มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์
คำว่า วนปตฺถํ เป็นชื่อของเสนาสนะที่อยู่ไกล
หมวด: สุตตันตปิฎก ฝ่าย: มัชฌิมนิกาย ลำดับ: 263 อ้างอิง: MN 263 ประเภท: teaching
เนื้อหา
คำว่า วนปตฺถํ เป็นชื่อของเสนาสนะที่อยู่ไกล. คำว่า วนปตฺถํ เป็นซึ่งของราวป่า. คำว่า วนปตฺถํ เป็นชื่อของสถานที่ที่น่ากลัว. คำว่า วนปตฺถํ เป็นชื่อของสถานที่ที่ทำให้มีขนชูชัน. คำว่า วนปตฺถํ เป็นชื่อของสถานที่ที่อยู่ปลายแดน. คำว่า วนปตฺถํ ไม่ใช่เป็นชื่อของเสนาสนะที่มีผู้คนไปมาบ่อยๆ. และในที่นี้ นอกจากความหมายนี้อย่างเดียวว่า สถานที่อยู่ปลาย แดน พึงเข้าใจป่าที่อยู่ปลายแดน ตามความหมายที่เหลือ. บทว่า ปนฺตานิ ได้แก่สถานที่อยู่ปลายแดน คือสถานที่ไกลมาก. บทว่า ทุกฺกรํ ปวิเวกํ ความว่า กายวิเวก เป็นสิ่งที่ทำได้ยาก. บทว่า ทูรภิรมํ แปลว่า ไม่ง่ายเลยที่จะยินดี. บทว่า เอกตฺเต แปลว่า ในความเป็นผู้เดียว ( ในการอยู่คน เดียว ). ถามว่า พระพุทธดำรัสที่ตรัสมานี้แสดงถึงอะไร ? ตอบว่า แสดงถึงว่า แม้จะบำเพ็ญกายวิเวกได้แล้ว การจะยังจิต ให้ยินดีในวิเวกนั้นก็ยังเป็นสิ่งที่ทำได้ยาก. เพราะสัตว์โลกนี้มักยินดีในการ อยู่เป็นคู่กัน. บทว่า หรนฺติ มญฺเ ความว่า เหมือนจะนำไป คือ เหมือน จะฉุดคร่าไป. บทว่า สมาธึ อลภมานสฺส ความว่า (ของภิกษุ) ผู้ไม่ได้ อุปจารสมาธิ หรืออัปปนาสมาธิ. ถามว่า พระพุทธดำรัสที่ตรัสมานี้แสดงถึงอะไร ? ตอบว่า แสดงถึงว่า ป่าเหมือนจะทำจิตของภิกษุเช่นนี้ ให้ฟุ้งซ่าน ด้วยเสียงทั้งหลายมีเสียงหญ้าเสียงใบไม้และเสียงสัตว์เป็นต้น และ ( รวม ทั้ง ) อารมณ์ที่น่ากลัวต่าง ๆ. คำทั้งหมดที่กล่าวมานี้ พราหมณ์ซึ่งเกิด พิศวงกับการอยู่ป่าของกุลบุตรทั้งหลายผู้บวชด้วยศรัทธากล่าวไว้เเล้ว
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ