เล่มที่ 74
แม้ในจูฬโพธิจริยานี้ พึงเจาะจงกล่าวถึงบารมีที่เหลือของพระ- โ...
หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 200
เนื้อหา
แม้ในจูฬโพธิจริยานี้ พึงเจาะจงกล่าวถึงบารมีที่เหลือของพระ- โพธิสัตว์ตามสมควร. อนึ่ง พึงประกาศคุณานุภาพแห่งพระมหาบุรุษไว้ใน ที่นี้มีอาทิอย่างนี้คือ การละกองโภคะใหญ่ และวงศ์ญาติใหญ่ ออกจาก เรือน เช่นเดียวกับออกมหาภิเนษกรมณ์. การออกไปอย่างนั้นแล้วตั้งใจ เป็นบรรพชิตที่ชนเป็นอันมากสมมติ ไม่เกี่ยวข้องในตระกูลในคณะ เพราะ เป็นผู้มักน้อยเป็นอย่างยิ่ง. ความยินดียิ่งในความสงัด เพราะรังเกียจลาภ และสักการะ โดยส่วนเดียวเท่านั้น. การประพฤติขัดเกลากิเลสอัน เป็นความดียอดยิ่ง. การนึกถึงศีลบารมีไม่แสดงความโกรธเคืองเมื่อนาง ปริพาชิกา ผู้มีกัลยาณธรรมมีศีลถึงปานนั้นถูกราชบุรุษจับไปโดยพลการ ต่อหน้าตนซึ่งไม่ได้อนุญาต. และเมื่อพระราชาทรงรู้พระองค์ว่า ทรงทำผิด จึงเสด็จเข้าไปหา การตั้งจิตบำเพ็ญประโยชน์และถวายคำสั่งสอน ด้วย ประโยชน์ในปัจจุบันและประโยชน์ในภพหน้า. ดังที่พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสไว้ว่า :- เอวํ อจฺฉริยา เหเต ฯลฯ ธมฺมสฺส อนุธมฺมโต มีใจความดังได้กล่าวแล้วข้างต้น. ว่าด้วยจริยาวัตรของพระยากระบือ อีกเรื่องหนึ่ง ในกาลเมื่อเราเป็นกระบือ เที่ยวอยู่ในป่าใหญ่ มีกายอ้วนพี มีกำลังมาก ใหญ่โต ดูน่ากลัวพิลึก ประเทศไร ๆ ในป่า ใหญ่นี้อันเป็นที่อยู่ของฝูงกระบือ มีอยู่ที่เงื้อม เขาก็ดี ที่ซอกห้วยธารเขาก็ดี ที่โคนไม้ก็ดี ที่ใกล้บึงก็ดี เราเที่ยวไปในที่นั้น ๆ เมื่อเรา เที่ยวไปในป่าใหญ่ ได้เห็นสถานที่อันเจริญ เราจึงเข้าไปสู่ที่นั้น แล้วยืนพักอยู่และนอนอยู่ ครั้งนั้น ลิงป่าผู้ลามก หลุดหลิก ล่อกแล่ก มา ณ ที่นั้น ถ่ายอุจจาระปัสสาวะรดเราที่คอ ที่หน้าผาก ที่คิ้ว ย่อมเบียดเบียนเราวันหนึ่ง ครั้งหนึ่ง วันที่ ๒ วันที่ ๓ แม้วันที่ ๔ ก็วัน ละครั้ง เราจึงเป็นผู้อันลิงนั้นเบียดเบียนตลอด กาลทั้งปวง เทวดาเห็นเราถูกลิงเบียดเบียน ได้กล่าวกะเราดังนี้ว่า ท่านจงยังลิงลามกตัวนี้ ให้ฉิบทายตานโหงเสีย ด้วยเขาและกีบเถิด เมื่อเทวดากล่าวอย่างนี้ในครั้งนั้นแล้ว เราได้ ตอบเทวดานั้นว่าเหตุไร ท่านจะให้เราเปื้อน ซากศพอันลามกไม่เจริญเล่า ถ้าเราฟังโกรธ ต่อลิงนั้น เราก็ฟังเป็นผู้เลวกว่ามัน ศีลของ เราก็จะฟังแตก และวิญญูชนทั้งหลายก็จะฟัง ติเตียนเรา เราเป็นผู้บริสุทธิ์ ตายด้วยความ บริสุทธิ์ ยังประเสริฐ ว่าความเป็นอยู่ที่น่า ละอายเสียอีก อย่างไรเราจักเบียดเบียนผู้อื่น แม้เพราะเหตุแห่งชีวิตเล่า บุคคลผู้มีปัญญา อดกลั้นคำดูหมิ่นในเพราะของคนเลว คน ปานกลางและคนชั้นสูง ย่อมได้อย่างนี้ตามใจ ปรารถนา ฉะนี้แล.
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน