เล่มที่ 16
เพราะกรรมนั้นพระมหาบุรุษจึงหลีกไปสู่ เพลินยินดี จุติจากไตรทิ...
หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 3
เนื้อหา
เพราะกรรมนั้นพระมหาบุรุษจึงหลีกไปสู่ เพลินยินดี จุติจากไตรทิพย์แล้วเวียนมาใน โลกนี้ เหยียบปฐพีด้วยพระบาทอันเรียบ พวกพราหมณ์ผู้ทำนายพระลักษณะมา ประชุมกัน แล้วทำนายว่า พระราชกุมารนี้ มีฝ่าพระบาทตั่งประดิษฐานเรียบ เป็นคฤหัสถ์ หรือบรรพชิตก็ไม่มีใครข่มได้ พระลักษณะ นั้นย่อมเป็นนิมิตส่องความนั้น พระราชกุมารนี้เมื่ออยู่ครองเรือนไม่มีใคร ข่มได้ มีแต่ครอบงำพวกปรปักษ์ เหล่าศัตรู มิอาจย่ำยีได้ ใคร ๆ ที่เป็นมนุษย์ในโลกนี้ หากพระราชกุมารนี้ออกทรงผนวช ทรง ยินดีในเนกขัมมะ จะมีพระปรีชาเห็นแจ้ง เป็นอัครบุคคลไม่ถึงความเป็นผู้อันใครๆ ข่ม ได้ ย่อมเป็นผู้สูงสุดกว่านรชน อันนี้เป็น ธรรมดาของพระกุมารนั้น. ว่าด้วยการบรรเทาความสะดุ้งกลัว [ ๑๓๔ ] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตถาคตเคยเป็นมนุษย์ในกาลก่อน ในภพก่อน ในกำเนิดก่อน ได้นำความสุขมาให้แก่ชนเป็นอันมาก บรรเทา ความหวาดกลัวและความสะดุ้ง จัดการรักษาป้องกันคุ้มครองอย่างเป็นธรรม ได้ให้ทานพร้อมด้วยวัตถุอันเป็นบริวาร. ตถาคตนั้นเบื้องหน้าแต่ตายเพราะ. กายแตก ย่อมเข้าถึงโลกสวรรค์ เพราะธรรมนั้นอันตนทำ สั่งสม พอกพูน ไพบูลย์ไว้แล้ว. ตถาคตได้ครอบงำเทวดาทั้งหลายอื่นในเทวโลกโดยฐานะ ๑๐ คือ อายุทิพย์ ฯ ล ฯ ครั้นจุติจากโลกสวรรค์นั้นแล้ว มาถึงความเป็น อย่างนี้ ย่อมได้มหาปุริสลักษณะนี้ คือ ใต้ฝ่าเท้าทั้งสองมีจักรเกิด มีซี่ กำพันหนึ่ง มีกงมีดุมบริบูรณ์ด้วยอาการทั้งปวง มีระหว่างอันกุศลกรรม แบ่งเป็นอันดี. พระมหาบุรุษถึงพร้อมด้วยลักษณะนั้น ถ้าอยู่ครองเรือน จะเป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ฯ ล ฯ เมื่อเป็นพระราชาจะได้อะไร เมื่อเป็น พระราชาจะได้ผลข้อนี้ คือ มีบริวารมาก คือมีบริวารเป็นพราหมณ์ เป็น คฤหบดี เป็นชาวนิคม เป็นชาวชนบท เป็นโหราจารย์ เป็นมหาอำมาตย์ เป็นกองทหาร เป็นนายประตู เป็นอำมาตย์ เป็นบริษัท เป็นเจ้า เป็น เศรษฐี เป็นกุมาร. ถ้าพระมหาบุรุษนั้นออกทรงผนวช จะเป็นพระอรหันต- สัมมาสัมพุทธเจ้า มีหลังคาคือกิเลสอันเปิดแล้วในโลก เมื่อเป็นพระพุทธเจ้า จะได้อะไร เมื่อเป็นพระพุทธเจ้าจะได้ผลคือ มีบริวารมาก มีบริวารเป็นภิกษุ เป็นภิกษุณี เป็นอุบาสก เป็นอุบาสิกา เป็นเทวดา เป็นมนุษย์ เป็นอสูร เป็นนาค เป็นคนธรรพ์. พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสความนี้ไว้. พระโบราณา- จารย์ทั้งหลาย จึงกล่าวคาถาประพันธ์นี้ในพระลักษณะเหล่านั้นว่า [๑๓๕] พระมหาบุรุษเคยเป็นมนุษย์ในชาติก่อน ๆ นำความสุขมาให้แก่ชนเป็นอันมาก บรรเทาภัย คือความหวาดกลัวและความหวาดสะดุ้ง ขวน ขวายในการคุ้มครองรักษาป้องกัน เพราะกรรมนั้นพระมหาบุรุษจึงหลีกไปสู่ ไตรทิพย์ เสวยความสุขและสมบัติเป็นที่ เพลิเพลินยินดี ครั้นจุติจากทิพย์แล้ว เวียน มาในโลกนี้ ย่อมได้ลายจักรทั้งหลาย มีซี่กำ พันหนึ่ง มีกง มีดุมโดยรอบ ที่ฝ่าพระบาททั้ง สอง พวกพราหมณ์ผู้ทำนายลักษณะมาประชุม กันแล้ว เห็นพระราชกุมารมีบุญลักษณะเป็น ร้อย ๆ แล้วทำนายว่า พระราชกุมารนี้จักมี บริวารย่ำยี ศัตรู เพราะจักรทั้งหลายมีกงโดย รอบอย่างนั้น ถ้าพระราชกุมารนั้นไม่ออกทรงผนวชจะ ยังจักรให้เป็นไป และปกครองแผ่นดินมี กษัตริย์ที่มียศมากติดตามแวดล้อมพระองค์ หากทรงผนวชทรงยินดีในเนกขัมมะ จะมี พระปรีชาเห็นแจ้ง พวกเทวดา มนุษย์ อสูร ท้าวสักกะ ยักษ์ คนธรรพ์ นาค นก และสัตว์ ๔ เท้าที่มียศมาก จะแวดล้อมพระองค์ ผู้ไม่ มีใครยิ่งกว่า อันเทวดาและมนุษย์บูชาแล้ว.
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน