เล่มที่ 41
ส่วนที่ 273
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 273 อ้างอิง: Book 41, Section 273 ประเภท: section
เนื้อหา
"ความเมาย่อมบังเกิดแก่พวกลา เพราะดื่มกิน น้ำหางมีรสน้อยอันเลว, แต่ความเมาย่อมไม่เกิดแก่ ม้าสินธพ เพราะดื่มรสที่ประณีตนี้. ข้าแต่พระราชาผู้เป็นจอมนรชน ลานั้นเป็นสัตว์ มีชาติเลว ดื่มน้ำมีรสน้อย อันรสนั้นถูกต้องแล้ว ย่อมเมา, ส่วนม้าอาชาไนย ผู้เอาธุระเสมอ เกิด ในตระกูล (ที่ดี) ดื่มรสที่เลิศแล้วหาเมาไม่" แล้ว ตรัสว่า "ภิกษุทั้งหลาย สัตบุรุษเว้นธรรมคือความโลภแล้ว ย่อม เป็นผู้ไม่มีวิการเลย ทั้งในเวลาถึงสุข ทั้งในเวลาถึงทุกข์ อย่างนี้" เมื่อ จะทรงสืบอนุสนธิแสดงธรรม ได้ตรัสพระคาถานี้ว่า :- สพฺพตฺถ เว สปฺปุริสา วชนฺติ น กามกามา ลปยนฺติ สนฺโต สุเขน ผุฏฺา อถวา ทุกฺเขน น อุจฺจาวจํ ปณฺฑิตา ทสฺสยนฺติ. ๑. ขุ. ชา. ๒๗/๖๕. อรรถกถา. ๓/๑๒๖. " สัตบุรุษทั้งหลายย่อมเว้นในธรรมทั้งปวงแล. สัตบุรุษทั้งหลาย หาใช่ผู้ปรารถนากามบ่นไม่, ๑ บัณฑิตทั้งหลาย อันสุขหรือทุกข์ถูกต้องแล้ว ย่อม ไม่แสดงอาการขึ้นลง. " บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า สพฺพตฺถ ได้แก่ ในธรรมทั้งหมด ต่างโดยธรรมมีขันธ์ เป็นต้น . บุรุษดี ชื่อว่า สปฺปุริสา. บทว่า วชนฺติ ความว่า สัตบุรุษเมื่อคร่าฉันทราคะออกด้วย อรหัตมรรคญาณ ชื่อว่าย่อมเว้นฉันทราคะ. บทว่า น กามกามา ได้แก่ ผู้ใคร่กาม. ( อีกอย่างหนึ่ง) ได้ แก่ เพราะเหตุแห่งกาม คือเพราะกามเป็นเหตุ.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ