เล่มที่ 63

ถ้าบุคคลมีความคิด แม้มีเสนาน้อย ย่อมชนะบุคคลผู้ไม่มีความคิด ...

หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 258


เนื้อหา

ถ้าบุคคลมีความคิด แม้มีเสนาน้อย ย่อมชนะบุคคลผู้ไม่มีความคิด ที่มีเสนามากได้ พระ- ราชาพระองค์เดียว ย่อมชนะพระราชาทั้งหลายได้ ดุจ ดวงอาทิตย์อุทัยกำจัดความมืด ฉะนั้น. แน่ะเสนกาจารย์ การอยู่ร่วมด้วยเหล่า บัณฑิตเป็นสุขดีหนอ เพราะว่ามโหสถปลดเปลื้อง พวกเราผู้ตกอยู่ในเงื้อมมือข้าศึก ดุจบุคคลปลดเปลื้อง ฝูงนกที่ติดอยู่ในกรง หรือฝูงปลาที่ติดอยู่ในแห ฉะนั้น. ข้าแต่พระมหาราชเจ้า บัณฑิตทั้งหลาย นำความสุขมาแท้จริงอย่างนี้ที่เดียว มโหสถปลดเปลื้อง พวกเราผู้ตกอยู่ในเงื้อมมือข้าศึก ดุจบุคคลปลดเปลื้อง ฝูงนกที่ติดอยู่ในกรง หรือฝูงปลาที่ติดอยู่ในแหฉะนั้น. พระเจ้าจุลนีผู้มีกำลังมาก รักษาการ ตลอดราตรีทั้งสิ้น ครั้นอรุณขึ้นก็เสด็จถึงอุปการนคร พระเจ้ากรุงอุตตรปัญจาละพระนามว่าจุลนี ผู้มีกำลัง มาก เสด็จทรงช้างที่นั่งตัวประเสริฐมีกำลังอายุ ๖๐ ปี ได้ตรัสการทัพกะเสนาของพระองค์ พระองค์ทรงสวม เกราะแก้วมณีพระหัตถ์จับศร ได้ตรัสกะเหล่าทวยหาญ ผู้รับใช้ ซึ่งชำนาญในศิลป์เป็นอันมากประชุมกันอยู่. เจ้าทั้งหลายจงไสช้างพลายมีกำลัง อายุ ๖๐ ปี ช้างทั้งหลายจงย่ำยีนครที่พระเจ้าวิเทหราชทรง สร้างไว้ดีแล้วเสีย ลูกศรอันขาวเช่นเขี้ยวงาปลายแหลม คม สามารถแทงกระดูกได้ เกลื้องเกลาเหล่านี้ จง ตกลงดังห่าฝนด้วยกำลังธนูเหล่าโยธารุ่นหนุ่มสวม- เกราะ แกล้วกล้า มีอาวุธประกอบด้วยด้ามอันวิจิตร เหล่าช้างใหญ่แล่นมา จงหันหน้าสู่ช้างทั้งหลาย หอกทั้งหลายที่ขัดด้วยน้ำมันแล้ว มีแสงเป็นประกาย วะวับรุ่งเรืองตั้งอยู่ ดังดาวประกายพรึก มีรัศมีมาก เมื่อเหล่าโยธาของเรามีกำลัง คือ อาวุธ ทรงสังวาลคือ เกราะ ไม่ล่าหนีในสงครามเช่นนี้ พระเจ้าวิเทหราช จะพ้นไปได้ที่ไหน หากจะเป็นเหมือนนกบินไปทาง อากาศ จักทำได้อย่างไร ก็โยธาของเราทั้งหมด ๓๙,๐๐๐ ซึ่งเราเที่ยวไปทั่วแผ่นดิน ไม่เห็นเทียมทัน สามารถตัดศีรษะข้าศึกเอามาคนละศีรษะได้ อนึ่งช้าง พลายทั้งหลายอันประดับแล้ว มีกำลัง อายุ ๖๐ ปี เหล่าโยธาหนุ่ม ๆ มีผิวพรรณดังทองคำงดงามอยู่บน คอ โยธาทั้งหลายมีเครื่องประดับสีเหลือง นุ่งผ้า สีเหลือง ห่มผ้าเฉียงบ่าสีเหลือง งดงามอยู่บนคอช้าง ดังเทพบุตรทั้งหลายในนันทนวัน ดาบทั้งหลายมีสิ่ง ปลาสลาดขัดลูด้วยน้ำมัน แสงวะวับ อันเหล่าโยธา ผู้วีรบุรุษทำเสร็จแล้ว มีคมเสมอ มีคมยิ่ง เงาวับ ดาบทั้งหลายหาสนิมมิได้ ทำด้วยเหล็กกล้ามั่นคง อัน เหล่าโยธาผู้มีกำลัง เชี่ยวชาญในวิธีประหาร ถือเป็น คู่มือแล้ว เหล่าโยธาผู้ถึงพร้อมด้วยความงามดังทองคำ สวมเสื้อสีแดง กวัดแกว่งดาบย่อมงดงาม ดังสายฟ้า แวบวับอยู่ในระหว่างก่อนเมฆ เหล่าโยธาผู้กล้าหาญ สวมเกราะ สามารถยังธงให้สะบัดในอากาศ ฉลาด ในการใช้ดาบและเกราะถือดาบ ฝึกมาอย่างชำนาญ สามารถจะตัดคอช้างให้ขาดตกลง (แต่กาลก่อน) ท่าน เป็นผู้อันหมู่ชนเช่นนี้แวดล้อม แต่กาลนี้ ความพ้นภัย ของท่านไม่มี เราไม่เห็นราชานุภาพของท่าน ที่จะ เป็นเหตุให้ท่านไปกรุงมิถิลาได้เลย.


เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน