เล่มที่ 48
ส่วนที่ 394
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 394 อ้างอิง: Book 48, Section 394 ประเภท: section
เนื้อหา
บทว่า ชาติยา ได้แก่ โดยชาติของตน ความว่า แม้ชาติที่ ประเสริฐกว่าก็ห้ามชราและมรณะของคนเหล่านั้นไม่ได้. บทว่า มนฺตํ ได้แก่ เวท. บทว่า ฉฬงฺคํ ได้แก่ มีองค์ ๖ โดยองค์ทั้ง ๖ กล่าวคือ กัปปศาสตร์ พยากรณ์ศาสตร์ นิรุตติศาสตร์ สิกขาศาสตร์ ฉันโทวิจิติศาสตร์ และโชติศาสตร์. บทว่า พฺรหฺมจินฺติตํ ได้แก่ อันพรหมฤษีทั้งหลายมีอัฏฐกฤษีเป็นต้นคิดแล้ว คือเห็นแล้วด้วย ปัญญาจักษุ. บทว่า สนฺตา ได้แก่ มีกายกรรมและวจีกรรมสงบระงับแล้ว. บทว่า สญฺตตฺตา ได้แก่ มีจิตสำรวมแล้ว. บทว่า ตปสฺสิโน ได้แก่ ผู้อาศัยตบะ. บัดนี้ พระกุมารเมื่อตรัสสิ่งที่ตนพึงทำ จึงตรัสว่า ข้าแต่พระมหามุนี คาถาทั้งหลายของท่าน เป็นสุภาษิต มีประโยชน์ ข้าพเจ้าเพ่งพินิจตาม สุภาษิตนั้นแล้ว และขอท่านโปรดเป็นสรณะของ ข้าพเจ้าด้วยเถิด. บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า นิชฺฌตฺโตมฺหิ ได้แก่ เป็นผู้เพ่งพินิจ คือไปแล้ว ด้วยความเข้าใจ ด้วยสัญญาในโอชะแห่งธรรม. บทว่า สุภฏฺเน แปลว่า ที่กล่าวแล้วด้วยดี. ลำดับนั้น พระเถระเมื่อพร่ำสอนพระกุมารนั้น ได้ภาษิตคาถานี้ว่า ท่านจงอย่าถึงอาตมาเป็นสรณะเลย อาตมาถึง พระมหาวีรศากยบุตรใดเป็นสรณะ ท่านจงถึงพระ- มหาวีรศากยบุตรนั้นเป็นสรณะเถิด.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ