วัดสิริจันทรนิมิตร

สภาพฐานะและที่ตั้งวัด วัดสิริจันทรนิมิตร เป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดวรวิหาร

ตั้งอยู่ที่ตำบลเขาพระงาม อำเภอเมืองลพบุรี จังหวัดลพบุรี อาณาเขตทิศเหนือติดกับคลังสรรพาวุธที่ ๒ ทิศใต้ติดกับหมู่บ้านเขาพระงาม และกรมสรรพาวุธที่ ๒ ทิศตะวันออกติดกับหมู่บ้านเขาพระงาม ศูนย์ทหารปืนใหญ่ และทิศตะวันตกติดกับเขาพระงาม ลักษณะพื้นที่โดยทั่วไป เป็นที่ราบใกล้เชิงเขา บางส่วนเป็นเนินเขาและถ้ำ

ความเป็นมา วัดนี้เดิมเรียกชื่อว่า "วัดเขาบ่องาม" หรือ "วัดเขาบัวงาม" เป็นวัดเก่าไม่ปรากฏหลักฐานอ้างอิงแน่ชัด แต่มีซากพระอุโบสถเก่า เศียรพระพุทธรูปศิลาแลงและซากสถูปใหญ่เป็นข้อสันนิษฐานได้ว่า วัดนี้เคยรุ่งเรืองมาแล้วแต่โบราณกาลเป็นวัดหนึ่งในจังหวัดลพบุรี แต่ภายหลังเกิดเหตุการณ์บ้านเมืองผันแปรไปทำให้กลายสภาพเป็นวัดร้าง ต่อมาพระอุบาลีคุณปมาจารย์ (สิริจนโท จันทร์) อดีตเจ้าอาวาสวัดบรมนิวาสกรุงเทพมหานคร

ได้ดำเนินการสร้างพระพุทธปฏิภาคมัธยมพุทธกาล (หลวงพ่อใหญ่) ขึ้นเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๐ และตั้งชื่อวัดนี้ว่า "วัดเขาพระงาม"

และทำการยกวัดร้างขึ้นเป็นวัดที่มีพระสงฆ์ตั้งแต่ บัดนั้นเป็นต้นมา ในปี พ.ศ. ๒๔๖ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ได้เสด็จพระราช ดำเนินในงานผูกพัทธสีมาวัดนี้และได้พระราชทานนามวัดใหม่ว่า "วัดสิริจันทรนิมิตร" โดยได้รับ พระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ ๑๒ กันยายน พ.ศ. ๒๕๒ มีเนื้อที่กว้าง 1 เส้น ยาว ๓ เส้น วัดสิริจันทรนิมิตร เจริญรุ่งเรืองขึ้นเป็นลำดับ ทางราชการได้เห็นความสำคัญของวัดนี้ จึงได้ดำเนินการขอพระราชทานให้เป็นพระอารามหลวง และได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ยกฐานะ ขึ้นเป็นพระอารามหลวงเมื่อวันที่ ๑๘ มกราคม พ.ศ. ๒๔๘

ทรัพย์สิน

วัดสิริจันทรนิมิตร มีเนื้อที่ตั้งวัดทั้งสิ้น 68 ไร่ และมีที่ธรณีสงฆ์อีก 1 แปลงคือ

  1. ที่ตำบลจำปา อำเภอท่าเรือ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา มีเนื้อที่ทั้งสิ้น 9 ไร่ 12 ตารางวา

  2. ที่ตำบลหนองเต่า อำเภอบ้านหมี่ จังหวัดลพบุรี มี ๒ แปลง คือ โฉนดที่ ๑๖๐๐๐ เนื้อที่ ๒๘ ไร่ ๒ งาน ๘ ตารางวา และโฉนดที่ ๑๘๐๐๐ เลขที่ ๖๕๖๘ เนื้อที่ ๓๐ ไร่ ๓ งาน ๖๖ ตารางวา

  3. ที่ตำบลโคกกระเทียม อำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี มี 6 แปลง คือ โฉนดที่ ๒๑๐๐ เลขที่ ๖ เนื้อที่ ๑๓ ไร่ ๓ งาน ๖๖ ตารางวา โฉนดที่ ๒๗๐ เนื้อที่ ๑๗ ไร่ ๓ งาน ๖๖ ตารางวา โฉนดที่ ๒๑,๕๐๐ เนื้อที่ ๔๓ ไร่ ๒ งาน ๘ ตารางวา โฉนดที่ ๑๔,๕๐๐ เนื้อที่ ๒๘ ไร่ ๓ งาน โฉนดที่ ๑๓,๕๐๐ เลขที่ ๔๔ เนื้อที่ ๒๗ ไร่ ๔๐ ตารางวา และโฉนดที่ ๑,๓๒๘ เลขที่ ๔๔ เนื้อที่ ๙ ไร่ ๒ งาน ๔๘ ตารางวา

  4. ที่ตำบลบางลี่ อำเภอท่าวุ้ง จังหวัดลพบุรี มี ๒ แปลง คือ โฉนดที่ ๑,๕๐๐ เนื้อที่ ๓๐ ไร่ และโฉนดที่ ๖๕๒ เนื้อที่ ๒๔ ไร่ ๓๒ ตารางวา

  5. ที่ตำบลเขาพระงาม อำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี มี ๑ แปลง คือ สค. ๑ (๕๑๐) เนื้อที่ ๖๖ ไร่ ๑ งาน สค. ๑ (๒๘,๘๐๐) เนื้อที่ ๓ ไร่ ๕๐ ตารางวา และมีเฉพาะ สค. ๑ อีก ๓ แปลง มีเนื้อที่รวมกันได้ ๑ ไร่ ๑ งาน ๑๔ ตารางวา

ปูชนียวัตถุ และถาวรวัตถุของวัดได้แก่

พระอุโบสถ มีขนาดกว้าง ๑๒ เมตร ยาว ๒๔ เมตร ฝาผนัง ก่อด้วยหินก้อนใหญ่ เสาคอนกรีต ลักษณะทรงไทย สร้างโดยพระเทพวรคุณ (ภัททราวุโธ) และพระศีลวรคุณ (สังกิจโจ) ร่วมกับพุทธศาสนิกชนผู้มีจิตศรัทธาบริจาค ต่อมา พ.ศ. ๒๕๑๒ พระเทพวรคุณ (พิมพ์ ปัญญาที่โป) เจ้าอาวาสยุคปัจจุบันได้ปรับปรุงซ่อมแซมเปลี่ยนแปลงบางอย่างให้คงสภาพ ดีขึ้น สิ้นค่าซ่อมแซมทั้งหมด ๑๕,๘๗๐ บาท

ถ้ำภัทราวุโธ อยู่บนไหล่เขาพระงามเป็นที่รวบรวมพระพุทธรูปปางต่างๆ และศิลปวัตถุ อีกหลายอย่าง

วิหารสิริจันโท สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๙๖ เป็นที่ประดิษฐานรูปปั้นของพระอุบาลีคุณปมาจารย์ (สิริจนุโท จันทร์) พระเทพวรคุณ (ภัททราวุโร) และพระศีลวรคุณ (สงกิจฺโจ)

ศาลาเก้าห้อง เป็นศาลาโถง ๖ ห้อง เทคอนกรีตเสริมเหล็ก

พระพุทธปฏิภาคมัธยมพุทธกาล (หลวงพ่อใหญ่) สร้างเมื่อปีฉลู พ.ศ. ๒๘๕๕ หน้าตัก กว้าง ๑ วา • ศอก ส่วนสูงจากหน้าตักถึงพระเกตุ ๑ ศอก สั้นเงินในการก่อสร้าง ๐.๐๐ บาท และได้ทำการปฏิสังขรณ์สองครั้งคือในปี พ.ศ. ๒๔๗ และ พ.ศ. ๒๕๑๘

นอกจากนี้ยังมีพระพุทธรูปจำลองต่าง ๆ อีกเช่น พระพุทธไสยาสน์ ๒ องค์ ประดิษฐาน อยู่ในถ้ำภัทราวุโธ ชั้นนอกและชั้นใน พระพุทธชินราช พระสังกัจจายน์ และพระพุทธรูปสำคัญ ต่างๆ อีกมากโดยเฉพาะพระประธานที่ประดิษฐานอยู่ในพระอุโบสถมี ๒ องค์ ๆ ที่อยู่ด้านหลังเป็น พระประธานองค์เก่า ส่วนพระประธานองค์ใหม่อยู่ด้านหน้ามีนามว่า "พระพุทธเพ็ชรรัตนสุวัทนา- ยมหามุนีขินสีห์วิสุทธิโสภาค" สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าพระเพ็ชรรัตนราชสุดา กับพระนาง สุวัทนา ในรัชกาลที่สร้างเมื่อวันที่ ๑ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๐๓ ได้อัญเชิญมาประดิษฐาน เป็นพระประธานเมื่อวันที่ ๔ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๐๓

การศึกษาและการสาธารณสงเคราะห์

การศึกษาพระปริยัติธรรมของพระภิกษุสามเณร ในวัดนี้ได้รับการสนับสนุนด้วยดี ปัจจุบันมีนักเรียนบาลี รูป นักธรรม ๓๕ รูป โดยเฉพาะในยุคที่พระศีลวรคุณ (สงิจโจ) เป็นเจ้าอาวาสได้สร้างโรงเรียนปริยัติธรรม ๒ หลัง และต่อมาได้มอบให้โรงเรียนวัดสิริจันทรประกิจ ประชานุกูล ๑ หลัง เพื่อใช้เรียนในระดับประถมศึกษา

ทางวัดได้จัดการเผยแผ่อบรมธรรมะให้แก่ประชาชนเป็นประจำ นอกจากนี้เจ้าอาวาสยุค ปัจจุบันยังได้บำเพ็ญการสาธารณสงเคราะห์ต่าง ๆ เช่น ก่อตั้งนิธิ สร้างถนนระยะทาง ๑.๕ กม. ปฏิสังขณ์บ่อน้ำและสระน้ำใหญ่

การบริหารและการปกครอง

ลำดับเจ้าอาวาสวัดสิริจันทรนิมิตร ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๔๕๕ เป็นต้นมามีดังนี้

๑. พระเทพวรคุณ (ภทุทราวุโธ อ่ำ สุกสร) เป็นเจ้าอาวาสตั้งแต่ พ.ศ. ๒๔๕๕ ถึง พ.ศ. ๒๔๗๕

๒. พระศีลวรคุณ (สงกิจโจ ลำเจียก สว่างจิต) เป็นเจ้าอาวาสตั้งแต่ พ.ศ. ๒๔๗๖ ถึง ๒๕๐๖

๓. พระเทพวรคุณ (พิมพ์ ปญฺญา ที่โป ป.ธ. 6 น.ธ. เอก) เป็นเจ้าอาวาสตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๐๗ เป็นต้นมาถึงปัจจุบัน ได้บูรณะปฏิสังขรณ์และก่อสร้าง ปูชนียวัตถุ และถาวรวัตถุ ภายในวัดให้เจริญมั่นคงถาวรขึ้นเช่นเดียวกับเจ้าอาวาสยุคก่อน ๆ ที่ได้ปฏิบัติมา จำนวนพระภิกษุสามเณรของวัดในปัจจุบันนี้ มีพระภิกษุจำพรรษา ๔๕ รูป และสามเณร ๑ รูป นอกจากนี้ยังมีชีอีก ๓๘ คน.