การทำเจลไคโตซานจากเปลือกกุ้งเสริมฤทธิ์ด้วยสารสกัดจากใบหูกวาง ในการยับยั้งเชื้อชนิด Aphanomyces invadans เพื่อปิดแผลติดเชื้อที่ผิวหนังของปลา

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

อาภัสรา หนูวงค์, ณัฐณิชา มนตรี, พสิษฐ์ แสนเกื้อ

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

จุฬาลักษณ์ ตุลยกุล, ประกอบกิจ แหลมม่วง

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิเชียรมาตุ

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

จากข้อมูลของกรมประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ พบว่าในช่วงเวลา 10 ปีที่ผ่านมา ประเทศไทยมีผลผลิตจากการทําการประมงน้ำจืดเฉลี่ย 166,684 ตันต่อปี โดยกลุ่มปลามีผลผลิตมากที่สุดเฉลี่ยร้อยละ 98.14 ซึ่งจากการเลี้ยงปลาที่มากขึ้นจนกลายเป็นอุตสาหกรรม ทำให้การเลี้ยงปลาอยู่ในสภาพที่หนาแน่น มีการสุขาภิบาลฟาร์มที่ไม่เหมาะสม หรือสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลงไป จึงทำให้ปลาเกิดโรคติดเชื้อต่างๆตามมา ซึ่งโรคอียูเอส (EUS:Epizootic Ulcerative Syndrome) เป็นอีกโรคหนึ่งที่เกิดขึ้นในปลา จากปัญหาที่กล่าวมาข้างต้น ทีมพัฒนาจึงได้ออกแบบการรักษาด้วยการทำเจลไคโตซานจากเปลือกกุ้งเสริมฤทธิ์ด้วยสารสกัดจากใบหูกวางที่มีประสิทธิภาพช่วยยับยั้งเชื้อแบคทีเรียที่ทำให้เกิดโรคในปลา แล้วนำมารักษาแผลติดเชื้อที่ผิวหนังของปลา การทดลองในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์คือ เพื่อยับยั้งเชื้อ Oomycete ชนิด Aphanomyces invadans บริเวณผิวหนังของปลา และเพื่อรักษาโรค Epizootic Ulcerative Syndrome (EUS) หรือโรคแผลเน่าเปื่อยที่เกิดจากการติดเชื้อบริเวณผิวหนังของปลา ซึ่งจะมีวิธีการทดลองคือ สกัดไคโตซานจากเปลือกกุ้งด้วยวิธีการนําเปลือกกุ้งมาเข้าตู้อบลมร้อน จากนั้นกำจัดโปรตีนด้วยสารละลายโซเดียมไฮดรอกไซด์ , กำจัดแร่ธาตุด้วยสารละลายกรดไฮโดรคลอริก และกําจัดสีด้วยสารละลายเอทานอลตามลำดับ จะได้ไคตินจากเปลือกกุ้ง แล้วทําการกําจัดหมู่อะซีทิลของไคตินด้วยสารละลายโซเดียมไฮดรอกไซด์ จึงจะได้ไคโตซานบริสุทธิ์ จากนั้นจึงสกัดสารจากใบหูกวางโดยทำการสกัดแบบหมักโดยใช้น้ำเป็นตัวทำละลาย แล้วจึงนำไคโตซานจากกุ้งและสารสกัดจากใบหูกวางมาทำเป็นเจลไคโตซาน เพื่อรักษาแผลติดเชื้อที่ผิวหนังของปลา