เล่มที่ 52
ส่วนที่ 102
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 102 อ้างอิง: Book 52, Section 102 ประเภท: section
เนื้อหา
ปัญญาทราม มีจิตคิดจะยกโทษ ฟังคำสอนของท่านผู้ชนะ มาร ย่อมไม่งอกงามในสัทธรรม เหมือนพืชเน่าในไร่นา ฉะนั้น. ส่วนผู้ใดมีจิตอันคุ้มครองแล้ว ฟังคำสอนของ ท่านผู้ชนะมาร ผู้นั้นทำอาสวะทั้งปวงให้สิ้นไป ทำให้ แจ้งซึ่งธรรมอันไม่กำเริบ พึงบรรลุความสงบอย่างยอด เยี่ยม เป็นผู้ไม่มีอาสวะ ย่อมปรินิพพาน. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า อุปารมฺภจิตฺโต ได้แก่ มีจิตคิดจะยก โทษ อธิบายว่า มีความประสงค์จะยกโทษ. บทว่า ทุมฺเมโธ แปลว่า ผู้มีปัญญาทราม. บทว่า อารกา โหติ สทฺธมฺมา ความว่า บุคคลนั้นคือผู้เช่นนั้น ย่อมเป็นผู้อยู่ในที่ไกลจากสัทธรรม คือการปฏิบัติ เหมือนปฐพีไกลจาก ฟ้าฉะนั้น. จะป่วยกล่าวไปไยถึงปฏิเวธสัทธรรมเล่า เมื่อท่านประกอบ ถ้อยคำที่ขัดแย้งกัน โดยนัยมีอาทิว่า ท่านไม่รู้ธรรมวินัยนี้ สัทธรรมคือ การปฏิบัติอันสงบละเอียด จักมีแต่ที่ไหน ? บทว่า ปริหายติ สทฺธมฺมา ความว่า ท่านเสื่อมจากโลกุตรธรรม ๙ ทั้งจากสัทธรรมมีศรัทธาเป็นต้น. บทว่า ปริสุสฺสติ ความว่า ย่อมเหี่ยวแห้งจากความไม่มีธรรมอัน เป็นกุศล มีปีติและปราโมทย์เป็นต้น ของตนผู้อิ่มกายอิ่มใจ. บทว่า น วิรูหติ ความว่า ย่อมไม่ถึงความเจริญงอกงาม. บทว่า ปูติกํ ความว่า ถึงความเป็นของเน่า เพราะไม่มีการให้การ ฉาบทาด้วยโคมัย.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ