เล่มที่ 68

ส่วนที่ 860

หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 860 อ้างอิง: Book 68, Section 860 ประเภท: section


เนื้อหา

ส่วนบทมีอาทิว่า วโท เวเทยฺโย - เป็นอาการของการยึดมั่น ในสัสสตทิฏฐินั่นเอง ในบทเหล่านั้น ชื่อว่า วโท เพราะอรรถว่า กล่าว, ท่านอธิบายว่า ผู้ทำวจีกรรม ชื่อว่า เวเทยฺโย เพราะอรรถ ว่ารู้ ท่านอธิบายว่า รู้และเสวย รู้อะไร ? รู้วิบากของกรรมดีและ กรรมชั่ว ในอารมณ์นั้น ๆ. บทว่า ตตฺร ตตฺร คือ ในโยนิ คติ ฐิติ นิวาสและนิกาย นั้น ๆ หรือในอารมณ์. บทว่า นิจฺโจ คือ ไม่มีเกิดดับ. บทว่า ธุโว คือ มั่นคงเป็นสาระ. บทว่า สสฺสโต คือ เป็นไปตลอดกาลทั้งปวง. บทว่า อวิ- ปริณามธมฺโม คือ ไม่ละภาวะเดิมของตน ไม่ถึงความมีประการ- ต่าง ๆ ดุจกิ้งก่า. บท สสฺสติสมํ ท่านกล่าว สสฺสติโย โดยโวหารว่า พระ- จันทร์ พระอาทิตย์ สมุทร แผ่นดินใหญ่ ภูเขา แสงสว่าง. เสมอ ด้วยความเที่ยง ชื่อว่า สสฺสติสมํ . ทิฏฐิมีอย่างนี้ เพราะถือว่า จัก ตั้งอยู่ตราบเท่าที่ความเที่ยงยังปรากฏอยู่. แต่ในขุททกวัตถุวิภังค์ ท่านกล่าว ทิฏฐิ ๖ แปลกออกไป อย่างนี้ว่า อัตตาเสวยวิบากของกรรมดีและชั่วตลอดกาลนาน ในอารมณ์ นั้น ๆ. อัตตานั้นไม่เกิด มิได้มี. อัตตานั้นไม่เกิดแล้ว จักไม่มี. อัตตา เป็นของแน่นอน ยั่งยืน เที่ยง มีอันไม่แปรปรวนไปเป็นธรรมดา. หรือว่า ทิฏฐิย่อมเกิดโดยความจริง โดยความมั่นคงแก่ภิกษุนั้น* ด้วย ประการฉะนี้.


หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ