เล่มที่ 65
ส่วนที่ 142
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 142 อ้างอิง: Book 65, Section 142 ประเภท: section
เนื้อหา
อีกอย่างหนึ่ง บทว่า อุปฺปชฺมานา อุปฺปชฺชนฺติ ความว่า ตั้งแต่ภวังคจลนจิต ๑ จนถึงโวฏฐัพพนจิต ชื่อว่า เมื่อเกิดขึ้น. เมื่อถึง โวฏฐัพพนจิตแล้วไม่กลับ ชื่อว่า ย่อมเกิดขึ้น อาจารย์พวกหนึ่งพรรณนา อย่างนี้ ด้วยประการฉะนี้. บทว่า ตจสารํว สมฺผลํ ความว่า เหมือนไม้ไผ่ซึ่งเป็นไม้มีเปลือก แข็งต้องพินาศไปด้วยขุยของตนฉะนั้น. บทว่า อรตี ได้แก่ ไม่พอใจในกุศลธรรมทั้งหลาย. บทว่า รติ ได้แก่ ความยินดียิ่งในกามคุณ ๕. บทว่า โลมหํโส ได้แก่ มีขนมีปลายชูขึ้นเช่นกับหนาม. บทว่า อิโตนิทานา ความว่า ชื่อว่า มีอัตภาพนี้เป็นเหตุ เพราะ อรรถว่า มีอัตภาพนี้เป็นเหตุ คือเป็นปัจจัย. ภวังคจลนะ , ภวังคุปัจเฉทะ, ปัญจทวาราวัชชนะ ปัญจวิญญาณ, สัมปฏิจฉันนะ, สันตีรณะ, โวฏฐัพพนะ ....(ในปัญจทวารวิถี) บทว่า อิโต ชาตา ความว่า เกิดแต่อัตภาพนี้. บทว่า อิโต สมุฏฺาย มโนวิตกฺกา ความว่า อกุศลวิตกตั้ง ขึ้นแต่อัตภาพนี้แล้ว ย่อมปล่อยจิตเหมือนพวกเด็กเอาด้ายยาวผูกตีนกา เอาปลาด้ายนั้นพันนิ้วมือไว้แล้วปล่อยกาไป กานั้นแม้บินไปไกล ก็กลับ มาตกแทบเท้าของพวกเด็กเหล่านั้น ฉะนั้น. พระสูตรแรกที่นำมาอ้างว่า สานฺเตวาสิโก ท่านกล่าวหมายเอา การอยู่ร่วมด้วยกิเลส.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ