เล่มที่ 66
ส่วนที่ 115
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 115 อ้างอิง: Book 66, Section 115 ประเภท: section
เนื้อหา
(พระพุทธนิมิตตรัสถามว่า ) ความดีใจและความ เสียใจ มีอะไรเป็นนิทาน เมื่อไม่มีอะไร ความดีใจและ ความเสียใจเหล่านี้จึงไม่มี อรรถนั้นใด คือความไม่มี และความมี ขอพระองค์จงตรัสบอกอรรถนั้นว่า มีสิ่งใด เป็นนิทาน แก่ข้าพระองค์. ว่าด้วยต้นเหตุความดีใจและความเสียใจ คำว่า ความดีใจและความเสียใจ มีอะไรเป็นนิทาน ความว่า พระพุทธนิมิตตรัสถาม สอบถาม ขอให้ตรัสบอก อัญเชิญให้ ทรงแสดง ขอให้ประสาท ซึ่งมูล ฯลฯ สมุทัย แห่งความดีใจและความ เสียใจว่า ความดีใจและความเสียใจ มีอะไรเป็นนิทาน คือเกิด เกิดพร้อม บังเกิด บังเกิดเฉพาะ ปรากฏมาแต่อะไร คือมีอะไรเป็นนิทาน มีอะไร เป็นสมุทัย มีอะไรเป็นชาติ มีอะไรเป็นแดนเกิด เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่า ความดีใจและความเสียใจ มีอะไรเป็นนิทาน. คำว่า เมื่ออะไรไม่มี ความดีใจและความเสียใจ เหล่านั้นจึงไม่มี ความว่า เมื่ออะไรไม่มี ไม่ปรากฏ ไม่เข้าไปได้ ความ ดีใจและความเสียใจ จึงไม่มี ไม่เป็น ไม่เกิด ไม่เกิดพร้อม ไม่บังเกิด ไม่บังเกิดเฉพาะ เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่า เมื่ออะไรไม่มี ความดีใจและ ความเสียใจเหล่านั้นจึงไม่มี. คำว่า อรรถนั้นใด คือความไม่มีและความมี ความว่า ความมีแห่งความดีใจและความเสียใจเป็นไฉน ความมี ความเป็น ความ เกิด ความเกิดพร้อม ความบังเกิด ความบังเกิดเฉพาะ ความปรากฏ แห่งความดีใจและความเสียใจใด นี้ชื่อว่า ความมีแห่งความดีใจและความ เสียใจ ความไม่มีแห่งความดีใจและความเสียใจเป็นไฉน ความสิ้น ความ เสื่อม ความแตก ความแตกรอบ ความไม่เที่ยง ความหายไปแห่ง ความดีใจและความเสียใจใด นี้ชื่อว่า ความไม่มีแห่งความดีใจและความ เสียใจ. คำว่า อรรถนั้นใด คืออรรถอย่างยิ่งใด เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่า อรรถนั้นใด คือความไม่มีและความมี.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ