เล่มที่ 77

ส่วนที่ 388

หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 388 อ้างอิง: Book 77, Section 388 ประเภท: section


เนื้อหา

  • ในวิสุทธิมรรคบาลีตอนญาณทัสสนวิสุทธิ หน้า ๓๔๖ แสดงว่า ทุกฺขสฺส บีฬนฏฺโ€ ทุกข์มีความบีบคั้นเป็นอรรถ สงฺขตฏฺโ€ มีความปรุงแต่งเป็นอรรถ สนฺตาปฏฺโ€ มีความให้เร่าร้อนเป็นอรรถ วิปริณามฏฺโ€ มีความแปรปรวนเป็นอรรถ สมุทยสฺส อายูหนฏฺโ€ สมุทัยมีอันประมวลมาเป็นอรรถ นิทานฏฺโ€ มีเหตุเป็นแดนเกิดเป็นอรรถ สํโยคฏฺโ€ มีอันประกอบไว้เป็นอรรถ ปสิโพธฏฺโ€ มีความกังวลใจเป็นอรรถ นิโรธสฺส นิสฺสรณฏฺโ€ นิโรธมีอันสลัดออกเป็นอรรถ วิเวกฏฺโ€ มีความสงัดจากทุกข์เป็นอรรถ อสงฺขตฎฺโ€ มีสภาวะไม่ปรุงแต่งเป็นอรรถ อมตฏิโ€ มีอมตะเป็นอรรถ มคฺคสฺส นิยฺยานฏิโ€ มรรคมีการนำออกเป็นอรรถ เหตวฏฺโ€ มีอันเป็นเหตุเป็นอรรถ ทสฺสนฏฺโ€ มีการเห็นนิพพานเป็นอรรถ อธิปเตยฺยฏฺโ€ มีความเป็นอธิบดีในการสำเร็จกิจเป็นอรรถ. ที่ชื่อว่า อวิชชา เพราะอรรถว่า ย่อมยังสัตว์ให้แล่นไปในสงสาร อันไม่มีที่สุด คือ ในกำเนิด คติ ภพ วิญญาณฐิติ และสัตตาวาส. ที่ชื่อว่า อวิชชา เพราะอรรถว่า ย่อมแล่นไปในหญิงชายเป็นต้น อัน ไม่มีอยู่โดยปรมัตถ์ ย่อมไม่แล่นไปในธรรมมีขันธ์เป็นต้น แม้อันเป็นของ มีอยู่. อีกอย่างหนึ่ง ที่ชื่อว่า อวิชชา แม้เพราะปกปิดธรรมซึ่งอาศัย กันและกันเกิดขึ้นแห่งปฏิจจสมุปบาทด้วยอำนาจวัตถุและอารมณ์มีจักขุวิญญาณ เป็นต้น ยํ ปฏิจฺจ ผลเมติ โส ปจฺจโย ผลอาศัยธรรมใดเกิดขึ้นเป็น ไป เพราะเหตุนั้น ธรรมนั้น จึงชื่อว่า ปัจจัย.


หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ