ฤทธิ์การยับยั้งเชื้อแบคทีเรียที่ก่อให้เกิดสิว Staphylococcus aureus และ Propionibacterium acnes จากสารสกัดเปลือกมังคุด

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

ศุภัชญา วงศรีเทพ, ณิชชา คำพิพจน์, พรหมพร ตรีกามน

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ธรรศกร สายนาโก

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนเอกปัญญา

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

การเป็นสิวเป็นปัญหาที่พบมากในช่วงวัยรุ่นกว่า 85% และพบบ้างในผู้ใหญ่ วัยรุ่นเป็นวัยที่ให้ความสำคัญต่อความสวยความงามเป็นพิเศษ การเป็นสิวจึงทำให้เกิดความกังวล ทำให้อาจส่งผลต่อคุณภาพชีวิตของผู้ที่เป็นสิว ยาแผนปัจจุบันที่ใช้ในการรักษาสิวหลายขนานก่อให้เกิดผลข้างเคียง และราคาค่อนข้างแพง การนำสมุนไพรที่มีฤทธิ์รักษาสิวจึงน่านำมาใช้ทดแทนยาแผนปัจจุบัน ซึ่งเป็นผลดีทั้งในด้านของราคา และความปลอดภัย (อาไพ พฤติวรพงษ์, 2550)

สมุนไพรไทยหลายชนิดมีฤทธิ์ในการรักษาสิว ซึ่งสามารถนำมาใช้ทดแทนยาแผนปัจจุบันได้ ซึ่งคุ้มค่าทั้งในด้านของราคา และความปลอดภัย ยับยั้งเชื้อแบคทีเรีย เช่น กระเทียม หัวหอมแดง ขมิ้นชัน ว่านหางจระเข้ เปลือกมังคุด ซึ่งสมุนไพรเหล่านี้ช่วยในการควบคุมความมันของผิว ช่วยให้เซลล์หลุดลอกจากต่อมท่อไขมัน และระงับการเจริญของเชื้อแบคทีเรียที่ทำให้เกิดตุ่มหนองสิว (ญานี พงษ์ไพบูลย์, 2549) มีรายงานการวิจัยพบว่า สารสกัดจากเปลือกมังคุด และผลหมากเม่า มีฤทธิ์ในการต้านเชื้อแบคทีเรีย Staphylococcus aureus และ Propionibacterium acnes ซึ่งเป็นแบคทีเรียที่ทำให้เกิดสิว (วาริษา ใกล้แก้ว, 2552)

การศึกษาสารจากธรรมชาติที่มีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรียได้ พบว่ามีการนำเปลือกมังคุดใช้ในการรักษาอาการต่างๆที่ใช้ในการรักษาพื้นบ้าน โดยมีการรวบรวมหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ยืนยัน (Chaverri et al., 2008) เช่น การรักษาอาการท้องเสียแบบเฉียบพลันและเรื้อรัง รักษาแผลติดเชื้อลดการอักเสบ ข้ออักเสบ การติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ แผลในช่องปาก ลดไข้ รักษาสิว ปวดท้อง เป็นต้น การศึกษาในสมุนไพร 13 ชนิดที่มีฤทธิ์ต่อต้านการอักเสบของสิว พบว่าสารสกัดจากเปลือกมังคุด (Garcinia mangostana L.) มีฤทธิ์ยับยั้งเชื้อดีที่สุด สารแซนโธนที่สกัดได้จากเปลือกมังคุด มี 50 ชนิด สารสำคัญที่มีฤทธิ์ยับยั้งเชื้อ P. acnes และ S. epidermidis คือสารอัลฟา-แมงโกสติน เป็นสารสีเหลือง (Chomnawong et al., 2005)

ผู้จัดทำมีความสนใจในการนำส่วนเปลือกมังคุดมาทำการศึกษาฤทธิ์ในการยับยั้งแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุของการเกิดสิว ได้แก่ เชื้อแบคทีเรีย S.aureus และ P.acnes