เล่มที่ 68
ส่วนที่ 463
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 463 อ้างอิง: Book 68, Section 463 ประเภท: section
เนื้อหา
สมาธิเป็นสุขที่แท้ เพราะบาลีว่า จิตของผู้มีสุขย่อมตั้งมั่น ๑ . n การเสพสมาธิที่แท้ ด้วยประการฉะนี้. ศีลเป็นปานนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อ ความเสพโดยเอื้อเฟื้อสมาธิ- นั้น, อธิบายว่า ศีลทั้งหลายย่อมเป็นไปเพื่อความมีกำลังคล่องแคล่ว. บทว่า ภาวนาย - เพื่อความเจริญ ได้แก่ เพื่อความเจริญของ สมาธินั้นนั่นเอง. บทว่า พหุลีกมฺมาย - เพื่อทำให้มาก ได้แก่ เพื่อทำสมาธินั้น บ่อย ๆ. ย่อมเป็นไป เพื่อเป็นเครื่องประดับ โดยให้สำเร็จ เป็นเครื่อง ประดับมี สัทธินทรีย์ เป็นต้น ของสมาธิอันเป็นมูลเหตุแห่งความ เป็นไปมีความไม่เดือดร้อนเป็นต้น. ย่อมเป็นไป เพื่อเป็นบริขาร โดยให้สำเร็จสัมภาระของสมาธิ มีความไม่เดือดร้อนเป็นต้น. ปริกฺขาร ศัพท์ในบทนี้มีความว่า ของใช้ ดุจในประโยคมีอาทิ ว่า เย จ โข อิเม ปพฺพชิเตน ชีวิตปริกฺขารา สมุทาเนตพฺพา- ๑ ของใช้สำหรับชีวิตเหล่านี้ อันบรรพชิตควรจัดหาไว้. มีความว่า เครื่อง ประดับ ดุจในประโยคมีอาทิว่า รโถ สีลปริกฺขาโร, ฌานกฺโข จกฺกวีริโย ๒ - รถ คือ กาย มีศีลเป็นเครื่องประดับ, เพลา คือ ฌาน มีความเพียรเป็นจักร. มีอรรถว่า บริวาร ดุจในบทมีอาทิว่า สตฺตหิ นครปริกฺขาเรหิ สุปริกฺขตํ โหติ ๓ - นครเป็นอันคุ้มกันด้วยดี ด้วยการ แวดล้อมนคร ๗ ประการ. แต่ในที่นี้ ท่านกล่าว สมฺภารตฺโถ มี ความว่า สัมภาระ เพราะอลังการและบริวารมาแยกกัน.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ