การพัฒนาอุปกรณ์ตรวจวัดสารก่อภูมิแพ้เคซีนและไกลอะดีนในอาหารแบบพร้อมกันโดยใช้เทคนิคอิมมูโนโครมาโทกราฟีชนิดไหลในแนวราบ

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ศุภาวีร์ บรรเทิง, กชพรรณ สิงห์โห, อายะ พ่วงทรัพย์

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ณุจุฑา ธรรมสุเมธ, สุดเขต ไชโย

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนมหิดลวิทยานุสรณ์

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

โรคภูมิแพ้เป็นภาวะที่พบได้บ่อยมากในประเทศไทยและมีคนจำนวนมากที่มีภาวะแพ้อาหารมากกว่า 1 ชนิด อีกทั้งผู้ที่แพ้ต่อเคซีนมีโอกาสที่จะแพ้ไกลอะดีนอีกด้วย ในปัจจุบันยังไม่มีวิธีรักษาอาการแพ้อาหารให้หายถาวร แต่สามารถป้องกันการอาการแพ้อาหารของผู้ป่วยได้โดยหลีกเลี่ยงอาหารที่อาจทำให้เกิดอาการแพ้ แต่กรณีที่ผู้ป่วยจำเป็นต้องรับประทานอาหารที่ไม่ได้ติดฉลากโภชนาการ ที่อยู่ภายใต้การดูแลของกระทรวงสาธารณสุข ซึ่งมีความเสี่ยงมากที่จะเจอสารก่อภูมิแพ้ อีกทั้งชุดตรวจสอบอาหารก่อภูมิแพ้ในปัจจุบันสามารถตรวจหาสารก่อภูมิแพ้ได้เพียง 1 ชนิดต่อ 1 ชุดทดสอบ ทำให้ไม่สะดวกต่อผู้ใช้งาน เมื่อต้องการตรวจหาสารก่อภูมิแพ้ 2 ชนิด ในเวลาพร้อมกัน ทีมผู้พัฒนาจึงได้พัฒนาอุปกรณ์ตรวจวัดสารก่อภูมิแพ้เคซีนและไกลอะดีนในอาหารแบบพร้อมกัน ซึ่งใช้เทคนิค lateral flow immunoassay ด้วยรูปแบบแข่งขัน โดยเริ่มจากการสังเคราะห์อนุภาคทองคำนาโนขนาด 20 นาโนเมตร ต่อมาทดสอบหาความเข้มข้นของแอนติบอดีที่เหมาะสมสำหรับการติดฉลากกับอนุภาคทองคำนาโน แล้วนำแอนติบอดีที่ติดฉลากกับอนุภาคทองคำนาโนตรึงลงบนแถบดูดซับ (Conjugate pad) ในส่วนของเส้นทดสอบ (Test line) จะมี 2 เส้นทดสอบในอุปกรณ์เดียว โดยเส้นทดสอบจะถูกตรึงด้วยสารละลายเคซีนและสารละลายไกลอะดีน เมื่อนำอุปกรณ์ตรวจวัดไปทดสอบพบว่า Limit of detection ของเคซีนอยู่ที่ 0.25 mg/mL และ Limit of detection ของไกลอะดีนอยู่ที่ 0.10 mg/mL ค่า Sensitivity ของการตรวจวัดอาหารที่มีเคซีนเพียงอย่างเดียวอยู่ที่ 76.19% ของการตรวจวัดอาหารที่มีเพียงไกลอะดีนอยู่ที่ 93.33% และของการตรวจวัดอาหารที่ทั้งเคซีนและ ไกลอะดีนอยู่ที่ 80.00% ค่า Specificity ของการตรวจวัดอาหารที่มีเคซีนเพียงอย่างเดียวอยู่ที่ 96.67% ของการตรวจวัดอาหารที่มีเพียงไกลอะดีนอยู่ที่ 93.33% และของการตรวจวัดอาหารที่ทั้งเคซีนและไกลอะดีนอยู่ที่ 93.33% และค่า Accuracy ของการตรวจวัดอาหารที่มีเคซีนเพียงอย่างเดียวอยู่ที่ 88.24% ของการตรวจวัดอาหารที่มีเพียงไกลอะดีนอยู่ที่ 93.33% และของการตรวจวัดอาหารที่ทั้งเคซีนและไกลอะดีนอยู่ที่ 88.89% และค่า Stability อยู่ที่ 45 วัน เมื่ออุปกรณ์ทดสอบนี้เสร็จสิ้นเรียบร้อยแล้ว อุปกรณ์ทดสอบนี้จะสามารถใช้เป็นเครื่องมือทดสอบเคซีนและไกลอะดีนแบบพร้อมกันได้ เพื่อลดความเสี่ยงต่อการแพ้อาหารในชีวิตประจำวันได้