วัดพระนอนจักรสีห์
สภาพฐานะและที่ตั้งวัด
วัดพระนอนจักรสีห์ เป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดวรวิหาร ตั้งอยู่เลขที่ ๑ ตำบลจักรสีห์ อำเภอเมืองสิงห์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี
อาณาเขต ทิศเหนือติดต่อกับแม่น้ำ ทิศใต้ติดต่อกับคลองชลประทาน ทิศตะวันออก และทิศตะวันตกติดต่อกับถนนสาธารณะ
วัดตั้งอยู่ระหว่างบ้านพระนอนหมู่ที่ ๑-๒ ซึ่งอยู่กลางหมู่บ้านเหนือบ้านใต้ ขนาบสองข้าง บริเวณของวัดตั้งอยู่กลางทุ่ง ระหว่างแม่น้ำเจ้าพระยากับแม่น้ำน้อย มีถนนและคลองชลประทาน ผ่านเขตวัดทางด้านทิศใต้ ทิศตะวันออกและทิศตะวันตก
ความเป็นมา
วัดพระนอนจักรสีห์ เป็นวัดโบราณไม่มีหลักฐานแน่ชัดว่าใครเป็นผู้สร้างและสร้างมา แต่สมัยใด สันนิษฐานว่ามีมาก่อนสมัยกรุงศรีอยุธยาเพราะชื่อวัดตั้งตามชื่อที่มีพระนอนอยู่ใน วัดและตามชื่อตำบลที่ตั้งอยู่
กล่าวกันว่าพระเจ้าอยู่หัวพระบรมโกศ สมัยกรุงศรีอยุธยา ได้มีศรัทธาเสด็จพระราช ดำเนินไปทรงปฏิสังขรณ์วัดพระนอนจักรสีห์เมื่อปี พ.ศ. ๒๓๐ และทำการสมโภชฉลองวัดเป็น การใหญ่ในปี พ.ศ. ๒๓๑๑ ในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ พ.ศ. ๒๔๒๑ พระบาทสมเด็จ พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ ได้เสด็จพระราชดำเนินไปทรงนมัสการพระพุทธไสยาสน์นี้ และได้ทรงบูรณะปฏิสังขรณ์ ปูชนิยวัตถุ และถาวรวัตถุต่าง ๆ ของวัด โดยพระบรมไตรโลก (อัน) วัดสุทัศนเทพวรารามได้ทูลขอพระราชทานเงินค่านาที่ขึ้นกับวัดและค่านาเมืองสิงห์บุรีมาเป็น ค่าปฏิสังขรณ์วัด โดยโปรดฯ ถวายให้พระบรมไตรโลก (อัน) เป็นผู้ดำเนินงานปฏิสังขรณ์ และตรวจตราดูแล
ถ้ามีปัญหาในด้านการปฏิสังขรณ์ก็ให้ทูลปรึกษาสมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยา บำราบปรบักษ์ การปฏิสังขรณ์ได้สำเร็จบริบูรณ์เมื่อ พ.ศ. ๒๔๒๘ ครั้นถึง พ.ศ. ๒๔๕๔ รัชกาลที่ ๖ ได้ทรงปฏิสังขรณ์พระวิหารพระพุทธไสยาสน์อีกครั้งหนึ่ง
ต่อมาวันที่ ๒๓ กันยายน พ.ศ. ๒๔๕ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ ได้ เสด็จพระราชดำเนินมาทรงนมัสการพระพุทธไสยาสน์และได้ทรงปฏิสังขรณ์วัดด้วย
การบูรณะปฏิสังขรณ์วัดพระนอนจักรสีห์ที่ได้ดำเนินการติดต่อกันมาทุกยุค เจ้าอาวาสผู้ ปกครองวัด โดยได้รับงบประมาณจากกระทรวงศึกษาธิการบ้างและจากผู้มีจิตศรัทธาบริจาคบ้าง วัดจึงได้เจริญมั่นคงสืบมา
ทรัพย์สิน
วัดพระนอนจักรสีห์ มีเนื้อที่ดินตั้งวัดทั้งสิ้น ไร่ ๒ งาน ๓ ตารางวา ตามโฉนดที่ ๖๐๐๑
หน้าสำรวจ เลขที่ดิน ๒๓๔ และมีที่ธรณีสงฆ์ ๔ แปลง อยู่ที่ตำบลจักรสีห์ อำเภอเมืองสิงห์บุรี คือโฉนดที่ ๒๔๕๔ เลขที่ดิน กับโฉนดที่ ๒๙ เลขที่ดิน ๖๒ ทั้ง ๒ แปลงนี้มีเนื้อที่แปลงละ ๑๘ ไร่ ๗๒ ตารางวา โฉนดที่ ๒๒๕๖ เลขที่ดิน ๕ มีเนื้อที่ ๑๐ ไร่ ๒ งาน ๔๔ ตารางวา และโฉนดที่ ๒๗๐๖ เลขที่ดิน ๗๔ มีเนื้อที่ ๖ ไร่ ๔๘ ตารางวา
ที่ธรณีสงฆ์ทั้ง แปลงนี้ ทางวัดอนุญาตให้กรมสามัญศึกษา ตั้งสถานศึกษา คือ โรงเรียนสิงหพาหุ "ประสานมิตรอุปถัมภ์"
ปูชนียวัตถุ และถาวรวัตถุของวัดได้แก่
พระวิหารพระพุทธไสยาสน์ เป็นแบบศิลาเดินเชิงชาย ๒ ชั้น มีเสาภายนอกเป็นเสา หลอกออกจากฝาผนังรับชื่อ เสาภายในก่ออิฐตันหน้าสี่เหลี่ยมจัตุรัสด้านละ ๒ เมตร จำนวน ๒๐ ต้น มีหน้าต่าง ช่อง และมี ๒ ประตู ด้านตะวันตกพระวิหารกว้าง ๑๑ วา ๑ ศอก ๔ นิ้ว และยาว ๒๖ วา ๓ ศอก ๑ นิ้ว เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธไสยาสน์ ซึ่งก่ออิฐถือปูนตันทั้งองค์ มีความยาว ๑ เส้น ๓ วา ๒ ศอก ๑ คืบ ๗ นิ้ว พระเศียรหันไปทางทิศตะวันออกหันพระพักตร์ ไปทางทิศเหนือ ด้านพระเสียงมีพระอันดับ ๖ รูป นอกจากนี้ยังมีพระพุทธรูปนั่งปางมารวิชัยและ ปางสมาธิ หน้าตักกว้างประมาณ ๑ ศอกเศษ เรียกว่าพระกาพและพระแก้ว
พระอุโบสถ แบบคล้ายพระวิหาร มีหน้าต่าง ๑๐ ช่อง มีประตูด้านทิศตะวันออก เพียงประตูเดียว ทรงหลังคาเป็นแบบมนิลา ช่อฟ้าใบระกาไม่มี
รอบเขตพุทธาวาส สังฆาวาส เป็นกำแพงสร้างพร้อมพระวิหารและพระอุโบสถมี ลักษณะศิลปะสวยงามมาก
การศึกษาและการสาธารณสงเคราะห์ มีโรงเรียนปริยัติธรรม • หลัง จำนวนนักเรียนนักธรรม ๕ รูป และทางวัดได้สงเคราะห์ ให้ที่ธรณีสงฆ์แก่กรมสามัญศึกษาสร้างโรงเรียน เพื่อเยาวชนของชาติได้ศึกษาต่อไป
การบริหารและการปกครอง เจ้าอาวาสวัดพระนอนจักรสีห์ ที่มีหลักฐานค้นคว้าได้นั้นเริ่มมีตั้งแต่รัชสมัยพระจุลจอม- เกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๒ เรียงลำดับได้ดังนี้ ๑. พระครูพุทธไสยาสน์มุนี (ดิศ) พ.ศ. ๔๓๐-๒๔๗๓ ๒. พระครูพุทธไสยาสน์มุนิ (เน่า) ๓. พระครูพุทธไสยาสน์มุนี (เปล่ง) ๔. พระครูพุทธไสยาสน์พิทักษ์ (ชื่น) ๕. พระครูประสาทนวกิจ (ประสานต์) ครองวัดมาตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๑๒
เป็นต้นมา เป็นเจ้าอาวาสปกครองพระภิกษุที่พำนักอยู่ในวัดมีจำนวน ๖ รูปในปัจจุบันนี้.