การศึกษาจลนศาสตร์และไอโซเทอมของการดูดซับสีย้อมจากการฟอกย้อมผ้าไหมโดยใช้วัสดุดูดซับจากยางฟองน้ําร่วมกับเปลือกทับทิม

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ธนทัต รัตนาสิทธิคุณ, กฤติยรัมภา แสนยศบุญเรือง

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ขุนทอง คล้ายทอง

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ปทุมธานี

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

ผลิตภัณฑ์ผ้าไหมส่วนมากมีการใช้สีสังเคราะห์ที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพในการย้อมสีเส้นไหม โดยเฉพาะสีแอซิด (Acid dyes) ในกลุ่มสีอะโซ (Azo) เมื่อปล่อยลงสู่แหล่งน้ำก็จะส่งผลกระทบต่อสิ่งมีชีวิตในแหล่งน้ำ อีกทั้งสีแอซิดสามารถสร้างสารก่อมะเร็งที่ส่งผลเสียต่อสุขภาพในระยะยาวได้ การบําบัดน้ำเสียทางกายภาพเป็นเพียงการเอาเศษด้ายและตะกอนที่มีขนาดใหญ่ออกไปเท่านั้น ซึ่งยังคงเหลือสีย้อม และค่าpHของน้ำที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานข้อกำหนดการระบายน้ำทิ้งอยู่ ผู้ประกอบการส่วนใหญ่จึงเลือกใช้วิธีทางเคมีเข้ามาช่วย แต่ก็มีข้อเสียในการใช้งานที่ยากและค่าใช้จ่ายสูง เพื่อแก้ปัญหาเหล่านี้ คณะผู้จัดทำสนใจในการใช้วัสดุดูดซับ และวัสดุที่น่าสนใจในการใช้เป็นตัวดูดซับคือยางฟองน้ำ เนื่องจากมีโครงสร้างเป็นรูพรุนสม่ำเสมอ มีความนิ่มและมีความยืดหยุ่นสูง อย่างไรก็ตามลักษณะพื้นที่ผิวของยางฟองน้ำอาจจะยังไม่มีประสิทธิภาพในการดูดซับมากพอ คณะผู้จัดทําจึงมีความสนใจที่จะใส่สารตัวเติมแต่งเพื่อเพิ่มพื้นที่ผิวโดยกลุ่มของสารเติมแต่งที่มีความเป็นไปได้คือ เปลือกทับทิม นำมาหาสูตรการขึ้นรูปที่เหมาะสม และระยะเวลาในการขึ้นรูปที่เร็วที่สุด จากนั้นนำไปศึกษาประสิทธิภาพในการดูดซับสีย้อมของวัสดูดซับใน 3 สภาวะ ได้แก่ ค่า pH ที่เปลี่ยนแปลงไป ความเข้มข้นของสีย้อมที่เปลี่ยนแปลงไป และระยะเวลาสัมผัสที่สัมพันธ์กับจุดอิ่มตัว และนำไปอธิบายกลไกการดูดซับด้วยจลนศาสตร์การดูดซับและไอโซเทอมการดูดซับ