เล่มที่ 68

อีกอย่างหนึ่ง พระนามว่า ตถาคต เพราะอรรถว่า ดำเนินไป แล้วด้วย...

หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 433


เนื้อหา

อีกอย่างหนึ่ง พระนามว่า ตถาคต เพราะอรรถว่า ดำเนินไป แล้วด้วยความจริงแท้บ้าง. พระนามว่า ตถาคต เพราะอรรถว่า ดำเนิน ไปสู่ความจริงแท้บ้าง. บทว่า คโต มีความว่า ก้าวลงแล้ว ล่วงไปแล้ว บรรลุแล้ว ดำเนินไปแล้ว. ในบทเหล่านั้น พระตถาคต พระนามว่า ตถาคโต เพราะ อรรถว่า ก้าวลงสู่โลกทั้งสิ้นด้วยความจริงแท้ คือ ตีรณปริญญา, พระ- นามว่า ตถาคโต เพราะอรรถว่า ล่วงไปแล้วซึ่งเหตุให้เกิดโลกด้วย ความจริงแท้ คือ ปหานปริญญา, พระนามว่า ตถาคโต เพราะ อรรถว่า บรรลุความดับโลกด้วยความจริงแท้ คือ สัจฉิกิริยา, พระ- นามว่า ตถาคโต เพราะอรรถว่า ดำเนินไปแล้วสู่ความจริงแท้ คือ โลกนิโรธคามินีปฏิปทา - ปฏิปทาให้ถึงความดับโลก. ด้วยเหตุนั้นคำใดที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสแล้วว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โลกอันตถาคตตรัสรู้ แล้ว, ตถาคตพรากจากโลกแล้ว. เหตุให้เกิดโลก ตถาคตตรัสรู้แล้ว ตถาคตได้ละเหตุให้เกิดโลก แล้ว. ความดับโลกตถาคตตรัสรู้แล้ว, ตถาคตทำ ให้แจ้งการดับโลกแล้ว. ปฏิปทาให้ถึงความดับ โลก ตถาคตตรัสรู้แล้ว, ตถาคตทำให้เกิดปฏิปทา ให้ถึงความดับโลกแล้ว. ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย รูปที่เห็นด้วยจักษุ ฯลฯ ธรรมที่รู้ด้วยใจ ของโลกพร้อมด้วยเทวโลกทั้งหมด นั้น ตถาคตตรัสรู้แล้ว. เพราะฉะนั้น บัณฑิตจึง ขนานนามว่า ตถาคต.


เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน