การศึกษาความสามารถในการดูดซับฟอสเฟตของแผ่นกรองน้ำจากเส้นใยผักตบชวา

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ต้องกมล อุปการ, บุษยมาศ ใจบาน

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ทองเพียร สิงห์ชัย

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย เชียงราย

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2561

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

ผักตบชวา เป็นวัชพืชที่ส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศทางน้ำอย่างมากนับตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน เนื่องจากเป็นวัชพืชน้ำที่มีอัตราการเจริญเติบโตสูง สามารถขยายพันธุ์อย่างรวดเร็ว และทนทานต่อสภาพแวดล้อม ซึ่งส่งผลให้เกิดผลกระทบกับประชากรที่อาศัยใกล้แหล่งน้ำ ที่ต้องใช้น้ำในการอุปโภค บริโภค ใช้ในการสัญจร รวมถึงมีผลสิ่งมีชีวิตที่อาศัยอยู่ในน้ำอีกด้วย อาทิเช่น ปัญหาการกีดขวางการไหลของน้ำทำให้แหล่งน้ำตื้นเขิน ปัญหาน้ำเน่าเสีย เป็นต้น ถึงแม้ที่ผ่านมาจะมีวิธีการกำจัดผักตบชวาหลายรูปแบบ เช่น การนำไปหั่นหรือปั่น เพื่อผสมอาหารให้สัตว์ การนำผักตบชวามาแปรรูปเป็นของใช้ต่าง ๆ เช่น ผ้าทอจากเส้นใยผักตบชวาผสมด้ายฝ้าย ของ ดร.สมพร วาสะสิริ และจากการศึกษาลักษณะทางพฤกษศาสตร์ของผักตบชวา (วีระศักดิ์ อุดมกิจเดชา) ในการศึกษาเส้นใยนี้ ได้ผลว่า ปริมาณของเส้นใยผักตบชวามีอยู่ประมาณ 11% โดยน้ำหนัก เป็นเส้นใยที่ค่อนข้างหยาบ (52 denier) ความถ่วงจำเพาะ 1.46 ความสามารถในการดูดซึมน้ำประมาณ 7% ความแข็งแรงในขณะที่แห้ง 2.05 gpd (gram per denier) และความแข็งแรงในขณะเปียก 2.46 gpd จากผลการศึกษาดังกล่าวทำให้ผู้จัดทำมีแนวคิดที่จะนำเส้นใยจากผักตบชวามาทำเป็นแผ่นกรอง เพื่อดูดซับสารจำพวกฟอสเฟตซึ่งเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้ผักตบชวาเจริญเติบโตและขยายพันธุ์อย่างรวดเร็ว โดยสารฟอสเฟตดังกล่าวส่วนใหญ่เกิดจากการใช้ในการอุปโภค เช่น การชำระล้าง ทั้งสบู่ แชมพู และผงซักฟอก โดยผู้จัดทำจะนำแผ่นกรองฯ ดังกล่าวดูดซับสารฟอสเฟต จากน้ำที่ใช้อุปโภคบริเวณหอพักโรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย เชียงราย ก่อนปล่อยลงสู่แหล่งน้ำธรรมชาติ ทั้งนี้เพื่อเป็นการแก้ไขปัญหามลภาวะทางน้ำจากผักตบชวา และทัศนวิสัยในแหล่งน้ำของโรงเรียนฯ