สเปรยจ์ากสารแอลคอลอยด์ในพืชสมุนไพรยับยั้งแบคทีเรียบนฝ่ามือ

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ณัฐภัสสร ทองธนเสฏฐ์, ศรุตา คงอาษา, วชิรญาณ์ ยอสินธุ์

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

สมศักดิ์ คงสกุล

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนมหาวชิราวุธ จังหวัดสงขลา ในพระอุปถัมภ์ฯ

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

สเปรย์จากสารแอลคอลอยด์ในพืชสมุนไพรยับยั้งแบคทีเรียบนฝ่ามือ จัดทำขึ้น เพื่อผลิตสเปรย์จากสารแอลคอลอยด์ในพืชสมุนไพรจากท้องถิ่นเพื่อยับยั้งเชื้อแบคทีเรียบนฝ่ามือ ที่สามารถทำความสะอาดและฆ่าเชื้อแบคทีเรียได้ โดยที่ปราศจากจากแอลกอฮอล์ เนื่องจากการใช้แอลกอฮอล์บ่อยครั้งทำให้ผิวแห้ง แตกเป็นแผล และเป็นการส่งเสริมในการใช้สมุนไพรในท้องถิ่นที่มีประสิทธิภาพมาประยุกต์ใช้ โดยมีวัตถุประสงค์คือ เพื่อศึกษาการตรวจสอบแอลคอลอยด์จากสมุนไพร 5 ชนิดที่ได้จากการสกัดแบบสารละลายน้ำสองวัฏภาค เพื่อศึกษาชนิดและรายละเอียดของแบคทีเรียที่พบจากผิวหนังบริเวณฝ่ามือ เพื่อศึกษาความสามารถของสารแอลคอลอยด์จากพืชสมุนไพร 5 ชนิดในการยับยั้งเชื้อแบคทีเรีย เพื่อศึกษาความเข้มข้นของสเปรย์สมุนไพรในระดับต่ำสุดที่สามารถยับยั้งการเจริญเติบโตของแบคทีเรีย (MIC) เพื่อศึกษาความเข้มข้นของสเปรย์สมุนไพรในระดับต่ำสุดที่ไม่ก่อให้เกิดอาการแพ้ทางผิวหนังด้วยการทดสอบแบบสะกิด (Skin Prick Test)

​ผลการศึกษาพบว่า จากการตรวจสอบแอลคาลอยด์ในสมุนไพรพบตะกอนสีส้มในสารสกัดจากใบโหระพาและขมิ้นเพียง 2 ชนิด จากการศึกษาแบคทีเรียส่วนใหญ่ที่พบบริเวณฝ่ามืออยู่ในจีนัส Bacillus ซึ่งย้อมแกรมได้แกรมบวก มีสัณฐานวิทยาเป็นแท่ง (bacilli) มีการกระจายตัวแบบกลุ่มคู่ (dibacillus) โคโลนีรูปร่างสีเหลืองอ่อน แบน และจากการทดลองพบว่า สารสกัดจากใบโหระพาสามารถยับยั้งการเจริญแบคทีเรียได้มากที่สุดเฉลี่ยคิดเป็น 26.33 มิลลิเมตร จากแบคทีเรียที่พบทั้งหมด โดยความเข้มข้นของสเปรย์ใบโหระพาร้อยละ 25 ปริมาตรโดยปริมาตร เป็นความเข้มข้นในระดับต่ำสุดที่สามารถยับยั้งแบคทีเรียได้ (MIC) และไม่ก่อให้เกิดภูมิแพ้ทางผิวหนังเมื่อทดสอบแบบสะกิด