เล่มที่ 68
ส่วนที่ 559
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 559 อ้างอิง: Book 68, Section 559 ประเภท: section
เนื้อหา
อะไรเป็นลำดับของผล, และ ผลเป็นลำดับของอะไร ? แก้ว่า ผลนั่นแล หรือภวังค์ เป็นลำดับของผล. แต่ผลมีอยู่ในลำดับมรรค, มรรคมีอยู่ในลำดับผล, ผลมีอยู่ในลำดับโคตรภู คือ อนุโลมญาณ ๑. ม. มู. ๑๒/๕๐๓. ผลมีอยู่ในลำดับของเนวสัญญานาสัญญายตนะ. ผลมีอยู่ในลำดับของ มรรค ในวิถีแห่งมรรคนั้น, ผลหลัง ๆ มีอยู่ในลำดับของผลก่อน ๆ. ผลก่อนๆ ในผลสมาบัติมีอยู่ในลำดับโคตรภู คือ อนุโลมญาณ. อนึ่ง ในบทว่า โคตรภู นี้ พึงทราบว่าเป็นอนุโลมญาณ- ดังที่ท่านกล่าวไว้ในปัฏฐานว่า อนุโลมญาณ ของพระอรหันต์ เป็น ปัจจัยแก่ผลสมาบัติ ด้วยอำนาจอนันตรปัจจัย ๑ . อนุโลมญาณ ของพระเสกขะเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติ ด้วยอำนาจอนันตร- ปัจจัย ๒ . การออกจากนิโรธย่อมมีด้วยผลใด ผลนั้นย่อมมีในลำดับของ เนวสัญญานาสัญญายตนะ. ในบทนั้น ผลทั้งหมดที่เหลือเว้นผลอัน เกิดขึ้นในมรรควิถี ชื่อว่า เป็นไปแล้วด้วยสามารถแห่งผลสมาบัติ. ผลนี้เป็นไปแล้วด้วยการเกิดขึ้นในมรรควิถีก็ดี ในผลสมาบัติก็ดี ด้วย ประการฉะนี้. ท่านกล่าวเป็นคาถาไว้ว่า ปฏิปฺปสฺสทฺธทรถํ อมตารมฺมณํ สุภํ วนฺตโลกามิสํ สนฺตํ สามญฺผลมุตฺตมํ. สามัญผลสูงสุดระงับความกระวนกระวาย มีอมตะเป็นอารมณ์งาม คายโลกามิสสงบ ดังนี้. นี้ เป็นผลสมาปัตติกถาในนิทเทสนี้.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ