เล่มที่ 45
ส่วนที่ 139
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 139 อ้างอิง: Book 45, Section 139 ประเภท: section
เนื้อหา
พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความนี้แล้ว ในพระสูตรนั้น พระผู้มี- พระภาคเจ้าตรัสคาถาประพันธ์ดังนี้ว่า พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้แสวงหาคุณ อันใหญ่ ตรัสไว้ดังนี้ว่า กองแห่งกระดูก ของบุคคลคนหนึ่ง พึงเป็นกองเสมอด้วย ภูเขาโดยกัปหนึ่ง ก็ภูเขาใหญ่ชื่อเวปุลล- บรรพตนี้นั้นแล อันพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ตรัสบอกแล้ว สูงยิ่งกว่าภูเขาคิชฌกูฎอยู่ ใกล้พระนครราชคฤห์ของชาวมคธ เมื่อ ใด บุคคลย่อมพิจารณาเห็นอริยสัจ คือ ทุกข์ ๑ ธรรมเป็นเหตุเกิดแห่งทุกข์ ๑ ธรรมเป็นที่ก้าวล่วงแห่งทุกข์ ๑ อริยมรรค มีองค์ ๘ อันให้ถึงความสงบแห่งทุกข์ ๑ ด้วยปัญญาอันชอบ เมื่อนั้นบุคคลนั้นท่อง เที่ยวไปแล้ว ๗ ครั้งเป็นอย่างยิ่ง เป็นผู้ กระทำซึ่งที่สุดแห่งทุกข์ได้เพราะสังโยชน์ ทั้งปวงสิ้นไป. เนื้อความแม้นี้พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสแล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้า ได้สดับมาแล้ว ฉะนี้แล. ในเวปุลลปัพพตสูตรที่ ๔ พึงทราบวินิจฉัยดังต่อไปนี้ :- คำว่า บุคคล ในบทว่า เอกปุคฺคบสฺส นี้ เป็นโวหารกถา (กล่าวเป็นโวหาร). จริงอยู่ เทศนาของพระพุทธเจ้าผู้มีพระภาคมี ๒ อย่าง คือ สมมติเทศนา และปรมัตถเทศนา. ในเทศนา ๒ อย่างนั้น สมมติ- เทศนามีอย่างนี้คือ บุคคล สัตว์ หญิง ชาย กษัตริย์ พราหมณ์ เทวดา มาร. ปรมัตถเทศนามีอย่างนี้ คือ อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ขันธ์ ธาตุ อายตนะ สติปัฏฐาน.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ