พระสุตตันตปิฎก มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ เล่ม ๑

บททั้ง ๒ ว่า ตมฺหิ ตมฺหิ นี้

หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 528


เนื้อหา

บททั้ง ๒ ว่า ตมฺหิ ตมฺหิ นี้. เป็นการแสดงทั่วไปถึงหมู่สัตว์ จำนวนมากมายด้วยสามารถแห่งการเกิดในคติ. บทว่า สตฺตนิกาย เป็นการแสดงสรุปถึงสัตว์ที่ได้แสดงไว้แล้ว โดยสาธารณนิเทศ. ก็บทว่า ชรา ในคำทั้งหลายมีอาทิว่า ชรา ชีรณตา เป็นการ แสดงถึงสภาวธรรม. บทว่า ชีรณตา เป็นการ แสดงถึงอาการ. บททั้งหลายมี ขณฺฑิจฺจํ เป็นต้น เป็นการแสดงถึงหน้าที่ (ของ ชรา) ในเพราะผ่านกาลเวลาไป. สองบทหลังเป็นการแสดงถึง (หน้าที่) ตามปกติ. เพราะว่า ชรานี้ ท่านพระสารีบุตร แสดงไว้โดยสภาวะด้วยบทว่า ชรา เพราะฉะนั้น บทนี้จึงเป็นบทแสดงถึงสภาวะของชรานั้น. ด้วยบทว่า ชีรณตา นี้ พระเถระได้แสดงไว้โดยอาการ. เพราะ ฉะนั้น บทนี้จึงเป็นบทแสดงถึงอาการของชรานั้น ด้วยบทว่า ขณฺฑิจฺจํ นี้ พระเถระได้แสดงโดยกิจคือการการทำ ภาวะแห่งฟันและเล็บที่หักเป็นชิ้น ๆ ในเพราะล่วงกาลเวลาไป.


เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน