เล่มที่ 63

ส่วนที่ 320

หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 320 อ้างอิง: Book 63, Section 320 ประเภท: section


เนื้อหา

ครั้นพระราชาตรัสอย่างนี้แล้ว เสนกะคิดว่า เราจักให้พระราชา เข้าอยู่ในพวกเราด้วย จึงกล่าวคาถานี้ว่า ข้าแต่พระภูมิบาล พระองค์จงตรัสเปิดเผยแก่ เหล่าข้าพระองค์ก่อน พระองค์เป็นผู้ชุบเลี้ยง เป็นผู้ ทรงอดทนต่อราชกรณียะอันหนัก จงตรัสก่อน ข้าแต่ พระจอมประชากร เหล่าข้าพระองค์ผู้เป็นนักปราชญ์ ทั้ง ๕ จักพิจารณาสิ่งพระองค์พอพระราชหฤทัยและ เหตุเป็นที่ชอบด้วยพระอัธยาศัย แล้วกราบทูลภายหลัง. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า ภตฺตา ความว่า พระองค์เป็นผู้ซุบเลี้ยง เหล่าข้าพระองค์ และเป็นผู้ทรงอดทนต่อพระราชภารกิจที่เกิดขึ้น ขอพระองค์ โปรดตรัสข้อนั้นก่อนเถิด. บทว่า ตว ฉนฺทรุจีนิ ความว่า บัณฑิต ๕ คน เหล่านั้นพิจารณาสิ่งที่พระองค์พอพระราชหฤทัย และเหตุเป็นที่ชอบด้วยพระ- อัธยาศัยแล้ว จักกราบทูลในภายหลัง. ลำดับนั้น พระราชาจึงตรัสคาถานี้ ด้วยความเป็นผู้เป็นไปในอำนาจ กิเลสของพระองค์ว่า ภรรยาใดมีศีลาจารวัตร ไม่ให้ผู้อื่นลักสัมผัส คล้อยตามอำนาจความพอใจของภัสดา เป็นที่รักเป็นที่ เจริญใจ สามีควรเปิดเผยข้อความที่ควรติเตียน หรือ ควรสรรเสริญ อันเป็นความลับแก่ภรรยา. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า อนญฺเถยฺยา ความว่า อันผู้อื่นไม่พึง จับต้องด้วยอำนาจกิเลส.


หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ