เล่มที่ 74
หมองูในครั้งนั้นได้เป็นเทวทัตในครั้งนี้
หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 189
เนื้อหา
หมองูในครั้งนั้นได้เป็นเทวทัตในครั้งนี้. นางสุมนา คือมารดา พระราหุล. อุคคเสนะ คือพระสารีบุตร. จับเปยยกนาคราช คือพระ- โลกนาถ. แม้ในจริยานี้พึงเจาะจงกล่าวถึงบารมีที่เหลือของพระมหาสัตว์นั้น ตามสมควร. อานุภาพอันน่าอัศจรรย์ของพระโพธิสัตว์ในที่นี้มีนัยดังกล่าว แล้วในหนหลังนั่นแล. จบ อรรถกถาจัมเปยยนาคจริยาที่ ๓ ว่าด้วยจริยาวัตรของจูฬโพธิปริพาชก อีกเรื่องหนึ่ง ในกาลเมื่อเราเป็นบริพาชก ชื่อจูฬโพธิ มีศีลงาม เราเห็นภพโดยเป็นสิ่ง น่ากลัว จึงออกบวชเป็นดาบส นางพราหมณ์ ผู้มีผิวพรรณดังทองคำ ซึ่งเป็นภรรยาของเรา แม้นางก็มิได้อาลัยในวัฏฏะ ออกบวชเป็น ตาปสินี เราทั้งสองไม่มีความอาลัย ตัดพวก พ้องขาด ไม่ห่วงใยในตระกูล และหมู่ญาติ เที่ยวไปยังบ้านและนิคม มาถึงยังพระนคร พาราณสี เราทั้งสองอยู่ ณ ที่นั้น มีปัญญา ไม่เกี่ยวข้องในตระกูลและคณะ เราทั้งสอง อยู่ในพระราชอุทยานอันไม่เกลื่อนกล่น สงัด เสียง พระราชาเสด็จทอดพระเนตรพระราช- อุทยาน ได้ทอดพระเนตรเห็นนางพราหมณี จึงเสด็จเข้ามาหาเราแล้วตรัสถามว่า นาง- พราหมณีคนนี้เป็นอะไรกับท่าน เป็นภริยา ของใคร เมื่อพระราชาตรัสถามอย่างนี้ เราได้ ทูลแก่พระองค์ดังนี้ว่า นางพราหมณีนี้มิใช่ ภริยาของอาตมภาพ เป็นผู้ประพฤติธรรม ร่วมกัน เป็นผู้มีคำสอนร่วมกัน พระราชาทรง กำหนัดหนักหน่วงในนางพราหมณีนั้น จึง รับสั่งให้พวกราชาบุรุษจับ ทรงบีบคั้นด้วย กำลังสั่งให้นำเข้าไปยังภายในพระนคร เมื่อ ภริยาเก่าของเราเกิดร่วมกัน มีคำสอนร่วมกัน ถูกฉุดคร่าไป ความโกรธพึงเกิดแก่เรา เรา ระลึกถึงศีลวัตรได้พร้อมกับความโกรธที่เกิด ขึ้น เราข่มความโกรธได้ ณ ที่นั้นเอง ไม่ให้ มันเจริญขึ้นไปอีก ถ้าใคร ๆ พึงเอาหอกอัน คมกริบแทงนางพราหมณีนั้น เราก็ไม่พึงทำ ลายศีลของเราเลย เพราะเหตุแห่งโพธิญาณ เท่านั้น เราจักเกลียดนางพราหมณีนั้น ก็หามิได้ และเราจะไม่มีกำลังก็หามิได้ เพราะ พระสัพพัญญุตญาณเป็นที่รักของเรา ฉะนั้น เราจึงรักษาศีลไว้ ฉะนี้แล.
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน