เล่มที่ 60
ส่วนที่ 129
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 129 อ้างอิง: Book 60, Section 129 ประเภท: section
เนื้อหา
ผู้ไม่ทำตามโอวาทบิดา ย่อมเดือดร้อนในภาย หลังว่า เราได้ดูหมิ่นบิดาผู้เป็นอาจารย์สั่งสอน ผู้นำ รสที่ต้องการทุกอย่างมาเลี้ยงดู. ผู้ไม่เข้าใกล้สมณพราหมณ์ ย่อมเดือดร้อนใน ภายหลังว่า เมื่อก่อนเราไม่ได้ไปมาหาสู่สมณพราหมณ์ ทั้งหลายผู้มีศีล เป็นพหูสูตเลย. ผู้ใดไม่ประพฤติสุจริตธรรม ไม่เข้าไปนั่งใกล้ สัตบุรุษ ย่อมเดือดร้อนภายหลังว่า สุจริตธรรมที่ ประพฤติแล้ว และสัตบุรุษอันเราไปมาหาสู่แล้ว ย่อม เป็นความดี แต่เมื่อก่อนนี้เราไม่ได้ประพฤติสุจริตธรรม ไว้เลย. ผู้ใดย่อมปฏิบัติเหตุเหล่านี้โดยอุบายอันแยบคาย ผู้นั้นเมื่อกระทำกิจที่บุรุษควรทำ ย่อมไม่เดือดร้อนใจ ในภายหลังเลย. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า านานิ ได้แก่ เหตุทั้งหลาย. บทว่า ปุพฺเพ ความว่า ไม่กระทำไว้ก่อนเลย. บทว่า ส ปจฺฉา อนุตปฺปติ ความว่า บุคคลผู้ไม่กระทำกิจที่ควรทำไว้ก่อน ย่อมเดือดร้อน ย่อมลำบาก ทั้งในโลกนี้ทั้งในโลกหน้า. อีกอย่างหนึ่ง บาลีว่า ปจฺฉา อนุตปฺปติ ย่อมตาม เดือดร้อนในภายหลังดังนี้ก็มี. บทว่า อิจฺจาหุ ความว่า พระเจ้าชนสันธะ ได้ตรัสอย่างนั้น. บาลีว่า อิจฺจาสุห ดังนี้ก็มี. สุ อักษรในบทว่า อิจฺจาสุห นั้นเป็นเพียงนิบาต. ตัดบทเป็น อิจฺจาสุ อาห เพื่อจะแสดงเหตุอันเป็น ที่ตั้งแห่งความเดือดร้อน ๑๐ อย่างนี้ พระโพธิสัตว์จึงมีธรรมกถา.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ