เล่มที่ 50
ส่วนที่ 135
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 135 อ้างอิง: Book 50, Section 135 ประเภท: section
เนื้อหา
พระเถระเรียกจิตของพระขีณาสพว่า จิต โดยความเป็นสภาพสามัญ ด้วยเหตุนั้น ท่านจึงกล่าวว่า อภิณฺหโส. ก็จิตนั้นของพระขีณาสพทั้งหลาย ไหวอยู่เป็นนิตย์ เพราะน้อมไปในนิโรธ จึงควรที่จะกล่าวว่า ประกอบแล้ว ด้วยผล เพราะเข้าถึงอรหัตผลสมาบัติ. บทว่า ตถารูปํ ความว่า มีอย่างนั้นเป็นรูป อธิบายว่า ได้แก่ พระอรหันต์ทั้งหลาย. บทว่า อาสชฺช ได้แก่ ข่มขู่ คุกคาม. พระเถระ เรียกมารว่า กัณหะ อธิบายว่า มารนั้น ท่านเรียกว่า กัณหะ เพราะมีกรรมหยาบช้าและเพราะมีชาติเลวทราม. บทว่า ทุกฺขํ นิคจฺฉติ ความว่า ท่านจักเข้าถึง คือ ประสบทุกข์ อันทำกายให้ลำบาก ไร้ประโยชน์ โดยการเข้าไปสู่ท้อง (มารดา) เป็นต้น ในชาตินี้ และอบายทุกข์อันก่อความเดือดร้อน. ในภพหน้า. มารฟังดังนั้นแล้ว รู้ว่า พระสมณะรู้จักเรา จึงหายไปที่นั้นเอง ฉะนี้แล. จบอรรถกถานันทิยเถรคาถา ๖. อภัยเถรคาถา ว่าด้วยคาถาของพระอภัยเถระ ได้ยินว่า พระอภัยเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้ อย่างนี้ว่า เราได้ฟังพระวาจาอันเป็นสุภาษิต ของพระ- พุทธเจ้า ผู้เป็นเผ่าพันธุ์ แห่งพระอาทิตย์ จึงได้รู้แจ้ง แทงตลอดซึ่งธรรมอันละเอียด เหมือนบุคคลยิงปลาย ขนทราย ด้วยลูกศร ฉะนั้น. อรรถกถาอภัยเถรคาถา คาถาของท่านพระอภัยเถระเริ่มต้นว่า สุตฺวา สุภาสิตํ วาจํ. เรื่องราวของท่านเป็นอย่างไร ?
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ