เล่มที่ 46
ส่วนที่ 120
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 120 อ้างอิง: Book 46, Section 120 ประเภท: section
เนื้อหา
ก็ในการพรรณนาคาถา บทว่า สํสคฺคชาตสฺส ได้แก่ ผู้เกี่ยวข้อง เกิดแล้ว ในคาถานั้น คือ ๑. ทัสสนสังสัคคะ ความเกี่ยวข้องเพราะการเห็น ๒. สวนสังสัคคะ ความเกี่ยวข้องเพราะการฟัง ๓. กายสังสัคคะ ความเกี่ยวข้องทางกาย ๔. สมุลลาปนสังสัคคะ ความเกี่ยวข้องเพราะการสนทนา ๕. สัมโภคสังสัคคะ ความเกี่ยวข้องเพราะกินร่วมกัน. ในความเกี่ยวข้อง ๕ อย่างนั้น ราคะเกิดด้วยอำนาจแห่งจักขุวิญญาณ วิถี เพราะเห็นซึ่งกันและกัน ชื่อว่า ทัสสนสังสัคคะ . ธิดาของกุฎุมพีผู้มี จิตรักใคร่ เพราะเห็นภิกษุหนุ่มชื่อ ทีฆภาณกะ ผู้อยู่ในกัลยาณวิหาร ซึ่งกำลัง ไปสู่กาลทีฆวาปิคาม เพื่อบิณฑบาต ในสีหลทวีป ไม่ได้ภิกษุหนุ่มนั้น ด้วย อุบายบางอย่าง ก็ทำกาลกิริยา และภิกษุหนุ่มรูปนั้นเอง เห็นผ้านุ่งของธิดานั้น ก็คิดว่า เราไม่ได้อยู่ร่วมกับนางผู้นุ่งผ้าเห็นปานนี้ แล้วหัวใจแตกตาย เป็น ตัวอย่างในทัสสนสังสัคคะนั้น. ก็ราคะเกิดด้วยอำนาจแห่งโสตวิญญาณวิถี เพราะฟังสมบัติมีรูปเป็นต้น ที่คนอื่นทั้งหลายพูดถึง หรือเพราะตนได้ฟังเสียงหัวเราะ เสียงพูดจา และเสียง เพลงขับ ชื่อว่า สวนสังสัคคะ . แม้ในสวนสังสัคคะนั้น ภิกษุหนุ่มชื่อติสสะ ผู้อยู่ในถ้ำปัญจัคคฬะ กำลังเหาะทางอากาศ ได้ฟังเสียงของธิดาช่างมีดผู้อยู่ใน คิริคาม ไปสระปทุมพร้อมกับกุมารี ๕ นาง อาบน้ำแล้ว ยกดอกไม้ร้องเพลง ด้วยเสียงดัง ก็เสื่อมจากคุณวิเศษ เพราะกามราคะ ถึงความพินาศเป็นตัวอย่าง.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ