เล่มที่ 12
หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ลักษณะเนื้อหา: พระธรรมเทศนาและคำสอนของพระพุทธเจ้า จำนวนส่วน: 265 ส่วน
สารบัญ
- พระผู้มีพระภาคเจ้า เสด็จจาริกไปในอังคชนบทพร้อม ด้วยภิกษุสงฆ์...
- สมัยนั้น พราหมณ์โสณทัณฑะนอนกลางวันอยู่ ณ ปราสาท ชั้นบน ได้เห...
- สมัยนั้น พวกพราหมณ์ต่างเมืองประมาณ ๕๐๐ คนพักอยู่ใน นครจัมปาด...
- เมื่อพวกพราหมณ์กล่าวอย่างนี้แล้ว พราหมณ์โสณทัณฑะ ได้กล่าวว่า...
- เมื่อพราหมณ์โสณทัณฑะกล่าวอย่างนี้แล้ว พราหมณ์เหล่า นั้นได้กล...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ครั้นผ่านการปราศรัย พอให้ระลึกถึงกันไปแล้...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงทราบความคิดในใจ ของพราหมณ์โสณทัณฑะด้วย...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ บรรดาองค์ทั้ง ๕ เหล่...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ บรรดาองค์ ๔ เหล่านี...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสกะพราหมณ์เหล
- สมัยนั้น อังคกมาณพหลานของพราหมณ์โสณทัณฑะ นั่ง อยู่ในชุมนุมชน...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ บรรดาองค์ ๒ นี้ยกเสี...
- คตอุบัติขึ้นในโลกนี้เป็นพระอรหันต์ ตรัสรู้เองโดยชอบ ฯ ล ฯ (พ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าว่า ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ ถึงเวลาแล้ว ภัตต...
- ในโสณทัณฑสูตรนั้น มีการพรรณนาตามล
- บทว่า ที่ฝั่งแห่งสระโบกขรณีชื่อคัคครา มีความว่า ในที่ไม่ไกล ...
- พราหมณ์เหล่านั้นได้ทราบว่า การไปของโสณทัณฑพราหมณ์นั้นแล้ว โส...
- บทว่า ผู้มั่งคั่ง คือผู้เป็นใหญ่
- บทว่า มีผิวพรรณดังพรหม คือ มีผิวพรรณอันประเสริฐสุด ความ ว่า ...
- บทว่า หาโทษมิได้ คือเว้นจากการกลืนน้ำลาย
- บทว่า เมื่อพวกพราหมณ์กล่าวอย่างนี้แล้ว ความว่า เมื่อพวก พราห...
- บทว่า ทรงละหมู่พระญาติมากมาย คือทรงละตระกูลพระญาติ แสนหกหมื่...
- บทว่า ไม่ใคร่อยู่ คือไม่ปรารถนา
- ยังมีเรื่องแม้อื่นอีก ได้ยินว่า ท้าวอสุรินทรราหูสูงได้ ๔,๘๐๐...
- บุคคลชื่อว่า เป็นผู้มีศีล เพราะปาริสุทธิศีล ๔ ก็ศีลนั้นเป็นข...
- บทว่า ต่างรัฐ คือจากรัฐอื่น
- บทว่า มีพระพักตร์เบิกบาน ความว่า ท่านแสดงไว้ว่า คนบางจำ พวกม...
- บทว่า เขาเหล่านั้นเป็นแขก ความว่า เขาเหล่านั้นเป็นอาคันตุกะ ...
- บทว่า ผู้ผ่านพ้นราวป่าไปแล้ว คือ ผู้ไปสู่ภายในราวป่า อธิบายว...
- บทว่า ความตรึกตรองแห่งใจ ด้วยพระทัย ความว่า พระผู้มีพระ ภาคเ...
- บทว่า พวกพราหมณ์ได้กล่าวคำนี้ ความว่า พวกพราหมณ์คิดว่า ถ้าพร...
- ก็พราหมณ์ทั้งหลาย ได้ยินคำนี้แล้ว ได้เป็นผู้นิ่งเสีย ด้วยคิด...
- ได้ยินว่า เมื่อพระเถระนอนอยู่บนเตียงที่จะมรณภาพ ร้องครวญ- คร...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสว่า พราหมณ์ ก็ศีลนั้นเป็น ไฉน
- ใจความ แห่งบทนั้น พึงทราบตามนัยที่ท่านกล่าวไว้แล้ว ในสามัญญผ...
- อรรถกถาโสณทัณฑสูตร ในอรรถ
- พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น เป็นพระอรหันต์ ตรัสรู้ชอบด้วยพ...
- สมัยนั้น พราหมณ์หลายร้อยคนพักอยู่ในบ้านขานุมัตตะ ด้วยหวังว่า...
- เมื่อพวกพราหมณ์กล่าวอย่างนี้แล้ว พราหมณ์กูฏทันตะ จึงได้กล่าว...
- เมื่อพราหมณ์กูฏทันตะ กล่าวอย่างนี้แล้ว พวกพราหมณ์ เหล่านั้นไ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ ถ้าเช่นนั้น ท่านจงฟั...
- ดูก่อนพราหมณ์ ครั้งนั้นแล พระเจ้ามหาวิชิตราชได้ทรงรับ สั่งให...
- พระเจ้ามหาวิชิตราช ทรงประกอบด้วยองค์ ๘ ประการ ๑
- พราหมณ์ปุโรหิต ประกอบด้วยองค์ ๔ ประการ ๑
- ดูก่อนพราหมณ์ พรหมณ์ปุโรหิตได้แสดงยัญวิธี ๓ ประการดังแสดง มา...
- ส่วนที่ 46
- ส่วนที่ 47
- ส่วนที่ 48
- ส่วนที่ 49
- ส่วนที่ 50
- ส่วนที่ 51
- ส่วนที่ 52
- ส่วนที่ 53
- ส่วนที่ 54
- ดูก่อนพราหมณ์ในยัญนั้น ไม่ต้องฆ่าโค แพะ แกะ ไก่ สุกร และสัตว...
- ดูก่อนพราหมณ์ ลำดับนั้นพวกอนุยนตกษัตริย์ซึ่งเป็นชาว นิคมและช...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ มีอยู่ ยัญอย่างอื่น ...
- การสร้างวิหารเพื่อพระสงฆ์ผู้มาแต่ ๔ ทิศ ข้าแต่พระโคดมผู้เจริ...
- ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ ก็ยัญอย่างอื่นซึ่งใช้ทรัพย์น้อยกว่า มี...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสพระธรรมเทศนาอย่างนี้แล้ว กูฏทันตพราหมณ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าว่า ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ ถึงเวลาแล้ว ภัตต...
- ในบทว่า มั่งคั่ง เป็นต้น ความว่า ใครก็ตาม เป็นคนมั่งคั่งด้วย...
- บทว่า มีท้องพระคลังและฉางเต็มบริบูรณ์ ความว่า คลังที่ เก็บสิ...
- ได้ยินว่า พระราชานี้ทรงดำริอย่างนี้ว่า ธรรมดาคนที่จะให้ทาน ไ...
- บทว่า ขยันขันแข็ง คือ กระทำความอุตสาหะ
- บทว่า ได้ตรัสพระดำรัสนี้ คือ พระเจ้ามหาวิชิตราชทรงทราบความ ท...
- บทว่า ด้วยองค์ ๘ คือ ด้วยองค์ ๘ มี อุภโตสุชาต เป็นต้น
- ในบทว่า สามารถที่จะทรงคิดอรรถอันเป็นอดีต อนาคต และ ปัจจุบันไ...
- ได้ยินว่า เขาคิดว่า ธรรมดาผู้ให้ทานอยู่ย่อมหวั่นไหวในฐานะใดฐ...
- ในบทนี้ว่า แสดงให้จิตเห็นจริงด้วยอาการ ๑๖ พราหมณ์ปรารภ การอน...
- บทว่า ยัญนั้นได้ถึงความสำเร็จได้ด้วยเนยใส น้ำมัน เนยข้น นม ส...
- บทว่า ทางด้านทิศบูรพาแห่งหลุมยัญ คือ ในส่วนแห่งทิศบูรพา ของโ...
- พราหมณ์เมื่อจะทูลถามเนื้อความนี้ว่า การที่จะลุกขึ้นแล้วลุกขึ...
- บทว่า การประการด้วยท่อนไม้ ความว่า การประหารด้วยท่อนไม้ บ้าง...
- พราหมณ์ฟังแม้ข้อนี้แล้ว คิดว่า ขึ้นชื่อว่า การทำการบริจาค ทร...
- บรรดาบทเหล่านั้น ในบทมีบทว่า การงดเว้นจากปาณาติบาต เป็นต้น ก...
- ก็ในสรณคมน์ ชื่อว่า การกระทำความเห็นให้ตรง เป็นของหนัก แต่ใน...
- ก็แลศีล ๕ นี้ ท่านเรียกว่ายัญ เพราะต้องสมาทานด้วยคิดว่า เรา ...
- แม้ วิปัสสนาญาณ เพราะบุคคลตั้งอยู่แล้วในคุณทั้งหลาย มีจตุตถฌ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าเมื่อจะทรง แสดงพระธรรมเทศนาโดยสุดยอด คือ
- อรรถกถากูฏทันตสูตรในอรรถกถาทีฆนิกาย ชื
- แม้เจ้าลิจฉวี นามว่า โอฏฐัทธะ พร้อมด้วยลิจฉวีบริวาร อันใหญ่เ...
- มหาลิ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ มีสมาธิได้อบรมแล้วส่วน เดียว เพ
- ภิกษุในธรรมวินัยนี้ มีสมาธิได้อบรมแล้วส่วนเดียว เพื่อ ฟังเสี...
- ภิกษุในธรรมวินัยนี้ มีสมาธิได้อบรมแล้วทั้งสองส่วน เพื่อ เห็น...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า เหตุจะทำให้แจ้ง ซึ่ง สมาธิภาวนาเหล่านี้เป...
- ดในอุปปาติกกำเนิด ๑ จะปรินิพพานในอุปปาติกกำเนิดนั้น มีอันไม่...
- มหาลิ สมัยหนึ่ง เราอยู่ในโฆสิตารามใกล้นครโกสัมพี ครั้งนั้น ๒...
- เธอนำจิตไปเฉพาะ น้อมจิตไปเฉพาะ เพื่อญาณทัสสนะ (คือ ปัญญาเครื...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงหลีก เร้น คือ ทรงหลบจากเรื่องอารมณ์ต่า...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าจักทรงแสดงพระธรรมด้วย พระอุตสาหะใหญ่แก่ชุม...
- ในบทว่า ปุริมานิ ภนฺเต ทิวสานิ ปุริมตรานิ นี้ ความว่า วันวาน...
- บทว่า เอกํสภาวิโต ความว่า มีสมาธิอันได้อบรมแล้ว ส่วนเดียว คื...
- บทว่า ติณฺณํ สํโยชนานํ ได้แก่ สังโยชน์เครื่องผูกพันสามอย่าง ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า จึงทูลว่า อตฺถิ ปน ภนฺเต ดังนี้เป็นต้น
- อีกอย่างหนึ่ง ธรรมดาสัมมาทิฏฐินั้น ในส่วนบุพภาคมีขณะต่างกั
- พระผู้มีพระภาคเจ้า จึงตรัสไว้ในลำดับแห่งสัมมาทิฏฐินั้น
- พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสสัมมาวายามะในลำดับแห่งสัมมาอาชีวะนั...
- อรรถกถามหาลิสูตร ในอรรกถาทีฆนิกายชื่
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถามว่า แน่ะเธอ ภิกษุผู้รู้อย่างนี้ เห็...
- (เดิมไม่ได้แปลไว้) ชาลิยสูตรว่า ข้าพเจ้าได้สดับม
- โฆสกเทวบุตรนั้น จุติจากเทวโลกแล้วไปเกิดในเรือนตระกูลหนึ่งใน ...
- ลำดับนั้น ดาบสเหล่านั้นเกิดปิติปราโมทย์ว่า ได้ยินว่า พระพุทธ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงดำริว่า บรรพชิตเหล่านี้ ย่อม ถามปัญหาเ...
- อรรถกถาชาลิยสูตร ในอรรถกถาทีฆนิการ ช
- ดูก่อนกัสสป สมณพราหมณ์พวกหนึ่ง เป็นบัณฑิต มีปัญญา ละเอียด ทำ...
- นี้เป็นฐานะที่จะมีได้ คือวิญญูชนเมื่อซัก ไซ้ไล่เลียง สอบสวน ...
- กไซ้ไล่เลียง สอบสวน พวกเรา เปรียบเทียบครูด้วยครู หรือเปรียบเ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสอย่างนี้แล้ว อเจลกัสสปได้ทูลว่า ข้าแต่...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนกัสสป แม้ถ้าเขาเป็นผู้เปลือย...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสอย่างนี้แล้ว อเจลกัสสปได้ทูล ว่า ข้าแต...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสอย่างนี้แล้ว อเจลกัสสปะได้ทูล ว่า ข้าแ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสอย่างนี้แล้ว อเจลกัสสปะได้ทูล ว่า ข้าแ...
- ดูก่อนกัลสปะ มีสมณพราหมณ์พวกหนึ่งเป็นผู้กล่าวศีล สรรเสริญ คุ...
- ดูก่อนกัสสปะ ก็ข้อนี้เป็นฐานะที่จะมีได้ คือพวกปริพาชก อัญญเด...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าแล้ว ยังปลื้มใจเหลือเกิน ข้าแต่พระองค์ผู้เ...
- ก็ท่านกัสสปะอุปสมบทแล้วไม่นาน หลีกออกแต่ผู้เดียว ไม่ประมาท ม...
- ในมหาสีหนาทสูตรนั้นมีการ พรรณนาตามล
- ผู้รู้พึงติเตียนว่า ใคร ๆ แม้ไม่ประมาท ก็ไม่มาหรือ
- ส่วนผู้บำเพ็ญตปะคนหนึ่ง มีทุกข์น้อย ประกอบด้วยความประพฤติ ภา...
- อีกรูปหนึ่ง สมาทานธุดงค์ เป็นผู้มีบุญน้อย ย่อมไม่ได้การดำเนิ...
- คำว่า เขา (กล่าว) ถึงบางอย่าง คือ ศีล ๕
- คำว่า ไม่ประเสริฐ คือไม่อาจ ไม่สามารถ เพื่อเป็นธรรม อันประเส...
- ก็แล วิรัติมี ๓ ด้วยอำนาจแห่งสัมปัตตวิรัติ สมาทานวิรัติ และเ...
- คำว่า พูดถูกกาล เป็นต้น พรรณนาไว้แล้วในพรหมชาล- สูตร
- คำว่า ไม่รับภิกษาที่เขาแบ่งเอาไว้ก่อน คือ (ไม่) รับภิกษา ที่...
- คำว่า ไม่ (รับภิกษา) ในที่มีสุนัข คือ ในที่ใดมีสุนัขที่เขาเล...
- คำว่า มีผักดองเป็นอาหาร คือ มีผักดองสด ๆ เป็นอาหาร
- คำว่า นอนบนหนาม คือ ทิ่มหนามเหล็กหรือ หนามธรรมดาไว้บนพื้นดิน...
- ในคำเหล่านั้น คำว่า ไกล คือ ในที่ไกล
- พระผู้มีพระภาคเจ้า จึงทรงแสดงการเกิดขึ้นของพระ- พุทธเจ้า เมื...
- คำว่า อธิศีล อธิบายว่า อธิศีลนี้ เป็นอุดมศีล
- ใน วิมุตตาธิการ มีอรรถดังนี้
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ว่า เราเห็นผู้บำเพ็ญตบะบาง คนเกิดในนรก
- ก็ในพระสูตรอื่นจากพระสูตรนี้ สีหนาทมีประมาณเพ
- พระผู้มีพระภาคเจ้าแล้วกล่าวว่า ไม่พึง ดีใจ
- พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงรู้ว่าบุคคลนี้ ควรอยู่ปริวาส นี้ไม่ควรอ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ประทับอยู่พระเชตวัน อารามท่าน อนาถปิณฑิกะ...
- เมื่อพระองค์รับสั่งแล้วอย่างนี้ โปฏฐปาทปริพาชกได้ทูลว่า กถาท...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า โปฏฐปาทะ ในสมณพราหมณ์ เหล่านั้น พว...
- อีกข้อหนึ่ง ภิกษุเข้าถึงทุติยฌาน อันยังจิตให้ผ่องใสภาย ในตน ...
- าะละสุขและเพราะละทุกข์ เพราะดับโสมนัสและโทมนัสในกาลก่อนเสีย ...
- อีกข้อหนึ่ง ภิกษุเข้าถึงอากิญจัญญายตนะว่า อะไร ๆ น้อย หนึ่งไ...
- พระ: ท่านสำคัญความข้อนั้น เป็นไฉน สัญญานิโรธสมาบัติของภิกษุ ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติยอดสัญญาอย่างเดียวเท่านั้น หรือ ...
- ส่วนที่ 146
- ส่วนที่ 147
- พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงไม่ทรงพยากรณ์ พระเจ้าข้า
- พระผู้มีพระภาคเจ้าเสด็จหลีก ไปแล้วไม่นาน ได้ทำการเสียดแทงโปฏ...
- เพราะเราแสดงแล้ว บัญญัติแล้ว ซึ่งธรรมเป็นไปเพื่อความสิ้นทุกข...
- ุกข์ นี้เหตุเกิดทุกข์ นี้ความดับทุกข์ นี้ปฏิปทาให้ถึงความดับ...
- พระ: โปฏฐปาทะ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน เมื่อเป็นเช่นนี้...
- ส่วนที่ 153
- พระ: โปฏฐปาทะ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน เมื่อเป็นเช่นนั้...
- พระ: โปฏฐปาทะ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน เมื่อเป็นเช่นนั้...
- พระ: โปฏฐปาทะ ก็ท่านไม่ควรเห็นอย่างนั้น แท้จริง สังกิเลสธรรม...
- โปฏฐปาทะ เราจะแสดงธรรม เพื่อการละความได้อัตตภาพ แม้ที่ไม่มีร...
- ะ ท่าน ก็การได้อัตตภาพที่สำเร็จด้วยใจฯลฯ การได้อัตตภาพที่หาร...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสอย่างนี้แล้ว จิตต์บุตรควาญช้าง ได้ทูล...
- ส่วนที่ 160
- ส่วนที่ 161
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสอย่างนี้แล้ว โปฏฐปาทปริพาชก ได้กราบทูล...
- เอวมฺเม สุตํ ฯเปฯ สาวตฺถิตยฺติ โปฏฺปาทสุตฺตํ ในโปฏฐปาทสูตรน...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแผ่ พระสัพพัญญุตญาณ ทรงพิจารณาดูโลก ทรง...
- บทว่า อุนฺนาทินิยา ความว่า อันดังลั่น
- ในบทเหล่านั้น บทว่า สณฺเปสิ อธิบายว่า ให้สำเหนียกถึงโทษแห่ง...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า เสด็จมา ก็มีความยินดี ครั้นเสด็จไปก็เศร้า...
- ในบทเหล่านั้น บทว่า โกตูหลสาลายํ ความว่า ศาลาแต่ละหลัง ชื่อว...
- บทว่า ตเตฺรกจฺเจ ความว่า ในบรรดาสมณพราหมณ์นั้น บางพวก
- คนที่สี่คัดค้านคนที่สามมุ่งถึงการเมาและการหลับใหลของนางยักษ์...
- ในบทเหล่านี้ บทว่า ตตฺร ความว่า ในสมณพราหมณ์เหล่านั้น
- บทว่า กามสญฺา ได้แก่ราคะอันระคนด้วยกามคุณห้าบ้าง กาม- ราคะอ...
- ในบทว่า เอวํปิ สิกฺขา นั้น ความว่า เพราะภิกษุเข้าถึงและอธิษฐ...
- บัดนี้ เพื่อทรงแสดงอภิสัญญานิโรธ จึงตรัสว่า เมื่อเธอตั้งอยู่...
- บทว่า ตา เจว สญฺา ความว่า ฌานสัญญานั้นย่อมดับ
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัส ว่ายอดสัญญา อากิญจัญญายตนะเท่านั้นหนอ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าทรง พยากรณ์แก่ปริพาชกนั้นว่า สัญญาแลเกิดก่...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าให้อาบ ลูบไล้ ประดับประดาด้วยเทศนาที่ประกอ...
- บัดนี้ ปริพาชกเมื่อจะแสดงลัทธิอื่น จึงกล่าวคำว่า ข้าแต่พระอง...
- ลำดับนั้น ปริพาชกคิดว่า สัญญาเป็นตนของบุรุษ หรือว่า สัญญา เป...
- ในบทว่า นี้ทุกข์ เป็นต้น มีอรรถว่า ขันธ์ห้าอันเป็นไปในภูมิสา...
- บทว่า จิตฺโต จ หตฺถิสาริปุตฺโต ความว่า ได้ยินว่า จิตต์หัตถิส...
- บทว่า อนฺธา ความว่า เพราะความที่จักษุคือปัญญาไม่มี
- พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงความที่บัญญัติที่สุด ในสมณพราหมณ์ เ...
- บรรดาฌานเหล่านั้น ในปฐมฌาน ย่อมได้ธรรมแม้หกอย่างมีความ ปราโม...
- ที่เป็นปัจจุบันก็เป็นโมฆะนั้น จิตต์บุตรควาญช้างแสดง เนื้อควา...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงการได้อัตตภาพ ๓ อย่างเบื้องต่ำอย่าง...
- บทว่า ยาหิ ตถาคโต โวหรติ อปรามสนฺโต ความว่า พระ- ตถาคตทรงประ...
- เมื่อมาณพน้อยกราบเรียนอย่างนี้แล้ว ท่านพระอานนท์ ได้กล่าวกะม...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ได้ ตรัสสรรเสริญขันธ์สาม และให้ชุมชนยืดมั...
- ฯลฯ (ข้อความต่อจากนี้เหมือน พรหมชาลสูตร)
- พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ ตรัสสรรเสริญ และยังชุมชนให้ยึดถือ ให้ต...
- ดูก่อนมาณพ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เป็นผู้รู้สึกตัวในการก้าว ใน ...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนบุรุษกู้หนี้ไปประกอบการงาน การ งานของเขาก็ส...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนบุรุษเป็นทาส พึ่งตัวเองไม่ได้ ต้องพึ่งผู้อื...
- งบแล้ว ย่อมได้เสวยสุข จิตของผู้มีความสุข ย่อมตั้งมั่น เธอสงั...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนห้วงน้ำลึก มีน้ำพุขึ้น ไม่มีทางที่นี้จะไหลม...
- ดูก่อนมาณพ ข้ออื่นยังมีอยู่อีก ภิกษุบรรลุจตุตถฌานอยู่ ไม่มีท...
- สุภมาณพกราบเรียนว่า ข้าแต่พระอานนท์ผู้เจริญ ปัญญา ขันธ์อันปร...
- ภิกษุนั้น เมื่อจิตตั้งมั่น บริสุทธิ์ผุดผ่อง ไม่มีกิเลส ปราศจ...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนช่างหม้อ หรือลูกมือของช่างหม้อผู้ฉลาด เมื่อ...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนบุรุษเดินทางไกล เขาจะได้ยินเสียงกลองบ้าง เส...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนหญิงสาว ชายหนุ่ม ชอบแต่งตัว เมื่อส่องดูหน้า...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนบุรุษจากบ้านตนไปบ้านอื่น แล้วจากบ้านนั้น ไป...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนปราสาท ตั้งอยู่ท่ามกลางทางสี่แพร่ง บุรุษผู้...
- ดูก่อนมาณพ เหมือนสระน้ำบนยอดเขา ใสสะอาด ไม่ขุ่นมัว บุรุษ ผู้...
- ทีปในที่มืด ด้วยคิดว่าผู้มีจักษุจักเห็นรูป ดังนี้ ฉันใด พระ ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า เสด็จเข้าไปบิณฑบาต ณ เรือนหลังนั้น สุนัขเ...
- เวทนาอันเป็นข้าศึก ท่านกล่าวว่า อาพาธ ในบทเป็นต้นว่า มีอาพาธ...
- ครั้งนั้น พระเถระได้สงเคราะห์ปิฎก ๓ ด้วยขันธ์ ๓ เมื่อจะแสดงแ...
- พระผู้มีพระภาคเจ้านี้ โดยเพียงจิตมีอารมณ์เป็นหนึ่งเท่านั้น ย...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสกะเกวัฏฏะ บุตรคฤหบดีว่า ดูก่อนเกวัฏ...
- ผู้มีศรัทธาเลื่อมใสบางคนเห็นภิกษุนั้นแสดงฤทธิ์ได้หลายอย่าง ค...
- ดูก่อนเกวัฏฏะ อนุสาสนีปาฏิหาริย์เป็นไฉน ดูก่อนเกวัฏฏะ ภิกษุใ...
- ดูก่อนเกวัฏฏะ ครั้งนั้นภิกษุเข้าไปหาวสวดีเทพบุตรแล้วกล่าว ว่...
- ดูก่อนเกวัฏฏะ ลำดับนั้น ภิกษุได้เข้าไปหามหาพรหมแล้ว กล่าวว่า...
- ดูก่อนเกวัฏฏะ ครั้งนั้น ภิกษุนั้นได้หายไปจากพรหมโลก มาปรากฏข...
- ในปัญหานั้นมีพยากรณ์ดังต่อไปนี้ [๓๕๐] ธรรมชาติที่รู้แจ้ง แสด...
- บทว่า มั่งคั่ง คือ มั่งคั่งสมบูรณ์
- ในบทเหล่านั้น บทว่า อมาหํ ภิกฺขุํ ตัดบทเป็น อมุํ อหํ ภิกฺขุํ...
- ิหาริย์เหล่านั้น พระมหาโมคคัลลานะแสดง อนุสาสนีปาฏิหาริย์ ด้ว...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า จึง ทรงปรารภขึ้น
- บทว่า รุ่งเรืองยิ่งนัก คือ งามเหลือเกิน
- ครั้งนั้นแล พระพรหม เมื่อถูกภิกษุนั้นถาม รู้ความที่มิใช่วิสั...
- บทว่า ตั้งอยู่ไม่ได้ คือดำรงอยู่ไม่ได้ มีอธิบายว่า มหาภูตรูป...
- อรรถกถาเกวัฏฏสูตรแห่งอรรถกถาทีฆนิกาย
- ครั้งนั้นโลหิจจพราหมณ์ ได้เรียกช่างกัลบกชื่อ โรสิกะ มาบอกว่า...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงอันตรวาสก แล้วทรง ถือบาตรจีวรเข้าไปยังบ...
- โลหิจจพราหมณ์ กราบทูลว่าพระโคดมผู้เจริญ เป็นความจริงอย่างนั้...
- ชื่อว่าทำอันตราย ท่านโคดม
- ดูก่อน โลหิจจะ ด้วยประการฉะนี้ เป็นอันฟังได้ว่า ผู้ใด พึงกล่...
- ระท้วงได้ในโลก การประท้วงศาสดาเห็นปานนี้ของเขา เป็นการประท้ว...
- อนบวช เพื่อประโยชน์อันใด ประโยชน์แห่งความเป็นสมณะนั้น เขาไม่...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสอย่างนี้แล้ว โลหิจจพราหมณ์ได้ กราบทูลว...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสอย่างนี้แล้ว โลหิจจพราหมณ์ ได้กราบทูล...
- โลหิจจะ เป็นชื่อพราหมณ์ผู้นั้น
- พระผู้มีพระภาคเจ้า มีพระประสงค์จะให้พราหมณ์เกิด ความสลดใจยิ่...
- บทว่า ที่อันตนควรบำรุง อธิบายว่า ควรถอนหญ้าที่ทำลายข้าว กล้า...
- พระผู้มีพระภาคเจ้า เสด็จจาริกไปในแคว้นโกศล พร้อม ด้วยภิกษุสง...
- พระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ได้บันเทิงกับพระผู้มีพระภาคเจ...
- วาเสฏฐะ ก็เมื่อเป็นเช่นนี้ พวกเธอจะมีการทะเลาะ ขัดแย้งและมี ...
- ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ ไม่มีเลย พระเจ้าข้า
- วาเสฏฐะ ได้ยินว่า พวกฤษีผู้เป็นบุรพาจารย์ของพวกพราหมณ์ผู้จบ ...
- ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ พราหมณ์ผู้จบไตรเพท ย่อมเห็นพระจันทร์ แ...
- วาเสฏฐะ เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน เมื่อเป็นเช่นนี้ ภาษิตข...
- วาเสฏฐะ ฉันนั้นเหมือนกัน ได้ยินว่าพราหมณ์ผู้จักไตรเพทก็ดี อา...
- วาเสฏฐะ ดีละ พราหมณ์ผู้จบไตรเพทเหล่านั้น ไม่รู้จักพรหม ไม่เค...
- วาเสฏฐะ เปรียบเหมือน แม่น้ำอจิรวดี น้ำเต็มเปี่ยมเสมอฝั่ง กาด...
- วาเสฏฐะ เปรียบเหมือนแม่น้ำอจิรวดี น้ำเต็มเปี่ยมเสมอฝั่ง กาดื...
- วาเสฏฐะ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน พราหมณ์ผู้จบไตรเพท มีเ...
- วาเสฏฐะ พราหมณ์ผู้จบไตรเพทเหล่านั้น ยังมีจิตเศร้าหมอง แต่ พร...
- วาเสฏฐะ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน บุรุษผู้เกิดมาแล้ว เติ...
- นี้ เป็นพระ- อรหันต์ ตรัสรู้ชอบด้วยพระองค์เอง ฯลฯ (พึงขยายคว...
- วาเสฏฐะ ได้ยินว่า ภิกษุไม่มีเครื่องเกาะคือสตรี พรหมก็ไม่มี จ...
- ต่อไปนี้จะพรรณนาบทที่ยากในพระสูตรนั้น
- บทว่า วาเสฏฐมาณพและภารัทวาชมาณพ ความว่า วาเสฏ- ฐมาณพ เป็นศิษ...
- ลำดับนั้น วาเสฏฐมาณพ คิดว่า ถ้อยคำของเราแม้ทั้งสองไม่เป็นทาง...
- ได้ยินว่า มาณพนั้น ไม่กล่าวถึงทาง แม้ของพราหมณ์คนหนึ่งว่า ไม...
- บทว่า แม้คนต้น ก็ไม่เห็น คือ บรรดาพราหมณ์ ๑๐ คน แม้คน หนึ่งก...
- บทว่า นอบน้อม คือ กล่าวว่า นโม นโม ดังนี้
- คุณ ศัพท์ มีความว่า ลำดับ ในบทคาถานี้ว่า กาลย่อมล่วงไป ราตรี...
- บทว่า ก็ในโลกนี้แล คือ ในทางแห่งพรหมโลกนี้
- พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสว่า เกิด แล้วเติบโตแล้วดังนี้
- บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า พระตถาคต ทรงอุบัติในโลกนี้ เป็นอาทิ ใ...
- ก็มาณพทั้งสองนั้น ฟัง วาเสฏฐสูตร ในมัชณิมปัณณาสก์แล้