เล่มที่ 74
ส่วนที่ 227
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 227 อ้างอิง: Book 74, Section 227 ประเภท: section
เนื้อหา
บัดนี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าเมื่อจะทรงแสดงถึงประโยชน์ที่พระมหา- สัตว์ไม่ทำจิตให้ประทุษร้ายในดาบสนั้น แล้วรักษาศีลให้บริสุทธิ์เท่านั้น จึงตรัสพระคาถาสุดท้ายว่า อนุรกฺขึ มม สีลํ เราตามรักษาศีลของเรา เป็นอาทิ. บทนั้นมีความดังได้กล่าวแล้วในหนหลังนั่นแล. มัณฑัพยะในครั้งนั้น ได้เป็นพระเจ้าอุเทนในครั้งนี้. มาตังคบัณฑิต คือพระโลกนาถ. แม้ในมาตังคจริยานี้ก็พึงเจาะจงกล่าวถึงบารมีที่เหลือ. อนึ่ง พึง ประกาศคุณานุภาพของพระมหาสัตว์มีอาทิอย่างนี้ คือ การข่มมานะของ นางทิฏฐมังคลิกาได้ตามความประสงค์ของมาตังคบัณฑิตผู้มีชาติตระกูลต่ำ. การบวชแล้วมีจิตเกิดขึ้นว่า เราจักเป็นที่พึ่งของนางทิฏฐมังคลิกา ไปป่าบวช ยังฌานและอภิญญาให้เกิดตามความประสงค์ในภายใน ๗ วันนั่นเอง. การ กลับจากป่านั้นยังอุบายให้สำเร็จ ด้วยการให้นางทิฏฐมังคลิกาเลิศด้วยลาภ และเลิศด้วยยศ. การข่มมานะของมัณฑัพยกุมาร. การข่มมานะของดาบส ชาติมันตะ. การช่วยชีวิตดาบสผู้ไม่รู้จัก. การไม่โกรธดาบสผู้มีความผิดใหญ่ หลวง แล้วตามรักษาศีลของตน. การทำปาฏิหาริย์น่าอัศจรรย์ไม่เคยมี. ว่าด้วยจริยาวัตรของธรรมเทวบุตร อีกเรื่องหนึ่ง ในกาลเมื่อเราเป็นเทพบุตร ชื่อว่าธัมโม มีอานุภาพมาก มีฤทธิ์มาก บริวาร มากเป็นผู้อนุเคราะห์แก่โลกทั้งปวง เราชัก- ชวนให้มหาชนสมาทานกุศลกรรมบถ ๑๐ ประ- การ เที่ยวไปยังบ้านและนิคม มีมิตรสหาย มี บริวารชน ในกาลนั้น เทพบุตรลามก เป็นผู้ ตระหนี่ แสดงอกุศลกรรมบถ ๑๐ ประการ แม้เทพบุตรนั้นก็เที่ยวไปในแผ่นดินนี้ มีมิตร สหาย มีบริวารชน เราทั้งสอง คือ ธรรมวาที เทพบุตรและอธรรมวาทีเทพบุตร เป็นข้าศึก แก่กัน เราทั้งสองนั่งรถสวนทางกันมา ชนรถ ของกันและกันที่แอกรถ การที่เลาะวิวาทอัน พึงกลัวย่อมเป็นไปแก่เทพบุตรทั้งสองผู้ประ- กอบด้วยกัลยาณธรรมและบาปธรรม มหา สงครามปรากฏแล้ว เพื่อต้องการจะให้กันและ กันหลีกทาง ถ้าเราพึงโกรธเคืองอธรรมเทพ- บุตรนั้น ถ้าเราพึงทำลายตบะคุณ เราฟังทำ อธรรมเทพบุตรนั้นพร้อมทั้งบริวารให้เป็นดุจ ธุลีได้ แต่เพื่อจะรักษาศีลไว้ เราจึงระงับความ ปรารถนาแห่งใจเสีย พร้อมทั้งบริษัท ได้หลีก ทางให้แก่อธรรมวาทีเทพบุตร พร้อมกับเมื่อ เราหลีกจากทาง ทำการระงับจิตได้ แผ่นดิน ได้ให้ช่องแก่อธรรมเทพบุตร ในขณะนั้น ฉะนี้แล.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ