เล่มที่ 67
ส่วนที่ 654
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 654 อ้างอิง: Book 67, Section 654 ประเภท: section
เนื้อหา
พึงทราบความในบทมีอาทิว่า ยทิ มุทฺธาย ดังต่อไปนี้. บทว่า มุทฺธา คือ การนับด้วยหัวแม่มือ กำหนดความจำในข้อนิ้วมือทั้งหลาย บทว่า คณนา คือ การนับติดต่อกัน. บทว่า สงฺขานํ การประมาณ คือการนับโดยประมาณเอา ได้แก่ การมองดูนาแล้วประมาณเอาว่า ใน นานี้จักมีข้าวเปลือกประมาณเท่านี้ มองดูต้นไม้แล้วประมาณเอาว่า บน ต้นไม้ต้นนี้จักมีผลประมาณเท่านี้ มองดูอากาศแล้วประมาณเอาว่า ใน อากาศนี้ จักมีนกประมาณเท่านี้ดังนี้. บทว่า กสิ คือ กสิกรรม. บทว่า วณิชฺชา การค้าขาย คือทางที่จะไปค้ามีการเดินเร่ขาย และการค้าขายทาง บกเป็นต้น. บทว่า โครกฺขํ คือ การเลี้ยงโคของตนหรือของผู้อื่นแล้ว ดำรงชีวิตด้วยการขายโครส ๕. การถืออาวุธแล้วเฝ้าดูแล ท่านเรียกว่า อิสฺสตฺถ คือ เป็นนักรบ. บทว่า ราชโปริสํ รับราชการ คือทำ ราชการโดยไม่มีอาวุธ. บทว่า สิปฺปญฺตรํ กิจอื่นเป็นบ่อเกิดแห่งศิลป อย่างใดอย่างหนึ่ง คือศิลปที่เหลือจากที่เรียนไว้ มีศิลปในการเลี้ยงช้างและ ม้าเป็นต้น. บทว่า สีตสฺส ปุรกฺขโต คือ ทนต่อความหนาวดุจเป้าทน ต่อลูกศรฉะนั้น อธิบายว่า ถูกความหนาวเบียดเบียน. แม้ในความร้อน ก็มีนัยนี้เหมือนกัน. พึงทราบความในบทมีอาทิว่า ฑํส ต่อไป. บทว่า ฑํสา ได้แก่ เหลือบ. บทว่า สิรึสปา ได้แก่ สัตว์เสือกคลาน. บทว่า ปีฬิยมาโน เบียดเบียน คือทำลายเสียดสี. บทว่า มิยฺยมาโน คือ ให้ตาย. บทว่า อยํ ภิกฺขเว ความว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อาพาธนี้มีความหนาวเป็นต้น เป็นปัจจัย อาศัยการเลี้ยงชีพด้วยศิลปะมีการนับนิ้วมือเป็นต้น . บทว่า กามานํ อาทีนโว โทษแห่งกามทั้งหลาย ความว่า อันตราย อุปสรรค ในกามทั้งหลาย. บทว่า สนฺทิฏฺิโก คือ เห็นกันได้เอง บทว่า ทุกฺขกฺขนฺโธ คือ กองทุกข์.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ