การศึกษาการดูดซับแคลเซียมและแมกนีเซียมไอออนด้วยวัสดุดูดซับจากชานอ้อย

ชื่อนักเรียนผู้จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

อภิรักษ์ สีดำ, วริศรา แอบบัว

อาจารย์ที่ปรึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์

ณัฐชนน ตาปราบ

โรงเรียนที่กำกับดูแลโครงงานวิทยาศาสตร์

โรงเรียนจัตุรัสวิทยาคาร

ปีที่จัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์

พ.ศ. 2566

บทคัดย่อโครงงานวิทยาศาสตร์

น้ำเป็นทรัพยากรที่มีคุณค่า ซึ่งใช้หลากหลายรูปแบบทั้งการอุปโภค บริโภค การเกษตร และอุตสาหกรรม เป็นต้น หนึ่งในปัจจัยบ่งชี้คุณภาพน้ำคือความกระด้าง ซึ่งเกิดจากไอออนของโลหะ เช่น แคลเซียม และแมกนีเซียมที่อยู่ในน้ำ เนื่องจากไอออนทั้งสองชนิดมีความเข้มข้นค่อนข้างสูงในน้ำธรรมชาติเมื่อเทียบกับไอออนโลหะอื่น ๆ หากน้ำมีความกระด้างมากจะทำให้เกิดรสชาติของน้ำที่ไม่พึงประสงค์ เกิดคราบสกปรกบนเครื่องสุขภัณฑ์ เกิดการอุดตันในระบบท่อน้ำ แต่ถ้าหากความกระด้างน้อยจะทำให้เกิดการกัดกร่อน นอกจากนี้การดื่มน้ำกระด้างมากเกินไป โดยผู้ที่เป็นโรคนิ่ว ไตวาย หรือผู้ที่มีภาวะ milk alkaline syndrome จะทำให้เกิดภาวะแคลเซียมในเลือดสูงเนื่องจากร่างกายไม่สามารถกำจัดสารอาหารส่วนเกินได้ ซึ่งอาจนำไปสู่ภาวะไตวายหรือเสียชีวิตได้ และยังพบผลกระทบต่อผิวหนัง โดยเฉพาะในเด็กอีกด้วย (Oyewunmi et al. 2020) อย่างไรก็ตามการบำบัดน้ำกระด้างในระบบการใช้น้ำในพื้นที่การเกษตร หรือพื้นที่ห่างไกลระบบประปายังมีข้อจำกัดทั้งในด้านปริมาณการใช้น้ำ รูปแบบ วิธีการและงบประมาณ ทั้งนี้ในท้องถิ่นภาคตะวันออกเป็นพื้นที่ปลูกอ้อยเป็นจำนวนมาก และการใช้ประโยชน์จากชานอ้อย ยังไม่กว้างขวางนัก ดังนั้นทีมผู้ศึกษาจึงสนใจที่ศึกษาการดูดซับแคลเซียม และ แมกนีเซียมไอออน โดยใช้ชานอ้อยในรูปแบบต่าง ๆ ทั้งชานอ้อยสด ชานอ้อยแห้ง กระตุ้นทางเคมีและทางกายภาพ โดยศึกษาค่าการดูดซับ ศึกษาจลนศาสตร์และไอโซเทอมของการดูดซับ เพื่อหาเงื่อนไขที่ทำให้ได้วัสดุดูดซับที่มีคุณภาพสูงสุด การศึกษาดังกล่าว นอกจากจะเป็นทางเลือกในการแก้ปัญหาให้ผู้อุโภคและบริโภคน้ำในพื้นที่ที่ไม่มีน้ำประปาแล้ว ยังเป็นการเพิ่มทางเลือกการใช้ประโยชน์จากวัสดุเหลือใช้ ที่เป็นพืชเศรษฐกิจในท้องถิ่น ซึ่งถือเป็นการสร้างองค์ความรู้ให้เกิดขึ้นในสังคมและชุมชนอย่างมีประสิทธิภาพ