เล่มที่ 68
ส่วนที่ 695
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 695 อ้างอิง: Book 68, Section 695 ประเภท: section
เนื้อหา
อุปนาหะ มีลักษณะผูกโกรธ คือความโกรธนั่นเอง ที่ถึงความ มั่นคง. มักขะ มีลักษณะลบหลู่คุณผู้อื่น คือลบล้างคุณของผู้อื่น. ปลาสะ มีลักษณะตีเสมอ คือ เห็นคุณผู้อื่นด้วยการตีเสมอ. อิสสา มีลักษณะทำสมบัติของผู้อื่นให้สิ้นรูป คือริษยา. มัจฉริยะ มีลักษณะซ่อนสมบัติของตน คือ สมบัติของเรา จงอย่าเป็นของผู้อื่น. มายา มีลักษณะปกปิดความชั่วที่ตนทำ คือ ทำเป็นมายาด้วย ความปกปิด. สาเถยยะ มีลักษณะประกาศคุณที่ไม่มีในตน คือ ความเป็น ผู้โอ้อวด. ถัมภะ มีลักษณะพองจิต คือ ความเป็นผู้กระด้าง. สารัมภะ มีลักษณะให้ยิ่งด้วยการทำ. มทะ มีลักษณะความเป็นผู้มัวเมา. ปมาทะ มีลักษณะปล่อย จิตไปในกามคุณ ๕. พระสารีบุตรเถระ ครั้นแสดงความหมาย ด้วยอำนาจกิเลสไว้ แผนกหนึ่ง ๆ แล้ว เพื่อจะแสดงถึงกิเลสที่กล่าวไว้แล้ว และกิเลสอื่น ที่ยังมิได้กล่าวไว้ ด้วยสงเคราะห์เข้ากันทั้งหมด จึงกล่าวบทมีอาทิว่า สพฺเพ กิเลสา - กิเลสทั้งปวง. ในบทเหล่านั้น ชื่อว่า กิเลส เพราะอรรถว่ายังสัตว์ให้ เศร้าหมอง ให้เดือดร้อน ให้ลำบาก ในภพนี้และภพหน้า. ทั้งที่ สงเคราะห์เข้าในอกุศลกรรมบถ ทั้งที่มิได้สงเคราะห์เข้า. ชื่อว่า ทุจริต เพราะอรรถว่าประพฤติด้วยความชั่ว หรือประพฤติชั่ว.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ