เล่มที่ 64

ราชเสวกพึงเป็นผู้มีศีล ไม่โลภมากพึงประพฤติ ตามเจ้านาย ประพฤต...

หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 333


เนื้อหา

ราชเสวกพึงเป็นผู้มีศีล ไม่โลภมากพึงประพฤติ ตามเจ้านาย ประพฤติประโยชน์แก่เจ้านาย ทั้งต่อหน้า และลับหลัง ราชเสวกนั้นควรอยู่ในราชสำนักได้ ราชเสวกพึงเป็นผู้รู้จักพระราชอัธยาศัยและพึงปฏิบัติ ตามพระราชประสงค์ ไม่ควรประพฤติขัดต่อพระราช- ประสงค์ ราชเสวกนั้นควรอยู่ในราชสำนักได้ ราช เสวกพึงก้มศีรษะลงชำระพระบาท ในเวลาผลัดพระ ภูษาทรง และในเวลาสรงสนาน แม้ถูกกริ้วก็ไม่ควร โกรธตอบ ราชเสวกนั้นควรอยู่ในราชสำนักได้. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า อโลโภ แปลว่า ผู้ไม่โลภ. บทว่า อนุวตฺโต จสฺส ราชิโน ความว่า พึงเป็นผู้ประพฤติตามใจเจ้านาย. บทว่า จิตฺตตฺโถ ได้แก่ ตั้งอยู่ในจิต อธิบายว่า อยู่ในอำนาจแห่งจิตของเจ้านาย. บทว่า อสํกุสกวุตฺติสฺส แปลว่า พึงประพฤติตามเจ้านายไม่เข้ากับคนผิด. บทว่า อโธสิรํ ความว่า ราชเสวก แม้เมื่อล้างพระบาท พึงก้มศีรษะลง พึง ก้มหน้าลงล้าง ไม่พึงแลดูหน้าพระราชา. บุรุษผู้หวังหาความเจริญ พึงกระทำอัญชลีใน หม้อน้ำและพึงกระทำประทักษิณนกแอ่นลม อย่างไร เขาจักไม่พึงนอบน้อม พระราชาผู้เป็นนักปราชญ์สูงสุด พระราชทานสมบัติอันน่าใคร่ทุกอย่างเล่า เพราะพระ ราชาพระราชทานที่นอน ผ้านุ่ง ผ้าห่ม ยวดยานที่ อยู่อาศัย บ้านเรือน ยังโภคสมบัติให้ตกทั่วถึง เหมือน มหาเมฆยังน้ำฝนให้ตก เป็นประโยชน์แก่หมู่สัตว์ทั่ว ไปฉะนั้น ดูก่อนเจ้าทั้งหลาย นี้ชื่อว่าราชวัสดี เป็น อนุศาสน์สำหรับราชเสวก นรชนประพฤติตาม ย่อม ยังพระราชาให้โปรดปราน และย่อมได้การบูชาใน เจ้านายทั้งหลาย.


เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน