การเปรียบเทียบประสิทธิภาพสีย้อมผ้าจากมะเกลือโดยใช้ไคโตซานจากเปลือกกุ้งร่วมกับกัมมันต์จากเปลือกทุเรียน

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

แสงเทียน คนรู้, ธิดารัตน์ ศรีบุญเรือง, ชญานี วิเศษชาติ

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

วรรณิภา อุ่นไชย, ดรุณี เสมอภาค

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนผักไหมวิทยานุกูล

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2561

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

การทำโครงงานวิทยาศาสตร์ประเภททดลอง เรื่อง การเปรียบเทียบประสิทธิภาพสีย้อมผ้าจากมะเกลือโดยใช้ไคโตซานจากเปลือกกุ้งร่วมกับกัมมันต์จากเปลือกทุเรียน ครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษากระบวนการย้อมสีผ้าไหมด้วยผลมะเกลือจากภูมิปัญญาท้องถิ่น และเพื่อทดสอบประสิทธิภาพของสารช่วยติดสีการย้อมผ้าไหมด้วยมะเกลือ โดยใช้สารช่วยให้สีติด ที่แตกต่างกัน ๒ ชนิด คือ ไคโตซานจากเลือกกุ้ง และกัมมันต์จากเปลือกทุเรียน โดยนำผ้าไหมสีดำที่ผ่านการย้อมด้วยสารช่วยติดสีทั้ง ๒ ชนิดมาเปรียบเทียบความเข้มของสี และทดสอบคุณสมบัติของสีผ้าไหมด้านความคงทนต่อการซักล้างด้วยน้ำสะอาด และน้ำผสมน้ำยาซักแห้ง

ผลการศึกษา พบว่า การนำผ้าไหมที่ย้อมด้วยน้ำมะเกลือและสารช่วยให้สีติดทั้งสองชนิด คือ

ไคโตซานจากเปลือกกุ้ง และถ่านกัมมันต์จากเปลือกทุเรียน จากนั้นนำผ้าไปตากให้แห้งแล้วแช่กับสารช่วยย้อม อีก ๓ ชนิด ได้แก่ น้ำโคลน น้ำขี้เถ้า และน้ำปูนใส ผลปรากฏว่า ผ้าไหมที่ย้อมด้วยน้ำมะเกลือผสมถ่านกัมมันต์จากเปลือกทุเรียน และผ้าไหมที่ย้อมด้วยมะเกลือผสมไคโตซานจากเปลือกกุ้งร่วมกับกัมมันต์จากเปลือกทุเรียนแช่ในน้ำโคลน มีสีดำมากที่สุด รองลงมาคือผ้าไหมที่ย้อมด้วยมะเกลือผสมไคโตซานจากเปลือกกุ้ง แช่ในน้ำปูนใสและน้ำขี้เถ้า และเมื่อนำไปทดสอบประสิทธิภาพความคงทนต่อการซักล้างพบว่า สีของผ้าไหมที่ย้อมด้วยน้ำมะเกลือผสมถ่านกัมมันต์จากเปลือกทุเรียน และผ้าไหมที่ย้อมด้วยมะเกลือผสมไคโตซานจากเปลือกกุ้งร่วมกับกัมมันต์จากเปลือกทุเรียนแช่ในน้ำโคลนยังมีสีดำสดเหมือนเดิม เมื่อเปรียบเทียบกับผ้าไหมที่ใช้วัตถุดิบอื่นๆ