ธรรมสังคณี
อทินนาทานนั้น มีองค์ ๕ คือ ๑
หมวด: อภิธรรมปิฎก ฝ่าย: ธรรมสังคณี ลำดับ: 230 อ้างอิง: Dhs 230 ประเภท: analysis
เนื้อหา
อทินนาทานนั้น มีองค์ ๕ คือ ๑. ปรปริคฺคหิตํ (สิ่งของที่เขาเก็บรักษาไว้) ๒. ปรปริคฺคหิตสญฺิตา (รู้ว่าสิ่งของที่เขาเก็บรักษาไว้) ๓. เถยฺยจิตฺตํ (มีจิตคิดลัก) ๔. อุปกฺกโม (มีความพยายาม) ๕. เตน หรณํ (นำสิ่งของนั้นไปด้วยความพยายามนั้น ) อทินนาทานนั้น มีประโยค ๖ มีสาหัตถิกปโยคะเป็นต้น ประโยค เหล่านั้นแล ย่อมเป็นไปด้วยอำนาจแห่งอวหาร (การขโมย) ๕ เหล่านี้ คือ ๑. เถยยาวหาร (การลักโดยขโมย) ๒. ปสัยหาวหาร (การลักโดยข่มขู่) ๓. ปฏิจฉันนาวทาร (การลักโดยปกปิด) ๔. ปริกัปปาวหาร (การลักโดยกำหนดไว้) ๕. กุสาวหาร (การลักโดยจับสลาก) เนื้อความในที่นี้ท่านย่อไว้ ส่วนความพิสดาร ท่านกล่าวไว้ในสมันต- ปาสาทิกาแล้ว. ก็พึงทราบวินิจฉัยในคำว่า กาเมสุมิจฉาจาร ต่อไป คำว่า กาเมสุ ได้แก่การเสพเมถุน. การประพฤติลามกอันบัณฑิต ติเตียนโดยส่วนเดียว ชื่อว่า มิจฉาจาร . แต่เมื่อว่าโดยลักษณะ ได้แก่ เจตนาเป็นเหตุก้าวล่วงฐานะที่ไม่ควรเกี่ยวข้องที่เป็นไปทางกายทวารโดยประสงค์ อสัทธรรม ชื่อว่า กาเมสุมิจฉาจาร . ในกาเมสุมิจฉาจารนั้น มีหญิง ๒๐ จำพวก ได้แก่หญิงที่มารดารักษา เป็นต้น ๑๐ จำพวกแรก คือ ๑. หญิงที่มารดารักษา ๒. หญิงที่บิดารักษา ๓. หญิงที่มารดาบิดารักษา ๔. หญิงที่พี่ชายน้องชายรักษา ๕ . หญิงที่พี่สาวน้องสาวรักษา ๖. หญิงที่ญาติรักษา ๗. หญิงที่ตระกูลรักษา ๘. หญิงที่มีธรรมรักษา ๙. หญิงที่รับหมั้นแล้ว ๑๐. หญิงที่กฎหมายคุ้มครอง และหญิงที่เป็นภรรยามีการซื้อมาด้วยทรัพย์เป็นต้นเหล่านี้ คือ ๑. ภรรยาที่ซื้อไถ่มาด้วยทรัพย์ ๒. ภรรยาที่อยู่ด้วยความพอใจ ๓. ภรรยาที่อยู่ด้วยโภคะ ๔. ภรรยาที่อยู่ด้วยผ้า ๕. ภรรยาที่ทำพิธีรดน้ำ (จุ่มน้ำ) ๖. ภรรยาที่ชายปลงเทริดลงจากศีรษะ.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ