นอันตรายต่อสิ่งแวดล้อมและผู้บริโภค